Suhbat • 08 Qańtar, 2021

Doshan Joljaqsynov: «О́nerdegi bet túzeıtin qubylam – «ishki synym» bosańsýǵa jol bermeıdi»

1345 ret
kórsetildi
23 mın
oqý úshin

Doshan týraly áriptesteri kınoda da, sahnada da óz róliniń rejısseri bolyp júrgenin, sonaý albyrt shaǵyndaǵy «Qaladan kelgen qyljaqbastaǵy» Smatbekten bastap beridegi Qunanbaı róline deıin máńgilik ǵumyr syılaǵan akter ekenin aıtady. Biz osy suhbatta ónerdegi shynaıylyqtyń syry jáne onyń nátıjesi jaıly suraqtarǵa jaýap alýǵa tyrystyq.

Doshan Joljaqsynov: «О́nerdegi bet túzeıtin qubylam –  «ishki synym» bosańsýǵa jol bermeıdi»

– Doshan aǵa, siz ben biz keshegi Sháken Aımanov pen Sultan Qojyqovtar jasap ketken ulttyq kınonyń dámin umyta almaı júrgen urpaqtyń ókilimiz. Sizde keshegi kıno men búgingi kınony salystyrý múmkindigi bar. Áńgimeni osy jerden bastasaq?

– «Keshegi Sháken men Sultan jasap ketken kınonyń dámi» degen sózińiz «Qyz Jibektiń» alǵash ekranǵa shyqqan kezin eske túsirip otyr. Ol kezde jıyrmadan endi asqan albyrt jaspyz. Stýdentpiz. Alǵashqy úsh kún «Selınnyı» kınoteatryna halyq syımaı, esikti buzyp, terezeden kirdi. Qazaq ulttyq tarıhyna sýsap júrgende «Qyz Jibek» jarq etip aldynan shyqty. Keshegi jaqsylardyń sheberligi KSRO saıasatynyń kózin ala bere qandy qyzdyratyn urandardy synamalatyp bolsa da engizip jiberetin tásildi meńgergendigine baılanysty ǵoı. «Qyz Jibektiń» alǵashqy serııasynda Asqar Súleımenovtiń Shegeniń aýzyna salǵan «Qan keshken myna zamanda, qaıǵyny jeńgen bar ma eken?» dep bastalatyn tolǵaýy aıtylǵan kezde zalda bir-birimen ıin-tiresip otyrǵan halyq qyrandaı qomdanyp, dúr etip, bir basyldy.

 «Qyz Jibek» ekranǵa jol tartqan soń shóp-shalam pikirler boı kórsetip qaldy. «Tólegen-Qumandy shashyn jalbyratyp qaıdan tapqan» degen sózder de aıtyldy. Keıin, shóp-shalam pikir qýrap ketken soń ekranda tek Sulýlyq pen Taǵdyr qaldy. Múmkin, ómirde Qyz-Jibek te, Tólegen de sonshalyqty sulý bolmaǵan shyǵar. Biraq olardyń taǵdyry men mahabbatyn tarıh umytpady, urpaqtan-urpaqqa amanat­tap otyrdy. Taǵdyr men tarıhtyń arasyndaǵy úndestik dep osyny aıtýǵa bolatyn shyǵar. Bizdiń kınolardyń kem­shiligi sonda, kınoǵa tek tarıhty ǵana ákel­gisi keledi. Tarıhta taǵdyr bolmasa ol tek jalań baıandaý bolyp shyǵady ǵoı. Al taǵdyr men tarıh qatar órilse, naǵyz shedevr sol...

– Aǵa, bizde qazaqta kıno bar ma, joq pa, sony aıtyńyzshy?

