Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstrligi jergilikti atqarýshy organdarmen birlesip, júıeli jumystar atqarýda. Sonymen qatar, ózge de múddeli memlekettik organdarmen ózara árekettestik jolǵa qoıylǵan. Memlekettik saıasatty tıimdi júrgizýdi qoldanystaǵy quqyqtyq-normatıvtik baza jáne basqa da baǵdarlamalyq qujattar qamtamasyz etti. 2020 jylǵy jeltoqsanda Din salasyndaǵy memlekettik saıasatty iske asyrý jónindegi 2021-2023 jyldarǵa arnalǵan keshendi jospar qabyldandy.
Bul strategııalyq qujatta memlekettiń zaıyrlylyq qaǵıdattaryn ilgeriletý, memlekettik-konfessııalyq jáne konfessııaaralyq kelisimdi nyǵaıtý men halyq arasynda radıkaldy ıdeologııanyń taralýyna qarsy is-qımyl jónindegi negizgi mindetter men sharalar belgilengen.
Sondaı-aq, din salasyndaǵy kórsetiletin memlekettik qyzmetterdi ońtaılandyrý maqsatynda avtomattandyrý jumystary júrgizilýde. Qazirgi tańda 7 qyzmettiń 6-ýy avtomattandyryldy. Aǵymdaǵy jyly bul jumys tolyq aıaqtalady.
2020 jylǵy áleýmettik zertteýlerge sáıkes halyq arasynda zaıyrlylyq qaǵıdattaryn qoldaýdyń joǵary deńgeıi baıqalady.
Zaıyrlylyq qaǵıdattaryn nasıhattaý maqsatynda BAQ-ta jáne ınternet jelisinde aýqymdy aqparattyq-túsindirý jumystary júrgizilýde. Mınıstrlik tarapynan bekitilgen «Qazaqstan – zaıyrly memleket» medıa jospary kózdelgen maqsattarǵa qol jetkizýge múmkindik berdi.
Budan basqa, din salasyndaǵy 2605 bilikti mamannan qurylǵan 229 óńirlik aqparattyq-túsindirý toptary qoǵamnyń túrli ókilderine zaıyrlylyq qaǵıdattaryn túsindirdi. Nátıjesinde qoǵamdyq qatynastarda zaıyrlylyq qaǵıdattarynyń saqtalýyna oń yqpalyn tıgizdi. Onyń naqty nátıjeleriniń biri Mınıstr aıtyp ótkenindeı elimizdiń mektepterindegi hıdjab kııý faktileriniń sanynyń 12 esege deıin (2462-den 201-ge) tómendegenin aıtýǵa bolady.
Respýblıkada memlekettik-konfessııalyq qatynastar dinı birlestiktermen syndarly dıalog jáne nátıjeli yntymaqtastyq formatynda qurylǵan. Osy maqsatta dinı birlestiktermen baılanys jónindegi keńes jáne dinı birlestikter ókilderiniń jınalysy sııaqty dıalog alańdary jumys isteýin jalǵastyrýda.
«Pandemııa kezinde memlekettiń sheshimderin biraýyzdan qoldaǵan jáne karantındik shekteýlerdi saqtaýǵa shaqyrǵan eldiń dinı birlestikterine erekshe alǵysymdy bildirgim keledi.
О́tken jyly karantın kezeńinde iri dinı merekeler boldy, onyń ishinde Pasha jáne Oraza aıt merekesi ótti. Qurban aıt merekesi kezinde sanıtarlyq normalardyń saqtalýyn qamtamasyz etý maqsatynda QMDB AQDM kómegimen Qurban2020.muftyat.kz saıtyn iske qosty. Onda azamattar onlaın-tapsyrystar men qurbandyq shalýǵa ótinimder qaldyra aldy. Osy maqsatta pashalyq Qudaıǵa qulshylyq etý tek dinı qyzmetkerlerdiń qatysýymen ótkizildi jáne Almaty qalasynyń Voznesensk kafedraldy soborynan Eýrazııa birinshi arnasy telearnasynda tikeleı efırde kórsetildi.
Bizdiń taǵy bir mańyzdy jumys baǵytymyz halyqtyń dinı radıkaldyq ıdeologııalarǵa qarsy ımmýnıtetin nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan aqparattyq-túsindirý jáne qarsy nasıhattaý jumystaryn júrgizý bolyp otyr. О́tken jyly bul baǵyttaǵy jumystar qaıta qarastyrylyp, negizgi basymdyqtar belgilendi. Sandyq kórsetkishten sapalyq nátıjege basty nazar aýdarylýda. Atap aıtqanda, halyqtyń dinı radıkaldy ıdeologııanyń yqpalyna túsip qalýy yqtımal toptaryna (saýda oryndary, qurylys alańdary jáne t.b) basymdyq berilip, josparly túrde maqsatty jumystar uıymdastyryldy. Sonymen birge, karantın talaptarynyń kúsheıýine baılanysty aqparattyq-túsindirý jumystary onlaın túrde de ótkizilip, jańashyldyq sıpattaǵy aqparattandyrý ádisteri júzege asyryldy.
