Jarııalaǵan qujattary agenttikterdiń jańalyqtaryna negiz bolǵan Facebook áshkereleýshisi retinde tanylǵan Frensıs Haýgen ótken aptada Brıtanııanyń zań shyǵarýshy organyna júginip, kompanııanyń bıligin shekteý boıynsha jospar usyndy. Buǵan deıin atalǵan kompanııada ónimder jónindegi menedjer qyzmetin atqarǵan F.Haýgenniń usynysy oń qabyldandy.
Birikken Koroldik – Haýgenniń alǵashqy turaǵy ǵana. О́ıtkeni ol Brıýsselde Eýropalyq odaqtyń ókilderimen kezdesýdi josparlap otyr. Odan keıin Parıjge attanbaq.
Facebook kompanııasyna Eýropadan tirkelgen 450 mln qoldanýshy jylyna 20 mlrd AQSh dollary kóleminde paıda túsiredi. Bul – kompanııanyń jyldyq tabysynyń shıregi. Al bul aımaq tehnologııalyq kompanııalarǵa qatysty qatal sharalarymen tanymal. Buǵan deıin de Kremnıı alqabynyń birqatar mekemesine monopolııaǵa qarsy zańdy buzǵany, jeke aqparattarǵa qol suqqany úshin aıyppul salyp, jaza qoldanylǵan.
Brıýsseldegi resmı tulǵalar Facebook-ti zııan kontentpen qalaı jumys isteıtinine qatysty júıeli túrde táýelsiz tekseris ótkizýge májbúr etetin jańa erejeler daıyndap jatyr. Odan bólek erejeler materıaldardy qoldanýshylarǵa usynýǵa qatysty erekshe qorǵalatyn algorıtmderin jarııalaýǵa mindetteıdi.
Bul erejemen kelispegen jaǵdaıda, jaqynda ǵana ataýy ózgergen kompanııaǵa jyldyq tabysynyń 6 paıyzyna jýyqtaıtyn ondaǵan mlrd AQSh dollary kóleminde aıyppul salynady.
Berlın men London da osyndaı ereje daıyndap jatyr degen sybys bar. Keı basylymdar zań jobalary ulttyq parlamentterde talqylanyp jatqanyn jazady. Sarapshylar Facebook endigi AQSh-pen emes, Eýropamen qatynasyna alańdaýy kerek degen oı aıtady. О́ıtkeni eýropalyq saıasatkerler áleýmettik jelilerde jarııalanatyn materıaldardy birneshe jyl zerttep, oǵan qatysty jaýapkershilik bolý kerek degen oıdy berik ustanyp otyr.
Kontent týraly zań qabyldanar kún alys emes. AQSh-taǵy jaǵdaıǵa qaraǵanda Eýropalyq odaq pen Birikken Koroldik alpaýyt kompanııaǵa jaýapkershilik júkteýge asyq.
Munymen qosa Eýropalyq odaq Sıfrly qyzmetter týraly zańdy qaıta qaraýǵa bel býǵan. Atalǵan qadam Odaqtyń Facebook-ke qatynasyna da ózgeris engizýi múmkin. Zańǵa ózgeris engizilgennen keıin tehnologııa kompanııalary jekkórinish pen arazdyq týǵyzatyn zańsyz kontentti dereý joıýǵa mindetteledi. Budan bólek zańdy, biraq saıası turǵydan qaýipti, mysaly eldegi saılaýdyń ádil ótpegeni sııaqty kontent te joıylyp otyrýy kerek.
Ulybrıtanııa taǵy jańa zań qabyldamaq. Bul ınternettegi qaýipsizdikke baılanysty. Osylaısha, bul memleket áleýmettik jeliler óz qoldanýshylarynyń qaýipsizdigine jaýapty bolatyn alǵashqy elge aınalmaq. Jyl sońyna deıin qabyldanýy josparlanǵan zańdy buzǵandar úlken kólemdegi aıyppul tóleıdi. Sonymen qatar kompanııa basshylary bas bostandyǵynan aırylýy múmkin.
Al Facebook-tiń ózi bul jańalyqtarǵa qatysty túsinikteme bergen joq. Ázirge kompanııa tek «rebrendıng» (ataýyn ózgertý) týraly aıtyp júr. Jyl basynda AQSh Kongresinde jaýap bergen Mark Sýkerberg zııan ári qaýipti kontentti joıý úshin kompanııasynyń mıllıardtaǵan dollar jumsaıtynyn aıtty. Degenmen kóp uzamaı mekeme qyzmetkerleri bul turǵyda kóp jumys istelmeıtinin habarlady.
Bul kompanııanyń úkimettermen alǵashqy janjaly emes. Buǵan deıin Facebook salyqtan jaltarǵany úshin de synǵa ilikken. Express Tribune málimetine súıensek, mekeme salyq tólemeý úshin offshor kompanııalarǵa júgingen deıdi. Máselen, mıllıardtaǵan tabysyn ırlandyq jáne gollandııalyq shemalardy qoldanyp, Kaıman araldarynda tirkelgen bank shottaryna jiberip otyrǵan. Bir qyzyǵy, kompanııa aınalasynda qandaı daý týsa da jeli qoldanýshylarynyń sany kún sanap artyp jatyr.