– Kıno nege bolmasyn, bar! Táýelsizdik alǵannan bergi kezeńdegi kınonyń bastaýynda «Kóshpendiler» tur. «Kóshpendiler» barlyq kemshiligine qaramastan, qazaqtyń kóshpendiler órkenıetiniń zańdy murageri ekenin aıdaı álemge tańbalap berdi. Kıno-jobanyń etek-jeńi jıylyp, akterlerdi tańdaý kezinde Abylaı handy somdaıtyn akter ózimizden shyqsa eken degen usynysymyzǵa nazar aýdarylmaǵan soń, handy Kýno Beker emes, qazaqqa uq­saıtyn Djeıson Skott Lı oınasynshy degen tilegimiz eskerilmedi. Sosyn tarıhqa ǵana basymdyq berilmedi de, taǵdyr umyt qaldy. Báribir «Kóshpendiler» qazaq atymen tarıhı taqyryptarǵa túren salǵany úshin bizge qymbat.

– «Kóshpendilerde» jońǵar qońtaı­shy­synyń beınesin sátti som­daǵan Dos­han Joljaqsynov «Abylaı handy» basyp ozyp, ekinshi planǵa túsirip jiber­di» degen pikir aıtylyp qalady. Aby­laıdyń tulǵasyn halyq «meniki» dep qabyldaı almady.

– Já, bul ótkenniń áńgimesi. Endi ony qaıtara almaısyń. Endigi nazar bolashaqqa baǵdarlanýy kerek. «Kóshpendilermen» salystyrǵanda «Qazaq handyǵy» nemese «Almas qylyshta» kóp ilgerileýshilikter bar. Handa da, hannyń serikterinde de salmaq bar. Eń bastysy – ótkennen sa­baq alý, tarıhqa basymdyq bergenmen, taǵ­dyrdy aınalyp ótpeýge tyrysý baı­qalady. Muny jekelegen ekpızodtardan, Qasym han men Shaıban shahtyń ara­syndaǵy «Ondaı-ondaı bolmasa ań qyzyǵy bola ma?» degen sózderinen tarıh­tyń da, jekelegen tulǵalardyń taǵdyryna da áser etetin, qazaqtyń janyna jaqyn qabyldanatyn jup-jumyr kórinisterdi baıqaýǵa bolady.

Álıhan Bókeıhan ultty súıý jáne oǵan qyzmet etý úshin minez qajet ekenin aıtty. Budan asyryp sóz jetkizý múmkin emes. Sebebi ultqa, ulttyq dúnıege kelgende janyńdy jegideı jeý qajet. Kınoǵa keletin bolsaq, birinshiden bul – kásip. Onyń jiligin shaǵyp, maıyn ishý ekiniń biriniń qolynan kelmeıdi. Tipti ábden meńgerip alǵandardyń ózi kıno túsirgen kezde onyń mazmunyn halqymyzdyń jan-dúnıesimen, kózqarasymen, tárbıesimen qabystyra almaı jatady. Muny óz kózimizben kórdik. Bizdiń eń basty oljamyz – óz halqymyzdyń suranysyn qanaǵattandyrý. Osy belesti baǵyndyryp jatsaq, álemdi jaýlaýǵa kirisýge bolady.

Búginde ataq ta, dańq ta satylady. Tip­ti «Oskar», «Nobel» syılyqtarynyń ózi bazardaǵy saýdagerdiń qolyndaǵy dúnıedeı bolyp qaldy. Baı­qasańyz, sórelerimiz halyqaralyq kınotóreshilerdiń estelik syılyqtary men músinderinen qaıysyp tur. Bizdiń muratymyz halyqaralyq jarystan syılyq alý emes, halyqtyń alǵysy men yqylasyna kenelý bolýy kerek. Bir qu­lap, bir turyp jatsa da, qazaq kınosy qa­lyptasyp, damyp keledi. Bolashaqta kórermenderdiń qazaq kınosyna degen yqylasy artsa, jaǵdaı qazirgiden de jaqsy bolady. Uzyn sózdiń qysqasy, kez kelgen óner týyndysynyń astarynda kirdiń tasyndaı tereń oı jatpasa, onyń quny kók tıyn.

– Maıkl Folı «Vek absýrda» degen kitabynda kınony ekran dıktatýrasyna teńeıdi. Bizde qalaı?

