Bilim • 04 Aqpan, 2022

Eýrazııa ýnıversıteti kósh bastap tur

290 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

«Atameken» ulttyq kásipkerler palatasy qazaqstandyq joǵary oqý oryndarynyń jańa reıtıngin jarııalady. Mundaı zertteý osymen tórtinshi jyl qatarynan Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń tapsyrysymen uıymdastyrylyp keledi. Bıylǵy reıtıng qorytyndylary týraly Prezıdent janyndaǵy ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken brıfıngte aıtyldy.

Eýrazııa ýnıversıteti kósh bastap tur

Jıynda sóz alǵan Bilim jáne ǵylym salasyndaǵy sapany qam­ta­masyz etý komıtetiniń tóraǵasy Gúlzat Kóbenova:

«Bilim berý baǵdarlamalary úsh blokqa biriktirilgen (túlekterdiń mansaptyq bolashaǵy, bilim berý baǵdarlamalarynyń sapasy jáne bilim alýshylardyń jetistikteri syndy) 19 krıterıı boıynsha baǵalandy. Zertteý kórsetkendeı, jumys berýshilerdiń JOO-daǵy bilim berý baǵdarlamalary­nyń sapasy men ózektiligine qanaǵat­taný kór­set­kishi 28 paıyzǵa art­qan. JOO bilim berý baǵdarlama­lary­nyń 85%-y jumys berýshiler­men ke­lisil­gen. Baǵdarlamalar­dyń 88%-y agent­tikterde akkredıtteýden ótti. Ju­mys­qa ornalasqan túlekterdiń sa­ny ótken jylmen salystyrǵanda 12%-ǵa artyp otyr. Osylaısha, 2021 jyly jumyspen qamtý ortasha esep­pen 77%-dy qurady. Sonymen qatar praktıkaǵa baǵdarlanǵan ma­­­­­­man­dyqtar úshin oqý prosesine prak­­­­­tıkalyq tájirıbesi bar oqytý­shy­­­lardy tartý boıynsha oń úrdis baıqalady. Praktık-oqytý­shy­lardyń sany 75%-ǵa deıin kóbeı­gen», dedi.

Buǵan deıin Bilim jáne ǵylym mınıstrligi otandyq joǵary oqý oryndaryna shtattyq qyzmetkerler emes jáne ǵylymı dárejesi joq praktık-mamandardy jumysqa shaqyrý boıynsha zańnamaǵa ózge­rister engizgen bolatyn. Osy­dan soń ýnıversıtetter óndiris ory­n­darynyń bilikti mamandaryn oqy­tý­shylyq qyzmetke tarta bastady.

Al «Atameken» ulttyq kásip­kerler palatasy (UKP) bas­qarma tóra­ǵasynyń orynbasary Oljas Orda­baev bilim berý baǵdar­la­ma­lary­nyń sapasyn jumys berý­shil­er baǵa­laǵanyn jetkizdi.

«Reı­tıng aıasynda 2000 bilim berý baǵdarlamasy baǵalandy, 73 071 túlektiń jumysqa ornalasýy taldandy, Qazaqstannyń barlyq óńirinen 200-den asa salalyq sarapshy tartylyp, nátıjesinde 105 joǵary oqý orny boıynsha 2 myń saraptamalyq qorytyndy jasaldy. Zertteýde eń negizgisi tú­lek­terdiń mansaptyq bolashaǵy, ju­mysqa ornalasý deńgeıi, jumys izdeý jáne ortasha jalaqysyna den qoıyldy. Derekter joǵary oqý oryndarynyń anyqtamalaryna emes, zeınetaqy aýdarymdaryna súıe­nip alyndy. Osydan soń bilim berý baǵdarlamalarynyń sapasyna basymdyq berildi. Bilim berý baǵdarlamalaryna jumys berýshiler, belgili bir sektordaǵy tájirıbeli sarapshylar baǵa berdi. Tórt jyl ishinde óte jaqsy tá­jirıbe jınaqtaldy. Prosess avto­mattandyrylǵan. Stýdentter qaı pánderdi oqıdy jáne ár pán bo­ıynsha qandaı taqyryptar, belgili bir pánge qansha saǵat bólý kerek, osyǵan nazar aýdaryldy», dedi O.Ordabaev.

