Týrıstik habqa gaz kommýnıkasııalary tartyldy

Úkimet basshysynyń alǵa qoıǵan mindetterin oryndaý sheńberinde «QazTransGaz» ulttyq kompanııasy Mańǵystaý oblysynyń Quryq aýylynda avtomatty gaz taratý stansasyn ornatty. Gaz taratý úderisiniń barlyq talaptaryna jaýap bere alatyn zamanaýı keshen óńir damýyn órkendetýge úlesin qospaq. Osylaısha «QazTransGaz» ujy­­my «Jańaózen-Aqtaý» ma­gıstral­dyq gaz qubyrynan «Je­tibaı – Quryq» ma­gıs­tral­dyq gaz qubyry-bu­ry­my­­­­nyń qurylysyn da mejeli mer­­ziminen buryn júzege asyryp otyr.

Saltanatty sharaǵa Mań­ǵys­taý oblysy ákiminiń bi­rin­shi orynbasary Abzal Meń­di­baev, Qaraqııa aýdanynyń ákimi Qydyrberdi Bekov jáne «Inter­gaz Ortalyq Azııa» AQ teh­nı­­k­alyq dırektory Serikhan Baızaqov qatysty.

 Qurylys jobasyna sáıkes, Jetibaı-Quryq magıstraldi gaz qubyrynyń jalpy uzyn­dy­ǵy – 85 shaqyrym. Zamanaýı úlgide jaraqtalǵan avtomat­ty gaz ta­ra­tý stansasy «Jańa­ózen-Jeti­baı-Aqtaý» ma­gıs­­traldy gaz qubyrynyń 2-tar­ma­ǵyna qo­syl­ǵan. Jańa stansa óńirdiń tabıǵı gazǵa degen suranysyn tolyqtaı óteý­ge qaý­qarly. Ásirese, iri týrıs­­­tik ke­shenderdiń qurylysy jos­parlanǵan Kaspıı teńizi ja­ǵa­laýyn gazdandyrý úshin ke­shen­niń mańyzy erek. Bul týrızm men ónerkásip salalaryn damytyp qana qoımaı, jańa jumys oryndarynyń ashylýyna da jol ashady deıdi mamandar.

 – «QazTransGaz» respýblıka óńirlerin gazdandyrý boıynsha belsendi jumys júrgizýde jáne búgingi is-shara sonyń aı­qyn dáleli. Bolashaqta iri týrıs­­­­tik keshenderdiń qurylysy jo­s­parlanyp otyrǵan Kaspıı te­ńizi jaǵalaýyn gazdandyrý jó­­nindegi jobanyń áleýmettik-eko­­nomıkalyq mańyzy zor. О́ıt­keni Qazaqstandaǵy týrızm – eko­nomıkanyń shıkizattyq emes sektoryn damytýdyń basym salalarynyń biri. Bul gazshylardyń ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý men táýel­siz­dikti nyǵaıtýǵa qos­qan úlesi bolǵandyqtan, ashylý merekesin Qazaqstan Respýblıkasy Táýel­sizdiginiń 30 jyldyǵyna oraı­las­tyrdyq. Avtomatty gaz taratý stansasynyń ótkizý qabileti saǵatyna 80 myń sharshy metrdi quraıdy. Iаǵnı táýligine 1 mln 900 sharshy metr gazdy tu­ty­ný­shylarǵa berýge ázir, – deıdi «Intergaz Ortalyq Azııa» AQ («QazTransGaz» UK» AQ enshiles kom­panııasy) tehnıkalyq dı­rek­to­ry Serikhan Baızaqov.

«QazTransGaz» ulttyq kom­pa­nııasynyń basty mindet­t­eri­niń biri – otandyq gaz tasymal­daý júıesiniń senimdiligi men qýatyn arttyrý. Búgingi tańda Qazaqstan Táýelsizdiginiń 30 jyl­­dyǵyna oraı gazshylar eli­miz­­diń táýelsizdigin ny­ǵaı­týǵa, onyń energetıkalyq qaýipsizdigin qamtamasyz etýge aýqymdy úles qosýda. Teh­nıkalyq talaptarǵa sáıkes gaz qubyry-burymyndaǵy jańa AGTS joǵary jobalyq ónimdilikke ıe, bul oblystyń ta­bıǵı gazǵa degen qajettiligin ja­býǵa múmkindik beredi.

