Rýhanııat • 14 Naýryz, 2021

Halyqty birlikke shaqyratyn «KО́RISÝ» dástúri

1283 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Uly dala keńistiginde ǵasyrlar boıy qalyptasqan salt-dástúrler tereń maǵynaly. Olar eldi birlikke, tirlikke shaqyratyn, tatýlyqty meńzeıtin, jaqsylyqqa baǵyt beretin, adamdardyń júregine tynyshtyq pen keshirimdilik uıalatatyn ádet-ǵuryp bolyp sanalady.

Halyqty birlikke shaqyratyn «KО́RISÝ» dástúri

Sonyń biri – qazaq halqynda qalyptasqan, 14 naýryzdan bastaý alatyn «Kórisý kúni». Qar kete bastaǵan, jol ashylǵan, kóktemniń nury tógilip turǵan shaqta aýyl-aýyldaǵy aǵaıyn, jerlester erte turyp, tań atysymen jasy úlkenderge sálem beredi. Kórshiler, jaqyndar bir-birine «Jasyń qutty bolsyn!», «Jasyńa jas qosylyp, ǵumyryń uzaq bolǵaı!» dep te tilek, nıet bildirip jatady. Bul kúni burynǵy ókpe-renishter bolsa keshiriledi, túsinbeýshilik umytylady, halyq kóterińki kóńilmen júredi. Taza kıimderin kıip, bir-birine qonaqqa barady, kórisip jaqsy tilekter aıtady. «Aıǵa jetpes asyńdy, aýyldastan aıama» dep, dámdisin qazanǵa salyp, qonaq kútedi.

Bul merekeniń taǵy bir erekshiligi – ol bir kúnmen shektelip qalmaıdy, múmkindiginshe jyl boıy jalǵasa beredi. Jalpy, bul dástúr-mereke erte zamannan halqymyzda bolǵan, biraq ótken ǵasyrda, Keńes kezinde Naýryz merekesi sııaqty tyıym salynýy sebebinen umytylǵan salttardyń biri. Elimiz egemendigin alyp, táýelsiz memleket bolǵannan keıin ólgenimiz tirilip, joǵalǵan salttarymyz qaıta jandanyp, oryn-ornyna kele bastady. Búgin búkil elimiz bul merekeni toılaýdy bastap jiberdi. Biraq, ókinishke qaraı álemdi sharpyǵan keselge baılanysty aǵaıyn-týys, dos-joldastar bir-birine kóptep barýǵa, júzbe-júz kezdesýge múmkinshilik bolmaı tur. Degenmen, soǵan qaramastan, túrli jeliler arqyly quttyqttaýlar joldaýda, jaqsy nıet bildirýde. Jáne bir tań qalarlyq jaǵdaı, búgin bizdiń Kórisý merekesimen qatar búkil Pravoslavıe qaýymy «Keshirim jeksenbisin» (Proshennoe voskresene) atap ótip jatyr eken. Qazaqstanda turatyn kóptegen etnos ókilderiniń bir-biriniń merekelerin toılaýy, atap ótýi elimizdegi birlik pen tatýlyqtyń negizgi nyshandarynyń biri dep aıtsaq bolady. Aýyz birligimiz máńgilik bolsyn.

Kezdesý, kórisýge baılanysty bir-eki mysal keltire keteıin. Bizdiń Elbasy kitaphanasy jyldyń basynan bastap, sonyń ishinde osy naýryz aıynyń basynda karantın talaptaryn saqtaı otyryp, birneshe kezdesýler ótkizdi. Aǵymdaǵy jyldyń 4 naýryzynda Prezıdenttiń «Bolashaq» baǵdarlamasymen oqý támamdaǵan bilikti otyz túlek» jobasy osy meıram qarsańynda bizdiń myqty qaryndastarymyzdyń jetistikterine arnaldy. Oǵan ınteraktıvti jolmen elimizdiń kóptegen oqý oryndarynyń stýdentteri, shet elde osy baǵdarlama aıasynda oqyp júrgen túlekter onlaın qatysty. Bir-birin kópten kórmegen, Kitaphanaǵa kelgen túlekterdiń qýanyshynda shek bolmady dep aıtsa artyq emes. Shúıirkelesip sóılesken, jańalyqtarmen bólisip arqa-jarqa bolyp jatqan keıipteri kórgenderdi qýantty.

Sondaı-aq osy kıeli shańyraq astynda «Elimizdiń maqtanyshy» jobasy aıasynda olımpıada jáne álem chempıondarymen, júldegerlerimen kezdesý ótkizildi. Elimizdi álemge tanytyp, kók Týymyz ben ánuranymyzdy jer sharynyń talaı sport alańdarynda asqaqtatqan sportshylar ózderiniń mańdaı ter, qajyr-qaıratymen alǵan medaldaryn, sport quraldaryn aq nıetterimen Elbasynyń mýzeıine tapsyrdy. Qıyndyqqa qaramastan, osyndaı is-shara ótkizilgenine rızashylyqtaryn bildirdi, Elbasyna jáne memleket basshysyna alǵystaryn joldap suhbat berip jatty. Biz kópten kezdese almaı júrgen atletterdiń kórisý qýanyshyna tánti boldyq, qýanyshtaryna qýandyq, alǵysymyzdy aıttyq. Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy kitaphanasy aldymyzda da kóptegen kezdesý, kórisýdi josparlap otyr. Tosynnan kelgen indetten tezirek aıyǵyp, jalpy halqymyzǵa qushaq ashyp kórisýdi jazsyn, jaqsy kúnder tezirek kelsin dep tileımiz! Merekeler kóp bolsyn!

Ersultan BEKTURǴANOV,
Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy kitaphanasynyń Arnaıy jobalar qyzmetiniń jetekshisi