Referendým-2022 • 19 Mamyr, 2022

Adam quqyǵyn qorǵaýdaǵy jańa beles

75 ret kórsetildi

Qostanaı oblystyq aýyl sharýashylyǵy jáne jer qatynastary basqarmasynyń ujymy zań ǵylymdarynyń doktory, Parlament Senaty janyndaǵy Senatorlar keńesiniń múshesi Sergeı Jalybınmen kezdesip, 5 maýsymda ótetin respýblıkalyq referendýmnyń jaı-japsaryn talqylady.

Bilikti zańger qoldanystaǵy Ata Zańnyń qalyptasý, damý tarıhyn tarqata baıandaı kelip, agroónerkásip salasynyń mamandaryna aldaǵy referendýmǵa túrtki bolyp otyrǵan saıası re­for­malardyń mán-mańyzyna toqtaldy.

«Bul jolǵy Konstıtýsııaǵa engiziletin óz­geristerge bıylǵy qań­tar oqı­ǵasynyń yqpaly bol­ǵanyn aıtpaı ketýge bolmaıdy. Tikeleı yqpal etti deý­ge kele qoımas, degenmen bul qandy oqıǵadan keıin bi­raz máseleniń beti ashylyp, qoǵam­da turaqtylyqtyń ornyna to­qy­raýdyń oryn alǵany, oǵan ha­lyqtyń tóze bermeıtini bel­gili. Sondyqtan Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev halyq pen bıliktiń arasyndaǵy tepe-teńdiktiń saqtalýyna, to­lyqqandy demokratııalyq qo­ǵam­nyń qalyptasýyna kepildik bola alatyn konstıtýsııa­lyq óz­gerister kerek degen bas­tama kóter­di», dedi Sergeı Jalybın.

Jıynda eks-senator jınal­ǵan­darǵa Konstıtýsııa baptaryna enetin on ózgeristiń de oń óz­geris ekenin túsindirip berdi. Máselen, buǵan deıin Ata Zań­nyń qoldanystaǵy redaksııa­syndaǵy 6-baptyń 3-tarmaǵynda «Jer jáne jer qoınaýy, sý kózderi, ósimdikter men janýar­lar dúnıesi, basqa da tabıǵı re­sýrs­tar memleket menshiginde bolady» delinip kelse, endi bul tarmaqqa atalǵan ıgilikter ha­lyqqa tıesili degen ózgeris en­bek. Memleket budan bylaı ha­­lyq atynan menshik quqyǵyn júzege asyrýshy ǵana bolady.

Sondaı-aq aldaǵy referendýmda buǵan deıin Ata Zańda qarastyrylmaǵan múldem jańa normalar halyq talqysyna usynylady. Mysaly, 72-baptyń quqyqtyq múmkindigi keńeıtilip buryn-sońdy bolmaǵan «Qazaq­stan Respýblıkasyndaǵy adam qu­qyqtary jónindegi ýákil» degen jańa uǵym enedi. Bul ýákil adam­nyń jáne azamattardyń quqyq­tary men bostandyqtaryna nuq­san kelgen jaǵdaıda ony qal­pyna keltirýge járdemdesedi. Sony­men qatar Qazaqstan azam­at­tary­nyń quqyqtary men bostan­dyq­taryn ilgeriletýge yqpal etedi.

«Adam quqyqtary jónindegi ýákil qazir de bar. Biraq ókinish­ke qaraı, onyń jumys nátı­je­sin kóre almaı otyrmyz. Al usynylyp otyrǵan konstı­tý­sııa­lyq ózgeris jańa ýákilge toly­q­qandy derbestik berýdi kózdeıdi, ıaǵnı ýákil órkenıet damyǵan el­der­degideı bıliktiń eshbir tar­maǵyna táýeldi bolmaıdy. Bul elimizdiń adam quqyǵyn qorǵaý salasyn jetildirý jolyndaǵy jańa beles ekeni sózsiz», dedi zańger.

Kezdesý barysynda Sergeı Mıhaılovıch kópshilik tarapynan qoıylǵan saýaldarǵa jaýap berip otyrdy. Jıyn sońynda agroónerkásip salasynyń mamandary zańgerge rızashylyqtaryn bildirip, el tarıhyndaǵy mańyz­dy naýqanǵa bir kisideı atsalysatyndaryn aıtty.

        

Qostanaı oblysy

Sońǵy jańalyqtar

Dollar qymbattady

Qarjy • Búgin, 10:59

Elordada áýe shary qulady

Oqıǵa • Búgin, 10:37

Qarjy mınıstriniń orynbasary taǵaıyndaldy

Taǵaıyndaý • Búgin, 10:24

EQYU Bas hatshysy Qazaqstanǵa keledi

Parlament • Búgin, 09:31

Beısenbige arnalǵan aýa raıy boljamy

Aýa raıy • Búgin, 09:00

Uqsas jańalyqtar