– Táýelsizdik meıramy qar­sa­ńyn­da bul jobanyń ashylýy kópshilikti qýantyp otyr. Týrıstik habty damytýǵa, aımaq­tyń týrıstik áleýetin arttyrýǵa, turǵyndardyń ómir súrý sapasyn jaqsartýǵa gaz taratý stan­sasynyń róli zor. Joba Qa­zaq­stannyń ındýs­trııa­lyq-ın­no­vasııalyq da­mýy­na da ser­pi­lis ákeledi de­gen úmittemiz. Mańǵystaý ob­ly­synyń shyraıly oryndary otandyq týrızmniń arnasyn keńeıtýge qolaıly meken. Kaspıı jaǵalaýyndaǵy demalys aımaqtarynyń ınfra­qurylymyn órkendetý isine «QazTransGaz» ulttyq kompanııasy zor úles qosyp jatyr. Týrıstik habqa gaz kom­­mýnı­ka­sııalarynyń tartylýy osynyń aıǵaǵy, – deıdi Mańǵystaý oblysy áki­miniń bi­rinshi orynbasary Abzal Meńdibaev.

Sóz basynda gazben qamtý aımaqtyń damý qarqynyn úde­tetinin aıtyp óttik. Kógildir otyn máselesin túbegeıli sheshý jaǵalaý bıznesin jandandyryp, Kaspıı jaǵalaýyndaǵy memleketter arasyndaǵy qa­rym-qatynastyń nyǵaıýyna da septigin tıgizbek. Ásirese, ta­bı­ǵat janashyrlary saladaǵy jetistikter ekologııalyq problemalardy ońtaıly sheshýge baǵyttalǵan batyl qadam dep esepteıdi. Ekologııalyq ahýal kúrdelene túsken qazirgi ke­zeńde tabıǵı gazǵa kóshý má­se­lesiniń mańyzy arta tústi. Álem elderi munyń únemdi ári tıimdi tásil ekenin áldeqashan moıyndaǵan. Qazaqstan úshin de tabıǵı gazǵa kóshý úderisin údetý ózekti másele bolyp otyr.

Eldiń ekonomıkalyq ahýaly jaqsarǵan saıyn «kógildir otynǵa» degen suranys arta ber­mek. Bul, ásirese, aýmaǵy ul­ǵaıyp, halyq sany eselep ósip jatqan aımaqtarǵa tán qubylys. Aımaqtardaǵy eldi mekenderdi gazdandyrý jumysy sońǵy jyldary sheshimin taba bastaǵan. Túkpirde jatqan aýyl­dar­ǵa da gaz qubyry tartylyp, tur­ǵyndar «kógildir otynnyń» ıgi­ligin kóre bastady.

Este bolsa, buǵan deıin «QazTransGaz» ulttyq kompanııasy Qazaqstan Táýelsizdiginiń 30 jyldyǵyna oraı Túrkistan ob­lysynda «Jetisaı» jáne «Shar­dara» jańa gaz ólsheý stan­salaryn iske qosqan bolatyn. Zamanaýı qurylǵylarmen jabdyqtalǵan biregeı keshen gaz sapasyn joǵary dáldikpen anyqtaýǵa múmkindik berip, tu­ty­nýshylardy jyldyń tórt mez­gilinde gazben qamtamasyz etýge qaýqarly. Kógildir otyn sapasyn saralaýdyń jańa mode­li­ne saı jaraqtalǵan nysandar «QazTransGaz» ulttyq kompanııasynyń jemisti eńbe­gi. Bir aıta keterligi, jańa stan­sa­lardyń shalǵaı aımaqtarda ornalasqandyǵyna qaramastan, qajetti ınfraqurylymdyq máse­le­ler tolyq sheshimin taýyp, ju­mys­shylarǵa barlyq qolaıly jaǵ­daı jasalǵan. Budan keıin de el óńirlerin gazdandyrý isi qarqyndy jalǵasa bermek.