Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń sońǵy qońyraý kúninde taratqan aqparatyna súıensek, 2020-2021 oqý jylynda Qazaqstandaǵy 7 440 mektepte 3,4 mln-nan asa oqýshy bilim aldy. Olardyń 150 myńǵa jýyǵy 11 (12) synypty bitirgen. Túlekterdiń 130 myńnan kóbi UBT tapsyrýǵa nıettenip otyr. 9 822 oqý ozaty «Altyn belgige» úmitker.
Bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetov bıyl aýyldaǵy mekteptiń sońǵy qońyraýyna qatysty. Aqmola oblysyndaǵy Talapker aýylyna at basyn tiregen vedomstvo basshysy túlekterge UBT tapsyrý kezinde sáttilik tilep, muǵalimderge pandemııa jaǵdaıynda atqarǵan jumystary úshin alǵys bildirdi.
Quttyqtaý sózin: «Bul oqý jyly búkil álemdegi oqýshylar men stýdentter úshin ońaı bolǵan joq. Álemdik bilim berý júıesi pandemııa syndy úlken synaqtan ótti. Biz muǵalimdermen birlese otyryp bilim berý júıesine jańa dem berip, olarǵa barynsha qajetti jaǵdaı jasaýǵa tyrystyq. Sizder oqýlaryńyzdy aıaqtap jatyrsyzdar. Keıbir túlekter joǵary oqý oryndaryna nemese kolledjderge tússe, endi bireýleri jumys isteıdi. Qalaı bolsa da, aldaǵy ýaqytta sizderdi jańa múmkindikter men jańa ómir belesteri kútip tur», dep bastaǵan mınıstr mektep bitirýshilerge óziniń ómirlik tájirıbesinen birneshe keńes berip ótti.
Onyń oıynsha, eń aldymen eshqashan qıyndyqtarǵa moıymaı, kózdegen maqsatqa jetý jolynda áldebireýdiń aıtqanyna ermeı, týra joldan taımaý kerek. Ekinshiden, qatelesýden qoryqpaǵan jón. Sebebi qatelik jasalsa, ómir sonymen aıaqtalmaıdy. «Barlyq adam qatelesedi. Bárinen de qatelikti óz ýaqytynda túsinip, túzetýge tyrysý mańyzdy. Barynsha kúsh-jigerdi salyp, alǵan betten qaıtpaǵan abzal. Mine, bul – bolashaqta tabysqa qol jetkizetin adamǵa tán qasıet. Mektepti bitirgennen keıin men birden grantqa túse almadym. Jalpy jaqsy ball jınaǵanyma qaramastan, beıindik pán boıynsha az ball alǵandyqtan, grant jeńip ala almadym. Sol kezde sátsizdikti ómirimdegi úlken qatelik dep sanadym, ómirim aıaqtalǵan sııaqty boldy. Biraq keıin bul jaǵdaıǵa degen kózqarasym ózgerip, ony ómirimdegi kezekti synaq dep qabyldadym. Taǵy bir jyl daıyndalyp, UBT-ny qaıta tapsyrdym. Jaqsy ball jınap, grantty jeńip aldym. Bul oqıǵa maǵan kóp nárseni úıretken ómirlik sabaq bolǵanyn jete túsindim», dedi vedomstvo basshysy. Al úshinshiden, basqalarǵa qaraǵanda erekshe bolýdan uıalmaı, bastysy adamnyń ózine adal bolý keregin aıtty. Budan bólek mınıstr túlekterge oqý ornyn tańdaýda bilim berý uıymynyń bedeline, oqý ornyna qatysty jumys berýshilerdiń pikirine, halyqaralyq akkredıtteýdiń bolýyna, tarıhyna mán bergen jón ekenin jetkizdi. Sóziniń sońyna qaraı A.Aımaǵambetov: «Bilim jáne ǵylym mınıstri retinde myqty túlekterdi pedagog mamandyǵyn tańdaýǵa shaqyramyn. Bul – úlken dárejege ıe jáne óte qurmetti mamandyq. Muǵalim mamandyǵynyń mártebesin arttyrý úshin Prezıdenttiń tapsyrmasy boıynsha biz pedagogterdiń jalaqysyn belsendi túrde arttyryp jatyrmyz. Shamadan tys eseptilikti alyp tastadyq. Bolashaq pedagogterdiń stıpendııasy – eń joǵary stıpendııa, bul baǵyttaǵy jumystar áriqaraı da jalǵasyn tabady», dedi.