– Sahna men ekrandy bylapytqa aınaldyrýǵa bolmaıdy. О́ıtkeni ekeýiniń de arǵy jaǵynda kórermen, ıaǵnı halyq bar. Bizde ıdeologııalyq dıktatýra degen joq. Biraq ekrandaǵy atys-shabys nemese erotıka arqyly kórermenniń júregin jaýlap alamyz degen pikir basym. Ondaı jaıt ózimniń basymnan da ótti. «Birjan sal» fılminiń ssenarııin talqylaǵan kezde biraz aıtys-tartys boldy. Keıbireýler Birjan Láıláni alyp qashýy kerek ekenin, sol kezde oqıǵa tartysty bolatynyn aıtty. Qarsylyq tanytyp edim: «Siz kóneni kókseısiz» dep syn taqty. Múmkin olardyń kózqarasy búgingi ólshemmen qaraǵanda durys shyǵar. Olar búgingi kınonyń zańyna baǵynǵysy keletin bolar. Alaıda olardy qandaı dúnıeni ózegińnen sýyryp alyp, kórermenge usynǵyń keletini qyzyqtyrmaıdy.

– Birjan sal nemese Qunanbaı beınesin somdaý arqyly tarıhı-dra­malyq janrdy jańǵyrttyńyz. Ta­rıhqa oralý arqyly taǵdyrdy asqaq­tattyńyz. Sizdiń kınodaǵy áriptes­terińizdiń sózine den qoısaq, beride ómir súrgen tulǵalardy ekrandaý qıyn. Alash arystary, beride ómir súrgen Muhtar Áýezov, Ermuhan Bekmahanov, Ilııas Esenberlındi somdaǵyńyz kelmeı me? Tipti sizdiń qaıyn atańyz Asqar Súleımenovtiń de taǵdyry men talaıy bir kıno týyndyǵa júk bolady.

– Bul Talasbekpen aramyzda tańdy-tańǵa uryp aqyldasqan taqyryptarymyz edi. Tipti, Tákeńniń qolynda Asqar Súleı­menov jaıly jazǵan ádemi dúnıe bar ekenin eske túsirip otyrsyń.

Joǵaryda siz aıtyp ótken tulǵalar jaıly, keshegi ótken Asekeń jaıly tú­sirýdi kim armandamaıdy deısiz. Biraq jaýapkershilik júgi tym aýyr. Men muny «Qunanbaıdy» túsirip júrgende kór­dim. Belden basyp, kórkemdik jaǵyna basym­dyq berip keteıin deseń, Qunanbaı men Abaıdyń kózin kórgen, atalarynyń sózi jadynda jańǵyryp turǵan tolqyn bar. Son­dyqtan, árbir kórinis emes, Qunan­baı­dyń árbir qımylyna deıin oılanyp-oı­lanyp baryp sheshim qabyldaýǵa týra keldi.

«Qunanbaıdan» keıin Muhtar Áýe­zovtiń beınesi maǵan jaqyndaı tústi. Ata­sy, ákesi Qunanbaımen bir zamanda ómir súrgen. Keıde taǵdyrdyń ózi Muhtardy alash­tyń amanatyn qazaqqa jetkizý úshin aman qal­dyrǵandaı áserde bolamyn. Qý­ǵyn-súr­ginnen qashyp Máskeýdi panalady. So­dan keıin «Abaı joly» dúnıege kel­di. Muhań Abaı arqyly Qunanbaıdy tanytty.

 «Qunanbaı» fılmin kórip bolǵan soń, kınonyń kórkem tiline tańǵalǵandar kóp boldy. Bul – Talasbektiń eńbegi. Tákeń áıgili muraǵattar men kitaphanalardyń bárinde otyryp jumys istegen adam. «Osy jazyp júrgenderimniń bári sondaǵy ja­dymda jattalǵan dúnıeler» dep otyrý­shy edi. Eger, Áýezov Abaıdy, keshegi Sher-aǵa Rysqulovty tanytpaǵanda Abaı men Tu­rardy dál búgingi deńgeıde tanıtyn ba edik?

