Referendým • 17 Mamyr, 2022

Saıası naýqanǵa sanaly túrde atsalysý mindet

373 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Konstıtýsııaǵa ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly usynystyń taǵdyry 5 maýsymda ótetin respýblıkalyq referendýmda halyq talqysy arqyly sheshilmek. Osyǵan oraı bir top Májilis depýtaty óńir turǵyndarymen kezdesip, ýaqyty taıap qalǵan mańyzdy saıası naýqannyń mán-mańyzyn túsindirdi.

Saıası naýqanǵa sanaly túrde atsalysý mindet

Naýyrzym aýdanynyń turǵyndary Parlament Májilisiniń depýtaty Álııa Saparovamen kezdesti. Kezdesý barysynda halyq qalaýlysy alda kútip turǵan konstıtýsııalyq ózgeristerdiń mán-jaıy týraly áńgimelep, kópshilik tarapynan, qoıylǵan birqatar saýalǵa jaýap berdi.

Eń bastysy, halyq aldaǵy naýqandy qyzý qol­dap otyr. Májilis depýtaty osy aýdan­daǵy «Kenesary» jaýapkershiligi shekteýli seriktes­tigi­ne de at basyn buryp, sharýalarmen tildesti. Sha­rýashylyq jumysshylary kásipkerlik sala­syn­daǵy tabystaryn alǵa tarta otyryp, Mem­­leket basshysynyń saıası bastamalaryn bir­aýyz­dan qoldaıtyndaryn aıtty. Jıynda Kons­tı­tý­sııa­­nyń 33 babyna engiziletin túzetýler, Pre­zı­­dent ókilettigi men Parlamenttiń yqpalyna qa­­tys­ty ózgerister týraly jan-jaqty áńgime boldy.

«Konstıtýsııalyq reformanyń nátıjesinde bılik­tiń zań shyǵarýshy tarmaǵy aıtarlyqtaı ózgere­di. Sonyń nátıjesinde Parlamenttiń jáne onyń pala­talarynyń róli edáýir kúsheıip, már­tebesi arta­dy. Qazaqstan halqy Assambleıa­synyń Májilis­tegi kvotasy Senatqa beriledi. Onyń sany 9-dan 5 depýtatqa qysqarady. Soǵan sáıkes Májilis depýtattarynyń jalpy sany 107-den 98-ge azaıady. Prezıdent jarııalap otyrǵan referendým tóńireginde konstıtýsııaǵa engiziletin ózgerister qyzý talqylanatyn bolady. Buǵan deıin de kóptegen aýdandy aralap, ózderińiz sııaqty aýyl turǵyndarymen, jalpy ár salada eńbektenip júrgen mamandarmen kezdesý ótkizdik. Konstıtýsııalyq reforma boıynsha Prezıdenttiń birqatar ókilettiligin Úki­metke, mınıstrlikterge, jergilikti atqarýshy or­gan­darǵa berý, sondaı-aq oblys ákimderiniń taǵa­ıyn­dalý máse­lesi halyq talqysyna túsetin bolady. Son­dyq­tan 5 maýsym kúni ár qazaqstandyq óziniń jeke azamat­tyq boryshyn oryndaýǵa tıis», dedi Álııa Saparova.

Jergilikti turǵyndardyń aıtýynsha, Mem­leket basshysynyń Jańa Qazaqstandy qurýdaǵy jańasha reformalardy jarııa etýi der kezinde jasalǵan, úlken saıası mańyzy bar qadam.

«Prezıdent usynǵan saıası reformalar memlekettik qurylysty nyǵaıtýdyń jańa tarıhı kezeńi, al búgingi jarııalanǵan kons­tıtýsııalyq reformaǵa baılanysty referendým týraly sheshim Prezıdent Joldaýynyń júıeli júzege asyrylyp jatqanynyń aıǵaǵy deýge bolady. Al úlken jeńisterge tek birlik arqyly ǵana jetýge bolatyny aıtpasa da túsinikti», deıdi turǵyndar.

Májilis depýtattary ótken aptadan bastap aýyldardy aralap, halyqpen kezdesip aldaǵy saıası naýqannyń máni men mańyzyn túsindirý jumystaryn júrgizip jatyr. Halyqtyń aldaǵy mańyzdy naýqanǵa beıjaı qaramaıtyny anyq. Máselen, naýyrzymdyqtar kezdesý barysynda ár normaǵa toqtalyp, referendýmnyń qalaı ótetinin, bıýlleten arqyly qalaı daýys berýge bolatynyn surap jatty.

Álııa Saparovanyń aıtýynsha, Májilis depýtattarynyń óńirdegi jumys sapary ótken jetiden bastap osy aptanyń sońyna deıin jalǵasady. «Oblys ortalyǵynan shalǵaı jatqan eldi mekenderde bolyp qaıttym. Aldaǵy ýaqytta aýyl halqynyń barlyǵymen kezdesýdi josparlap otyrmyn», dedi Májilis depýtaty.

 

Qostanaı oblysy

Sońǵy jańalyqtar