Budan basqa, asa mańyzdy baǵyttardyń biri bolyp tabylatyn destrýktıvti dinı aǵymdardyń ıdeologııasyn ustanýshylarymen júrgiziletin jumystar júıeli túrde júrgizildi. 2020 jyly destrýktıvti ıdeologııa ustanýshylarynyń 50%-dan astamy ońaltý is-sharalarymen qamtylyp, nátıjesinde olardyń 3 myńnan astamy qazaqstandyq qoǵamnyń dástúrli qundylyqtaryna qaıta oraldy.
Sondaı-aq, «Jýsan» arnaıy operasııasy sheńberinde terrorıstik belsendilik aımaqtarynan 2020 jyldyń basynda qaıtarylǵan áıelder 100% ońaltyldy. Alaıda ózge de joldarmen qaıtarylǵan 32 áıeldiń qosylýyna baılanysty bul kórsetkish 90% qurady. Olardy radıkaldy kózqarastan aryltý jáne qaıta áleýmettendirý boıynsha maqsatty jumystar jalǵasýda.
Halyqtyń ýaqyt ótken saıyn ınternet jelisine degen qyzyǵýshylyǵynyń artýy, sondaı-aq karantındik kezeńniń sozylýy Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstrliginiń aldyna jańa mindetterdi alyp keldi. Osyǵan oraı, onlaın formattaǵy aqparattandyrý jumystary qaıta qarastyrylyp, keshendi sharalar qabyldandy.
Nátıjesinde elimizdiń ınternet keńistiginde radıkaldy kontenttiń kóbeıip ketýine jol berilmedi. Otandastarymyzdyń dinı mazmundaǵy dinı radıkaldy aqparat kózderinen qorǵaý maqsatynda olardy anyqtaý jáne qoljetimdiligin shekteý, buǵattaý, olarǵa jedel den qoıý qyzmeti kúsheıtildi.
2020 jyldy túıindeı otyryp, júrgizilip jatqan jumystardyń nátıjesinde eldegi dinı ahýal turaqty bolyp qala beredi dep senimmen aıtýǵa bolady. Dinı negizdegi qaqtyǵystarǵa jol berilmeıdi, memlekettiń osy saladaǵy saıasaty halyq arasynda keń qoldaýǵa ıe», — dedi vıse-mınıstr.
2021 jyly mınıstrliktiń aldynda din salasyndaǵy birqatar mańyzdy mindetter tur.
«Birinshiden, dinı saladaǵy zańnamaǵa basqa salalyq zańdar arqyly naqty ózgerister engizý boıynsha jumys jalǵasatyn bolady. Usynylatyn ózgerister dinı birlestikterdi tirkeý, dinı is-sharalardy jáne dintaný saraptamasyn ótkizý, ákimshilik normalar máselelerin ońaılatýdy kózdeıdi. Atalǵan ózgerister eldegi dinı ahýaldyń damýyna oń áser etedi dep kútilýde.
Sonymen birge, qaǵaz júzindegi balamany alyp tastap dinı qyzmet salasyndaǵy barlyq memlekettik qyzmetterdi 100% avtomattandyrýdy qamtamasyz etý josparlanýda.
Ekinshiden, terrorıstik belsendilik aımaqtarynan oralǵan áıelderdiń 90%-yn ońaltýǵa qol jetkizý maqsaty qoıyldy. Kelgen áıelderdiń basym kópshiligi radıkaldy ıdeologııadan bas tartyp, qoǵamǵa oıdaǵydaı enedi dep kútilýde.
Úshinshiden, halyqtyń radıkaldanýyna jol bermeý maqsatynda nysanaly toptardyń 70%-yn aqparattyq-túsindirý jumysymen qamtýdy qamtamasyz etý qajet. Sondaı-aq, bólingen destrýktıvti dinı aǵymdardy ustanýshylardyń 70%-yn teologııalyq-psıhologııalyq ońaltý is-sharalarymen qamtý josparlanýda.
Din salasyndaǵy úılesimdi memlekettik-konfessııalyq qatynastardy saqtaý boıynsha oqýshylarǵa arnalǵan qosymsha oqý quraly ázirlenýde. Oqý quraly oqýshylardyń quqyqtyq jáne dintaný saýattylyǵy deńgeıin arttyrýǵa, olarǵa moraldyq qundylyqtardy, patrıotızmdi jáne radıkaldy ıdeologııaǵa ımmýnıtetti darytýǵa múmkindik beredi.
QR Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy N. Nazarbaevtyń konfessııaaralyq jáne órkenıetaralyq dıalogty ilgeriletý jónindegi bastamalaryn shetelde tanymal etý maqsatynda Álemdik jáne dástúrli dinder lıderleriniń sezi XIX Hatshylyǵynyń otyrysy joǵary deńgeıde ótkiziletin bolady.
Mınıstrlik aldyna qoıylǵan mindetter eldegi dinı ahýaldyń turaqty damýyn qamtamasyz etý boıynsha buryn iske asyrylǵan sharalardyń qısyndy jalǵasy bolyp tabylady jáne memlekettik qurylystyń zaıyrly qaǵıdattarynyń ústemdigin saqtaýǵa, konfessııaaralyq kelisimdi nyǵaıtýǵa jáne dindi destrýktıvti maqsattarda paıdalanýǵa jol bermeýge múmkindik beredi», — dedi vıse-mınıstr.