Bizdiń zamanymyzda ómir súrgen tulǵalardy ekrandaý bizde endi-endi qalyp­tasyp kele jatyr. Satybaldy Narym­betov Mustafa Shoqaıdy qazaqtan alystatpaı ekrandady. Djeffrı Vespa da Ámireni alyp shyqty. Kóńilim asa tolmasa da Mustafa Shoqaıdan keıin ile-shala osy taqyrypqa túren túskenine qýandym. Basqalaryn aıtpaımyn. Alla ǵumyr berse, qazaqtyń armanda ketken bir arysynyń ómirin ekran arqyly uzartyp ketkim keledi. Qazir bir nárseni aıtý tur­maq, oılaýdyń ózi qıyn bolyp ketti ǵoı. Mynaý daǵdarys degen qos ókpeden qysyp barady. Oıda alash kósemi Álıhan, úsh júzdiń basyn qosqan Abylaı handar bar. Tek Alla oıyma alǵandy oryndap ketýge ómir bersin dep tileımin.

– Kıno áleminde «Kóshpendiler» men «Almas qylyshtan» keıingi tarıhqa bet burǵan, tarıh pen taǵdyrdy qatar qamtýǵa tyrysqan týyndy – «To­mırıs». Bul kınodan jańyńyzǵa jaqyn qabyldanatyn sátterdi ustaı aldyńyz ba? Qandaı oı túıdińiz?

– Aqan Sataev – keıingi býyn ókili. Kıno tehnologııasynyń tilin tereń meń­gergen. Akterlardy da jaqsy irik­tegen. Ahemenıdter áýletinen shyqqan parsy patshasy Kır bizdiń zamanymyzǵa deıin 559-530 jyldary ómir súrgen. Demek Tomırıstiń ómir súrgen ýaqyty da sol kezeń. Biraq men biletin Tomırıs batyrlyq pen parasattylyqtyń tańbasy mańdaıynda mórlengen, has jaýynyń aldynda sileýsindeı shıyrshyq atyp, qolań shashyn beline túıip turǵan batyr arý bolýy tıis edi. Akter obrazǵa engen sáti onyń qabaǵynan emes, kózinen biliný kerek edi. Basqasha aıtqanda júrekten ótken súzgini qabyldaǵanda ǵana kóz sóıleıdi. Tomırısti somdaǵan Almıra Tursynnan ondaı belgi kóre almadym. Túr-tulǵasy bári saı bolsa da obrazǵa ene almaǵan tustary kóp boldy. Eki jaqty keskilesken shaıqasta parsy patshasy Kır ólip, onyń 200 myń jaýyngeri jer jastanatyny, Tomırıs «Izdegeniń qan edi, al ish, endeshe!» dep onyń basyn qan toltyrylǵan meske batyratyny, soǵystyń osymen támamdalatyny tarıhtan belgili.

Ekrandaǵy Tomırıstiń aldyna Kırdiń basyn alyp kelgen sátin eske túsirińizshi. Ishtegi kekten sileýsindeı shıyrshyq atyp turýy kerek edi. Bul tusy da tym solǵyn jáne tym kelte qaıyrylǵan. «Bizdiń baqqan býyrylda qyryq úsh kúndik kemdik bar» dep baıaǵy Qurtqa arý aıtqandaı, áıteýir bir kemshin tusy baıqalyp turady.

Aýyl-aýyldaǵy qarııalar ult rýhynyń qaınap jatqan qara qazany ǵoı. Odan saǵan qandaı dámniń buıyratyny seniń nesibeń men alǵyrlyǵyńa baılanysty. Aýylda ósken bala men qala balasynyń psıhologııasyn bir-birimen salystyra almaısyń. Menińshe, bul kemshilik fılmniń basy-qasynda júrgen azamattardyń dala fılosofııasynan alystap ketkendigi sebep bolǵan shyǵar. Ermek Tursynov aıt­qandaı, jumys kabınetterinde dala-baba tarıhy jaıly 200 kitap tursa da aýyldaǵy qara shaldyń kún sińgen shapanynyń etegine jarmasyp, dala ıisi men terdiń ıisi teriniń bir qabatyna aınalyp ketken baýyryna tyǵylyp, bir tún áńgime tyńdaǵanǵa eshteńe jetpeıdi. Dalanyń ıisi babanyń áńgimesi arqyly boıyńa darý kerek.

