Pikir • 06 Mamyr, 2022

Uzaq merzimdi damýdyń jańa paradıgmasyn aıqyndaıdy

352 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Quqyq qorǵaý ınstıtýttaryn kúsheıtý – saıası reformalardyń jalpy Qazaqstannyń júıeli transformasııasyna yqpal etetin 10 basym baǵytynyń biri. Bul memlekettiń uzaq merzimdi damýynyń jańa paradıgmasyn aıqyndaıdy.

Uzaq merzimdi damýdyń jańa paradıgmasyn aıqyndaıdy

Túzetýlerdi pysyqtaý úshin Prezıdenttiń ókimimen kórnekti qu­qyqtanýshy ǵalymdardan, adam quqyqtary jónindegi ýákilden, Par­lament pen memlekettik organdardyń ókilderinen turatyn jumys toby quryldy. Ombýdsmenniń táýelsizdigi jáne onyń memlekettik organdar men laýazymdy tulǵalarǵa esep bermeýi, sondaı-aq oǵan qol suǵylmaýyna kepildik beredi.

Ashyq derekterge súıensek, Qazaq­stan táýelsizdigin jarııalaǵan sát­ten bastap 536 ólim jazasy oryn­dalǵan. Elimide 2004 jylǵy 1 qań­tardan bastap 2020 jylǵy 24 qyr­kúıekke deıin ólim jazasyna moratorıı jarııalanǵan edi. Qazir ólim jazasy ómir boıy bas bostandyǵynan aıy­rýmen aýystyryldy. Buryn ólim jazasyna kesilgen nemese ómir boıy sottalǵan 100-den astam adam eki kolonııada jazasyn ótep jatyr.

Sarapshylardyń pikirinshe, keıde qylmyskerlerdi uzaq jáne ómir boıy oqshaýlaý qatygezdik pen qylmystyń sebebine áser etpeıdi. О́lim jazasynyń kúshin joıý má­selesin talqylaý barysynda ár sot­talǵan adamnan keletin táýekeldi jeke baǵalaýdy qajet etedi. Ár adam­nyń úmiti bar. Úmitsiz shaıtan ǵana.

Bul ásirese, ómir boıy nemese uzaq merzimge bas bostandyǵynan aıy­rylǵan, sondaı-aq túrmeden shyǵyp, erkin ómirge beıimdelýge tyry­satyn adamdar úshin óte mańyz­dy. Osylaısha, usynylyp otyr­ǵan túzetýlerde tergeýshiler men tut­qyn­darǵa qaraýdy izgilendirý qaǵıdatyna basymdyq berildi. Quqyq qorǵaý ıns­tıtýttaryn kúsheıtý maqsatynda 3 bapqa túzetýler engizilip, Ata Zańymyzǵa jańa bir bap engizilmek.

 

Lázzat NURQATOVA,

áleýmettaný ǵylymdarynyń doktory, professor