«Atameken UKP ókiliniń aı­týynsha, 2019 jyldan bastap ju­mys­qa ornalasý deńgeıi ósip keledi. Tek 2020 jyl qıyn jyl boldy, oǵan pandemııa sebep. Jumysqa ornalasý deńgeıi 2019 jylǵa qaraǵanda tómendedi, al qazir jaǵdaı túzele bas­­tady. El boıynsha jumysqa or­na­lasý kórsetkishi 77%-ǵa jetti. 2019 jyly túlekterdiń jalaqy deń­ge­ıi 101 myń teńgeni qurasa, qazir 127 myń teńgege kóterilgen.

Sonymen, Reıtıng-2021 qory­tyndysy boıynsha: «Den­saýlyq saqtaý jáne áleýmettik qamta­ma­­syz etý» baǵyty boıynsha je­tek­shi oryndy S.Asfendııarov atyn­daǵy QazUMÝ ıelendi, al Oń­tústik Qazaqstan medısına aka­de­mııasy álsizder qatarynda. Zań sala­synda M.Nárikbaev atyndaǵy KAZGIýÝ dástúrli túrde kósh bas­tap keledi. «Pedagogıkalyq ǵy­­lymdar» baǵyty boıynsha L.N.Gý­mı­lev atyndaǵy Eýrazııa ul­t­tyq ýnıversıteti aldyńǵy orynda, Shym­kent qalasyndaǵy A.Qýat­be­kov atyndaǵy Halyqtar dos­tyǵy ýnıversıteti, «Syrdarııa» ýnı­versıteti tómengi orynda tur. «Aq­parattyq-kommýnıkasııalyq teh­­nologııalar» baǵytynda HATÝ, al «Aýyl sharýashylyǵy jáne bıoresýrstar» boıynsha M.Qozybaev atyndaǵy SQÝ aldyńǵy orynda tur. «Jaratylystaný ǵylymdary, matematıka jáne statıstıka», «О́ner jáne gýmanıtarlyq ǵy­lym­dar» jáne «Áleýmettik ǵy­lym­dar, jýrnalıstıka jáne aqpa­rat» sııaqty úsh baǵyt boıynsha S.Toraı­ǵyrov ýnıversıteti kósh bas­tap keledi. Elimizdegi kóp­­­sa­­­­laly joǵary oqý oryndary ara­­­syndaǵy jalpy reıtıngte L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ult­­tyq ýnıversıteti, S.Toraıǵyrov ýnı­versıteti, Qazaqstan-Nemis ýnı­­­ver­sıteti úzdik atandy. Beıindi JOO arasynda Nárikbaev atyndaǵy KAZGIýÝ ýnıversıteti úzdik boldy. Sondaı-aq Qazaqstan-Brıtan ýnıversıteti, Narhoz ýnıversıteti, Halyqaralyq aqparattyq tehnologııalar ýnıversıteti, KIMEP ýnı­­ver­sıteti sııaqty joǵary oqý oryn­­dary aldyńǵy qatarda tur. Kelesi joǵary oqý oryndary ádet­­tegideı aýtsaıderler qa­tarynda: akademık A.Qýat­­be­kov atyndaǵy Halyqtar dos­tyǵy ýnı­versıteti, Ortalyq Azııa ın­no­­vasııa­lyq ýnı­ver­sıteti, «Syr­darııa» ýnı­ver­sı­teti, Shymkent ýnı­ver­sıteti.

Reıtıng qorytyndysy bilim berý baǵdarlamalaryn jetildirý boıynsha jumys atqarmaǵan jo­ǵa­ry oqý oryndary aýtsaıderler qataryna qosylǵanyn kórsetip otyr. Ádette bul ýnıversıtetter bilim berý baǵ­dar­lamalaryna ınvestısııa az bó­ledi, praktık-oqytýshylardy kóp tartpaıdy jáne jyl saıyn UBT/KT-da tómen ball jınaǵan abıtýrıentterdi oqý­ǵa qabyldaıdy.

Sońǵy jańalyqtar