 Biraq jastarymyz áreketsiz emes. Kórermenniń talǵamymen sanasyp, kúr­deli taqyryptarǵa baryp jatyr. Bary­myzdy bar dep, joǵymyzdy joq dep aıta almasaq, alǵa jyljymaımyz. Sondyqtan, dál babamnyń ıisi, dalanyń ıisi burqyryp turmasa da kıno bar. Kórermenniń rıza­shy­ly­ǵy bar. Biraq baǵdar beretin durys syn joq. Batystyń entelegen ıdeologııalyq ekspansııasy kórermenniń talǵamyn shatastyryp jiberdi. Endigi kúres kórermenniń talǵamy úshin kúres tóńireginde ótpek. Jeńis kimde bolsa, ıdeologııanyń kilti de sonda.

– Aǵa, keler jyly jetpis jasqa tolǵaly otyrsyz. Siz jaıly derekter sizdiń rólderińiz ben osyndaı suhbattarda ǵana aıtylady. О́tkende «Doshan memýar jazýǵa kirisipti» degen sózdi qulaǵym shalyp qaldy. Osyny ózińiz taratyp aıtyńyzshy.

– Ol bos áńgime, maǵan jazý emes, aıtý ońaı. Aldymda otyrǵan jýrnalıstiń suhbat alý sheberligine kóńilim bolsa, syr sandyǵymnyń kiltin tapsa, júrek shirkin búkpesiz, syr sandyqtaı aqtarylady. Menimen daıyndalǵan suhbattardyń ózi birneshe tomǵa júk bolatyndaı bolyp qaldy. Keıde keshegi jaqsylarmen birge bolǵan sáýleli sátterdi jadymda jańǵyrtsam, tún uıqym tórtke bó­linedi. Osyndaıda qolyma qalam alyp, júrektegi ekranda zerdelenip qalǵan sátterdi aq qaǵazǵa túsirgim keledi. Kim biledi. Kúnderdiń kúninde jazyp ta qalarmyn. Biraq men jazyp qaldyrýym tıis dúnıelerdiń tolǵaǵy pisken joq áli.

– Osydan eki jyl burynǵy suh­batta «Qunanbaıdyń bıiginen túskim kelmeıdi» degen edińiz. О́mir ótip jatyr. Kúnderdiń kúninde Qunanbaıdyń bıiginde turyp, eskertkish bolyp qalamyn ba dep qoryqpaısyz ba?

– Qunanbaıdyń bıiginde turyp, es­kertkish bolyp qalý eki qazaqtyń biriniń mańdaıyna jazylmaǵan baqyt qoı. Siz ben biz kezdesken kez Qunanbaıdyń ádemi elesinen aıyryla almaı júrgen sátter shyǵar. Kınonyń shekteýli ýaqytyna Qunanbaıdy tutas syıǵyzý múmkin emes. Qunanbaı – qazaq úshin tyń taqyryp. Abaıdy asqaqtatý – Qunanbaıdy alasartý emes ekenin Áýezov te túsinip ketti. Biraq Qunanbaıdy jan-jaqty ashýyna múmkindigi bolmady. О́mirde Qunanbaı birbetkeı adam bolǵanyn dáleldeıtin derekter endi ashylyp jatyr. Polıaktyń jıhankez ǵalymynyń kúndeliginde Qunanbaıdyń bizge belgisiz qyrlary sóz bolady. Al Qunanbaıdyń anasy Zerege: «Ata-babam el basqaryp kele jatyr. Qazaqty qalaı basqarýdy men bilmeı turmyn» dep shaǵymdanýy onyń jumsaqtyǵyn kórsetedi. Biz osynyń barlyǵyn qosyp, Qunanbaıdyń bolmysyn tanytýǵa tyrystyq. Marqum Talasbek ekeýmizdiń aldymyzda úlken maqsat bar edi. Qunanbaı jumbaǵyn áke Qunanbaı men bala Abaı arqyly sheshkimiz kelgen edi. Esińizde bolsa, jazany atqaryp ketip bara jatqanda Qodardyń týmalastarynyń biri: «О́letin adam ólip ketti, endi onyń jerin bizge ber!» deıdi. Osy sózdi jıirkene tyńdaǵan Qunanbaı: «Artynda qalǵan týǵandaryna beriledi» dep ses kórsetedi. Kóp adam osy oqıǵa tarıhta bolǵan ba dep suraıdy. Kórkem dúnıeden tarıhı derek izdeýdiń qajeti joq.