Mınıstr barǵan Talapker aýylyndaǵy jalpy bilim beretin mektepte 1 862 oqýshy oqıdy, onyń 75-i mektep túlekteri bolsa, 123-i 9-synypty támamdady. Sonyń biri 11-synyp túlegi Aqnur Ydyrysova bıologııa pániniń muǵalimi bolýdy armandaıtynyn, osyǵan baılanysty beıindi pán retinde bıologııa-geografııa kombınasııasyn tańdaǵanyn jetkizdi.
«Qashyqtan oqytý formatynyń jaǵymdy tustary da boldy. Aıtalyq, UBT-ǵa daıyndyq kezinde ýaqytty únemdeýge septigin tıgizdi. Mınıstrdiń úndeýi oqýshylardy jigerlendire túsip, jańa shyńdardy baǵyndyrýǵa ıtermeleıdi dep senemin. Mınıstrdiń bizge arnaıy ýaqyt bólip, quttyqtap kelgenine qýanyshtymyz. Maǵan sabaq berý, bıologııa páni unaıdy. Menińshe, bul – árqashan suranysqa ıe bolatyn mamandyq», deıdi aýyldyq mekteptiń túlegi.
Osy oqý jyly ǵana emes, elimizdegi sońǵy qońyraý jıyndary da burynǵydan bólekteý boldy. Birneshe oqý oshaǵyna habarlasqanymyzda osyny uǵyndyq. Elordadaǵy №86 mektep-gımnazııasynyń dırektory Bazarkúl Saǵyndyqqyzy: «Bizdiń mektepte 11-synypty 69 oqýshy, 9-synypty 160 oqýshy bitirdi. Buryn barlyq bitirýshi synyptardy biriktirip sońǵy qońyraý syńǵyryn estıtinbiz. Pandemııa ómirimizdi, sonyń ishinde bilim berý salasyn túbegeıli ózgertti ǵoı. Sondyqtan bıyl sońǵy qońyraý jıyny da 20 mınýt qana boldy. Bizde 11-synyptan 3 lek bitirdi. Synyptyń arasynda 30 mınýt úzilis jasaldy. Byltyrǵy oqý jylynyń 4 toqsanynda, ıaǵnı oqytýdyń jańa formatyna alǵash kóshkenimizde qıyndyqtar boldy. Qazir oqýshylar da, muǵalimder de biraz tóselip qaldy. Ata-analar aldynda da pedagogterdiń qadiri burynǵydan eki ese artty», deıdi.
О́skemen qalasyndaǵy Nazarbaev zııatkerlik mektebindegi (NIS – Nazarbayev intellectual school) sońǵy qońyraýda Densaýlyq saqtaý mınıstrligi bekitken sanıtarlyq talaptarǵa, belgilengen ýaqytyna ǵana emes, is-sharanyń mazmundyq ereksheligine de mán berilipti. Atalǵan oqý oshaǵyndaǵy sońǵy qońyraý merekelik is-sharasy Táýelsizdiktiń 30 jyldyǵyna arnalǵan. Saltanatty jıynda túlekter qoshtasý ániniń áýenine sappen «9» jáne «30» sanyn qurap shyqty. Bul olardyń osy mektepti el egemendiginiń 30 jyldyǵynda toǵyzynshy bolyp bitirgenin meńzeıdi. Merekelik is-sharada pánder boıynsha respýblıkalyq baıqaýlardyń júldegeri, 12-synypty támamdaǵan túlek Ádilet Muratov 11-synyptyń belsendi oqýshysy – Dilnaz Seıilhanovaǵa «Bilim alaýyn» saltanatty túrde tabystady.
Negizinen elimizdegi mektepterdiń basym bóliginde sońǵy qońyraý merekelik jıyny bitirýshi synyptar úshin dástúrli, qalǵan synyptarǵa onlaın formatta ótti. Tek shaǵyn jınaqtalǵan mektepterdiń oqýshylary ǵana oqý oshaǵyna kelip, sońǵy qońyraýdyń syńǵyryn estidi.
Qazaqstannyń bilim berý tarıhynda alǵash ret tutas oqý jyly jańa formatta ótkenin eskersek, bul jyl eshkimge de (muǵalim, ata-ana, oqýshy) ońaı tıgen joq. Biraq sońǵy qońyraýdaǵy oqýshylardyń tapqyrlyǵyna, shyǵarmashylyq sheberlikterine, qyzyqty ıdeıalaryna qarap, qulshynysy kúshti bilim alýshyny kez kelgen tosqaýyldyń toqtata almaıtynyn kóresiz...
