Aımaqtar • 12 Mamyr, 2022

Sıqyrly sózge arbalyp, aqshasynan aıyryldy

25 ret kórsetildi

On mıllıon teńgesinen aıyrylyp, zar jylap polısııaǵa shaǵynǵan jábirlenýshi áıel alaıaqtardyń qıturqy áreketteri týraly óziniń kóp estigenin aıtqan. Biraq qapelimde solardyń arbaýyna túsip qalarmyn dep eshqashan oılamaǵanyn jetkizgen. Osyǵan qaraǵanda bizdegi ınternet alaıaqtar adamǵa bultartpas áreket etetin psıhologııalyq ádisterdi de meńgere bastaǵan sııaqty.

Áıelge telefon soqqan alaıaq ózin bank menedjerimin dep tanystyrǵan. Bankilik termındermen barynsha resmı túrde sóılep, áıeldiń telefon tutqasyn qaıyrýyna mursat bermeı, jabysyp turyp alǵan. Alaıaq áıeldiń atyna bireý asa iri kólemde nesıe re­sim­deýge áreket etip jatqanyn aı­typ, siz oǵan kelispegenińiz du­rys qoı dep «janashyrlyqpen» eskert­ken. Árıne, jábirlenýshi de óziniń kelispeıtinin aıtqan. Onda qazir sizben qaýipsizdik qyzmetiniń qyzmetkeri baılanysady dep «janashyr» áńgimeni úzedi. Az ýaqyttan soń áıelge bireý WhatsApp arqyly habarlasady. Jańa adamnyń daýysy qastandyqtyń aldyn alý úshin áıelge iri kólemde nesıe alý kerektigin eskertip jáne ony zapastaǵy esepshotqa aýdarý kerektigine sendiredi.

«Shyǵasyǵa ıesi basshy» degendeı áıel alaıaqtyń sózderine esinen aıyryla sengeni sondaı bankke baryp, onda 4,5 mln teńgege nesıe alyp jáne oǵan óziniń depozıttegi qarajatyn qosyp, alaıaq kórsetken rekvızıtterge aýdarady.

Aqyl-esi durys adamnyń osynsha aldanýy múmkin emes qoı?! Bul jerde áıelge bir sıqyrly ádispen psıhologııalyq qysym jasalyp turǵany kórinip tur. Ol tipti alaıaqtyń bul operasııalar týraly eshkimge aıtpaý kerektigin, «óıtkeni buǵan bank qyzmetkerleriniń qatystylyǵy bar, qazir qaýipsizdik qyzmeti olardy anyqtaýda» degen «janashyrlyǵyn» da eskergen.

Alaıaq budan keıin de sengish áıeldiń sońynan qalmaı, basqa bank­te de sondaı operasııalar jasaýǵa áre­kettengen. Áıel tek birneshe kún­nen keıin ǵana óziniń alaıaqtarǵa al­dan­ǵanyn bilgen.

«Atalǵan fakti Qylmystyq kodek­stiń 190-baby 3-bóligi «alaıaq­tyq» boıynsha sotqa deıingi tergep-tek­serýdiń biryńǵaı tizi­li­mine en­gizildi. Shyǵyn soma­sy 10 mıllıonǵa jýyq teńgeni qu­ra­dy. Bul jyl basynan Soltústik Qa­zaqstan oblysynda alaıaqtar aza­mat­tarǵa kel­tir­­gen eń iri shyǵyn bo­lyp sanalady. Adamdardy qandaı jaǵ­daı bolsyn «bankiden shalynatyn qońyraýlarǵa» senbeýge sha­qy­ramyz. Eger qarajatyńyzdyń saqtyǵyna qatysty kúmán bolsa, bankige ózde­rińiz­diń júgingenderińiz jón», dedi Polısııa departamenti Krımınaldyq polısııa basqar­ma­synyń basshysy, polısııa pod­pol­kov­nıgi Marat Jumalıev.

Oblysta 3 aıdyń ishinde 214 ınternet alaıaqtyq tirkelse, sonyń 40-y joǵaryda atalǵan jolmen jasalǵan.

 

Soltústik Qazaqstan oblysy

Sońǵy jańalyqtar

Shabyt shaqyratyn shahar

Elorda • Keshe

Aqjaınaq astana

Elorda • Keshe

Ozyq óndiris ornynda boldy

Aımaqtar • Keshe

Dımash pen Djekson

О́ner • Keshe

Uqsas jańalyqtar