Taǵy bir oqıǵany eske túsireıik. Quzar shyńdy betke alyp kele jatqan Abaı ákesinen: «Áke, etigińmen sý keshkendegi maqsatyń ne?» dep suraıdy. Sonda Qunanbaı: «Men Alashtyń naızasyn qaıta sýyrylmaıtyndaı etip qystyrdym, sheshilmeıtindeı etip atyn baıladym, jar shetine qujyramdy tiktim», dep jaýap beredi. «Nege jar shetine tiktiń?» degen saýalǵa: «Bul sen sheshetin jaýa­p» dep qysqa qaıyrady. Talasbektiń mezgilsiz qazasynan keıin armanymyz ádi­rem qalyp, júregimniń túbine kómip tastadym. «Qunanbaıdyń jumbaǵyn birge shesheıik» dep qolqa salǵan adamǵa jolyqqan joqpyn.

– Sizge ónerdegi jankeshtilik jet­peıtin sııaqty aǵa. Osydan eki jyl bu­ryn «Talasbektiń ornyn basatyn adam joq» degen edińiz. Sol pikirdiń áli de siz úshin ústem ekenin baıqap otyrmyn.

– Bul joly Qunanbaı jumbaǵyn Abaı­men baılanystyrý kerek. Muhtar Áýezov sıpattap ketken Abaıdy qaıta-qaıta ekranǵa shyǵara berýge bolmaıdy. Ol Abaı biz biletin Abaıdan bıik turýǵa tıis. Biz Muhtar jaza almaı ketken Abaıymyzdy ákelýimiz kerek.

Eger, bul taqyrypty qolǵa alsam, men óz Abaıymdy tanytqym kele­di, óz Abaıymdy óziniń ortasyna jaqyn­datqym keledi. Sebebi ol da et pen súıek­ten jaratylǵan pende. Uly Ábish – Ábdi­rahmannyń janazasy bolyp jatqan kezde Ábish ǵashyq bolǵan qyz aýylǵa kelip, túıeniń basyn Abaı otyrǵan qaraly úıge tirep, «toń moıyn Abaıdyń ózi meni túıeden túsirip alsyn depti» degen áńgime bar tobyqty arasynda. Aýyl ańtarylyp qalǵanda Abaı úıden shyǵyp, áıeldi túıeden túsirip alyp, ishke alyp kiredi. Uly Abaıǵa Ábishine qalyńdyq bola almaı qalǵan parasatty boıjetkenniń aldynda basyn ıip shyǵýǵa ne sebep boldy? El ishine baryp, osy taqyrypty ary qaraı indetseń, jaýaby aldyńnan shyǵady. El arasynda Qunanbaı men Abaıdy alystatatyn emes, jaqyndatatyn derekter óte kóp. Tipti súıikti uly Maǵaýııa qaı­tys bolǵanda Abaı ákesi Qunanbaıdyń mola­synyń basyna baryp, meni al dep zar qylǵanyn, ulynyń súıegine tas batpasyn dep máıit salynǵan arbanyń aldyna jaıaý túsip, joldy tazalap, mazar basyna jaıaý barǵanyn tobyqty jurty berige deıin aıtypty. Muhtar Áýezovtiń «Abaı jolynan» Qunanbaıdyń Mekkege ketip bara jatqan kezde Uljanmen qoshtasqan kezin sýretteıtin 70 beti kesilip ketkenin endi bilip otyrmyz. Demek, bizdiń Abaı jaıly biletinimiz – bir, bilmeıtinimiz – myń.

– Aǵa, sizdiń ıyǵyńyzda, beınelep aıtqanda sahnada 50, kınoda 40 ob­razdyń júgi tur. Onyń bári minsiz shyq­ty dep aıta almaımyz. Jaqsy bolsa da, jaman bolsa da «bul meniń kınom, bul meniń sahnam» dep qabyldaıtyn kórer­menniń yqylasyn tanydyńyz ba?

– O, men muny sahnaǵa, kınoǵa alǵash túsken kúnnen bastap sezip kelemin. Sátsiz shyqqan kezderimde jubatyp, basymnan sıpady, jetistigime qýandy. Kórermenniń patsha kóńili bolmasa Doshan Doshan bolar ma edi? О́nerdegi bet túzeıtin qubylam – «ishki synym» maǵan bosańsýǵa jol bermeıdi. О́z kemshiligimdi ózim jaqsy bilemin.

– Endi osy jerden toqtap, suraqty ary qaraı tarqataıyqshy. Kıno-sahna qorjynyńyzdyń salmaǵy sizge ne berdi? О́mirdi tanytty ma, álde barlyq jerde esik ashyp, róldiń salmaǵyn tómendetip jiberdi me?

– Jas ulǵaıǵan saıyn kórgen-bilge­nimniń, bastan ótkergenderimniń salmaǵy aýyrlap barady. Keıde minez bet-júzdiń bar ekenin moıyndamaıtyndaı tiktenip bara jatyr ma dep qalamyn. Jaratylysym minezdi bolǵandyqtan, jan-jaǵymdaǵylardyń, shyǵarmashylyq ıeleriniń de minezdilerin jaqsy kórem. Minezsiz óner jasalmaıdy. Al jalynan sıpatpaıtyn asaý atty naǵyz er jigit qana ertteıdi. Árbir akterdiń boıynan eshkimge uqsamaıtyn, ózine ǵana tán ereksheligin izdeımin. Oılaý júıesi erekshe, ıdeıasy bar adamdarmen jumys isteýdi unatamyn. Biraq oǵan shyǵarmashylyǵymnyń túk te qatysy joq. О́nerimdi satpadym, saýdaǵa salmadym. О́zime jáne ónerime senemin. Árbir rólge kiriser aldynda sol baıaǵy – Doshanmyn. Shyǵarmashylyqtyń syıqyry da, qudireti de osy shyǵar.

– Akterlik shyǵarmashylyǵyńyzda kimdi baǵdarǵa alǵyńyz keledi?

–Men árqashan bizdiń eki korıfeımen – Nurmuhan Jantórınmen jáne Ánýarbek Moldabekovpen birlesip jumys isteýdi armandaǵanmyn. Alla meniń oıymdy estigen shyǵar. Erik Bekmahanovtyń «Sapar qudyǵy» qysqametrajdy fılminde taǵdyr meni Jantórınmen, al Serik Jarmaǵambetovtiń «О́telmegen paryzynda» Ánýar Moldabekovpen kezdestim. Olar áriptesin qamshylaıtyn, sahna shymyldyǵynyń syrtyndaǵy «tartysty» emes, sahnadaǵy tartysty súıetin. Ánýar, Nurmuhan, búgingi Asekeńder Abaıdyń tilimen aıtqanda «samorodnyı sary altyndar» ǵoı. Ýaqyt alǵa jyljyǵan saıyn olardyń talanty qudiretiniń qandaı bolǵanyn, sańlaqtarmen sahnada áriptes bolýdyń ózi sáttilik ekenin endi túsinip kelemin.

– Áńgimeńizge rahmet.

 

Áńgimelesken

Gúlbarshyn AITJANBAIQYZY,

«Egemen Qazaqstan»

 

ALMATY