«Táýelsizdik mereıtoıy aıasynda birtýar tulǵalardy eske alyp, olardyń murasyn jastarymyzǵa jáne búkil álemge kerek» degeni de kópshiliktiń kóńilinen shyǵary sózsiz. «Qurmettep, kótermese kóregendi, Qazaǵym qaıdan alady kemeńgerdi...» dep aıaýly aqynymyz aıtqanyndaı, kemeńgerlerimizdiń qaıratkerligin kókke kóterip, baǵalaı bilsek, eldik, memlekettik múddege, týǵan tildi tý etip ustaýda ózindik ustanymdarmen erekshelengen ardaqtylarymyzdy ardaqtaý arqyly jastarymyzdyń boıyna patrıottyq sezimdi ábden qalyptastyratynymyz haq.
Tilshi-ǵalym retinde Prezıdentimizdiń memlekettik til týraly oılary eń aldymen til janashyrlarynyń kópten kútken úmitiniń aqtalýyna aparar jol ispettes kórindi maǵan. О́ıtkeni sońǵy kezde buqaralyq aqparat quraldarynda «Qazaq tilin tórge shyǵaratyn ýaqyt jetti», «Tilimizdi tuǵyryna qondyraıyq», «Qazaq tilin damytamyz desek...» sııaqty el aǵalarynyń, zııaly qaýym ókilderi men til janashyrlarynyń memlekettik tildiń mártebesin kóterýge baılanysty maqalalary kóptep jarııalanyp, memlekettik tildi damytýǵa baılanysty ózderiniń usynystaryn aıtyp, onyń iske asýyna múddeli mekemelerdiń mán berýin ótingen ózekti oılar qoǵamdyq oı-pikir týǵyzǵan edi. Memleket basshysynyń maqalasy «Halyq únine qulaq asatyn úkimet» tujyrymdamasynyń jalań sózge emes, naqty isterge negizdelgeniniń dáleli retinde kóptiń kóńilinen shyǵyp otyrǵanyn astyn syzyp aıtqym keledi. Memlekettik tildi biletin qazaqtyń da, ózge etnos ókilderiniń de úlesi edáýir artqanyn, másele nıette ekenin aıtqan el basshysynyń pikiri qurmetke laıyq. Bizdiń oıymyzsha, nıetpen birge, Úkimet memlekettik tildi meńgerýge qajettilikti de týdyrý tetikterin qarastyrǵany durys bolar edi.
Eń aldymen, depýtattardan bastap, barlyq memlekettik qyzmetkerlerdi óz salalary boıynsha memlekettik tildi meńgerý deńgeıin anyqtaıtyn, atqaratyn qyzmetine saı tildi meńgerý quzyrettiligi qanaǵattandyrady degen testiden ótkizýdi qolǵa alatyn kez keldi dep esepteımin. Eldiń de kútetini – osy!
«Memlekettik tildi bilý – elimizdiń árbir azamatynyń paryzy. Mindeti dep te aıtýǵa bolady...» degen úndeýi til janashyrlary tileginiń eskerilgeni dep baǵalaýǵa bolady. Shynynda da, el birligi jarasqan táýelsiz elimizdiń azamattary memlekettik tildi meńgerý paryz ǵana emes, mindetim dep túsinetin bolsa, qazaq tilin tuǵyryna qondyratyn kún de alys emestigin sendiretini sózsiz.
Jastar ózge tilderdi az ǵana ýaqytta meńgere alatynyn kórip otyrmyz. Tutas býyn almasqan osy jyldarda qazaq tilin úırengisi kelgen adam ony áldeqashan bilip shyǵar edi... Jastarymyz birneshe til bilý ózderiniń kókjıegin keńeıtip, kókirek kózin oıatatynyn jete túsingeni abzal», degen Memleket basshysynyń elge joldaýy – halyq qoldaýyna ıe bolatynyna kúmán týdyrmaıdy. Prezıdenttiń sózin tolyq qoldaı otyryp, Alash ardaqtysy Halel Dosmuhamedulynyń: «Ana tilin jaqsy bilip turyp, bótenshe jaqsy sóıleseń, bul – súıinish. Ana tilin bilmeı turyp, oryssha jaqsy sóıleseń, bul – kúıinish», degen qaǵıdasyn jastardyń sanasyna sińirýge sharshamaýymyz kerek. Bizdiń taraptan qosarmyz – shet tildi bilýdi ana tilinen bastaý qajet degen ustanymdy árqashanda este ustaǵanymyz abzal.
Endi Elbasynyń «Bolashaq» baǵdarlamasynyń jemisti jalǵastyrylyp jatqanynyń kýásindeı azattyq jyldarynda dúnıege kelgen, áli tanylyp úlgermegen talantty jastardy qoldaý maqsatynda «Táýelsizdik urpaqtary» atty grant taǵaıyndaýdy tapsyrýy – Memleket basshysynyń aqıyq aqyn Maǵjan Jumabaevtyń «Men jastarǵa senemin...» degen jalyndy jyrymen astarlasyp, jastardyń Otanǵa sheksiz súıispenshilikpen qaraýyna jáne halqyna qaltqysyz qyzmet etýge jol ashý dep baǵalaýǵa bolady.
Kárimbek QURMANÁLIEV,
UǴA akademıgi, fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor
