iGEM baıqaýy – sıntetıkalyq bıologııa salasy boıynsha jyl saıynǵy halyqaralyq aýqymdy is-shara. Oǵan joǵary oqý oryndarynyń stýdentteri, túlekteri jáne joǵary synyp oqýshylary qatysady. Jyl saıyn 6000-ǵa jýyq stýdent jaz mezgilin iGEM-ge arnaıdy, al kúzde álemdik qaýymdastyqqa oń úles qosa alatyn jobalaryn usyný úshin Bostonda jınalady. AQSh, Kanada, Chılı, Pákistan, Japonııa, Ońtústik Koreıa, Mysyr, Bolgarııa, Meksıka, Brazılııa, Germanııa, Fransııa jáne Avstralııa bıylǵy jyly qatysýshy elderdiń qatarynda boldy.
iGEM Qazaqstan toby – bul jarysqa 2013 jyldan bastap qatysa bastaǵan Ortalyq Azııadaǵy jalǵyz top. Segiz jyl ishinde eki altyn, bir kúmis jáne eki qola medal jeńip aldy.
iGEM Qazaqstan komandasy Wetlab, Drylab jáne Human Practices sııaqty jobany ázirleýdegi rólder men jaýapkershilikterge sáıkes ishki bólimderge bólingen. Komanda músheleri – SEDS jáne NU SSH bakalavrıat stýdentteri. Jobany NU SEDS assosıatıvti professor, doktor Enrıko Marsılı, hımııa ınjenerııasy jáne materıaltaný kafedrasynyń ǵylymı qyzmetkeri, doktor Kaıode Olıfe jáne NÝ túlegi, qazirgi tańda Mıýnhendegi Lıýdvıg Maksımılıan ýnıversıtetiniń magıstrant stýdenti Dáýlet Aıtymbaev basqarady.
Top Qazaqstannyń endemıkalyq florasy men faýnasyna qaýipti munaı tógilýlerine qarsy áreket etýdiń qaýipsiz ádisin ázirleýmen aınalysýda. Munda shıki munaıdy bıoremedıasııalaýdyń jańa agenti – «Remi, du et!» jobasyn ázirleý arqyly osy máseleniń sheshimin tabýǵa arnalǵan.
Qazirgi ýaqytta top Pseudomonas aeruginosa úlgi shtamy boıynsha qajetti eksperımentti aıaqtap, keıbir qazaqstandyq kompanııalarmen birge jumys jasaý úshin negiz qurylýda. Kelesi jyly top jasandy túrde jasalǵan bakterııalardyń bıoóńdeýin ónerkásiptik masshtabqa shyǵarýdy josparlap otyr.
