Al sarapshylar «B» josparynyń aldynda turǵan «A» josparynyń nátıjesin sezbeı jatyp, birden ekinshi josparǵa kirisip ketkeni qalaı» dep alańdaı bastady.
Mınıstrdiń aıtqanyna toqtalaıyq:
– Úkimet Ulttyq bank jáne Qarjy naryǵyn damytý agenttigimen birlesip, áleýmettik-ekonomıkalyq ahýal nasharlaǵan jaǵdaıda birlesken is-qımyl jospary daıyn. Bıznesti damytý, sondaı-aq makroekonomıkalyq turaqtylyqty qamtamasyz etýge baǵyttalǵan. Koronavırýstyń taralýy jáne munaı baǵasynyń turaqsyzdyǵy jáne taǵy basqa da syrtqy faktorlar bar, – dedi mınıstr.
Aıdarhan Qusaıynov ekonomıkalyq saıasatty qarjyny únemdeýden jáne ekonomıkalyq saıasatqa túzetý engizýden bastaý kerektigin, ekonomıkalyq saıasatta «A» josparymen qatar «B» jospary qatar júrýi kerektigin aıtady.
Basqasha aıtqanda «B» jospary qutqarý jastyqshasynyń kómegin atqarýy tıis ekenin aıtady. Ekonomıstiń paımydaýynsha, biz eki alpaýyt memlekettiń ortasynda turmyz. Qytaı ósip jatyr. Olardyń ishki-syrtqy ósimi ózderi qalaǵan deńgeıdiń shekarasynan shyqpaıdy. Al AQSh sanksııasy Reseıge aqsha sanaýdy jáne ony retimen jumsaýdy úıretti.
– Qazaqstanda ınflıasııa deńgeıi 7 paıyzdan assa, Reseıde bul kórsetkish 3 paıyzdyń aınalasynda. Qazir Reseı basy artyq shyǵynǵa jol bermeıdi. Bizge de ekonomıkalyq saıasatty qarjyny únemdeýden jáne ekonomıkalyq saıasatqa túzetý engizýden bastaý kerek», – dedi Aıdarhan Qusaıynov.
2014 jyly sol kezdegi Ulttyq bank tóraǵasy «munaı baǵasy 80 dollardy, al reseılik rýbl 43 dollardy mańaılaı bastasa, onda teńge baǵamyna qatysty alańdaı bastaýǵa bolady» degen edi. AQSh pen Reseı arasyndaǵy teketires odan ári ýshyǵyp, sanksııanyń salqyny soltústiktegi kórshimizdi bir silkip tastady. Sarapshylar bolsa Reseıdiń qarjy sektory keıingi 4 jylda mundaı aýyr soqqyny bastan keshpegenin aıtady.
Qazir dollar baǵamy 60 AQSh dollarynan assa qýanatyn boldyq. Qarjyger Oraz Jandosovtyń pikirinshe, rýbldiń dollarǵa shaqqandaǵy baǵamy qulaıtyn bolsa, ol teńgege áser etedi. Sebebi Qazaqstannyń Reseıge degen ekonomıkalyq táýeldiligi shekten shyǵyp ketpese de, joǵary deńgeıde. Bizge basqa eldermen, Qytaı Halyq Respýblıkasymen ımporttyq-eksporttyq baǵytymyzdy ártaraptandyrýymyz kerek. Oraz Jandosovtyń aıtýynsha, saýda salasynda Qazaqstan Reseımen básekege túsýge qaýqarsyz. Ol eldegi ishki naryqtyń ólshemi, adamı áleýet jáne jaǵrapııalyq múmkindigi bizden joǵary. Jaǵdaıdyń qalaı bolǵanyn syrttan baqylap otyrǵan úkimettiń qandaı sheshimge kelgeni bizge belgisiz. Sebebi úkimet «B» josparynyń qandaı baǵyttarǵa basymdyq beretinin aıtqan joq. Sarapshylar bolsa biz alda biraz ýaqytqa deıin rýblden qol úzip kele almaıtynymyzdy aıtady. Ekeýiniń de arqa súıeıtin súıenishi – munaı men shıkizat kózderi. Munaıly ekonomıkaǵa degen táýeldilik eki eldiń de shıkizattyq emes sektorǵa degen adymyn tejep tur.
Sarapshylar úkimetimiz úkilep otyrǵan «A» josparynyń tegeýirinin sezgen joq, «B» jospary qandaı bolatynyn da úkimet ashyp aıtqan joq. Ony daıyndaýǵa kimderdiń qatysqany jáne táýelsiz sarapshylardyń pikiriniń qanshalyqty eskerilgeni bizge jumbaq, Úkimettiń betalysyna qarasaq, bizde jospar bar dep qamsyz otyr. Qoǵam kesheli beri alańdamaýǵa qandaı sebep bar degen suraqqa jaýap izdp jatyr.