Aımaqtar • 15 Maýsym, 2022

Saıajaı turǵyndary órkenıetke saı ómir súrýge qaqyly

345 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Taldyqorǵandy «Jetisýdyń kindik qalasy» dep burynnan aıtatyn. Qazir bul ataý odan saıyn naqtylana túskeni anyq. О́ıtkeni Almaty oblysynan enshi alǵan aımaq endi damýdyń jeke-dara jolyna tústi. Iаǵnı jańadan qurylǵan Jetisý oblysy men onyń ortalyǵynyń tynys-tirshiligi burynǵydan beter jurtty qyzyqtyratyny sózsiz. Alaıda bul taldy qalada taǵylymdy órkendeýmen qatar qordalanǵan másele de joqtyń qasy degendi bildirmeıdi. Máselen...

Saıajaı turǵyndary órkenıetke saı ómir súrýge qaqyly

Buǵan deıin de oblys ortalyǵyndaǵy sheshimin tappaı kelgen ótkir taqyryp qala mańyndaǵy eldi mekenderge qatysty edi. Shynymen, Taldyqorǵannyń irgesindegi saıajaılarda problema shash-etekten. Sonyń ishinde aýyz sý, gaz, elektr jelisi, jol ınf­raqurylymdarynyń bolmaýy, mektep pen dárigerlik ambýlatorııa jetispeýshiligi turǵyndardy jıi mazalaıdy. Jalpy, saıajaılardy qoıyp, qalanyń ózinde sýmen jabdyqtaý júıesiniń 62 paıyzy, káriz júıeleriniń 64 paıyzynyń tozyǵy jetken. Memleket bul máselemen aınalysýda. Mysaly, byltyr qalaǵa qaraıtyn «3-bólimshe» atalatyn aımaqta aýyz sýmen qamtý júıesi salynsa, bıyl «Ulan» áskerı qalashyǵyna, Erkin aýyldaryna aýyz sý tartý jumystarynyń qury­lysy bastalmaq. Saıajaı aýmaq­taryn gazdandyrý jaıy da syn kótermeıdi. Qazir qalanyń ózinde 30 myńdaı abonent qana kógildir otyn jelisine qosylǵan. Endi kottedj qalashyǵyn, basqa da birneshe eldi meken men saıajaı massıvterin gazdandyrý isi kún tártibinde tur.

Kún tártibi demekshi, qala mańyndaǵy 20 myń adam tu­ryp jatqan 12 saıajaıdy ınfra­qurylymmen qamtyp, abattandyrý jumystaryn jal­ǵas­tyrý kezek kúttir­meıdi. Qazir «Klıýchı», «Al­maly», «Qaratal» saıajaı birles­tik­terine uzyndyǵy 29,7 sha­qy­rym bolatyn aýyz sý júıe­si tartylǵan. Al «Úıtas» saıajaıynyń 4,4 shaqyrym joly jónde­lip, «Shaıqorǵan», «Agropro­mysh­lennık», «Me­rekelik» saıajaı­larynyń 39 kóshesi­n­e qıyr­shyqtas tóseldi. «Úıtas» pen «Qyzyl tas» bir­les­tiginiń negizgi kósheleri ja­­ryq­tandyryldy. Bıyl «Ashybulaq» saıajaıyna aýyz sý júıesin tartýǵa 206,4 mln teńge qarjy bólindi. Endi «Qyzyl tasqa» sý qu­by­ryn júrgizý bastamasy qaras­tyrylyp jatyr.

Soǵan qaramastan turǵyn­dar oblys ákimdigine saıajaı­larǵa qatysty kóptegen saýal qoıyp otyr. Máselen, úı­tastyqtar elektr jaryǵyn tartý, jol jóndeý, mektep salý qajettigine, sýarmaly sýdyń jetispeýshiligine, or­natylǵan kameralardyń jumys istemeıtinine sha­ǵymdansa, Prıgorodnyı aýylynyń turǵyndary 2020 jyly tartylǵan gaz quby­ry áli kúnge iske qosylma­ǵa­nyn, aýylǵa júretin №16 avto­býs­tyń qatynaý jıiligin ul­ǵaıtý jáne úlken avtobýs shyǵarý keregin aıtady. «Qyzyltas», «Merekelik» saıa­jaı­lary­nyń azamattary da osy maz­mun­daǵy máseleler­di jıi kóteredi. Demek Jeti­sý oblysynyń ákimi bolyp jańadan taǵaıyndalǵan Beı­bit Isabaev myrzanyń aldaǵy jumysyna syn bolatyn másele jetkilikti.

– Qala mańyndaǵy saıajaılarda 6 269 turǵyn úı bar. Onda barlyǵy 20 myń adam turady. «Almaty», «Ashybulaq», «Qy­zyl­tas», «Merekelik», «Úı­tas» saıajaı qoǵamdary bo­ıyn­­sha josparlaý jobalary ázirlenip, bekitildi. Shaı­­qor­ǵan, «Saryarqa» jáne «Qara­tal» saıajaılaryna ınf­ra­­qu­ry­lym tartý boıyn­sha shara­­lar júrgizilýde. Al qala men qala mańyndaǵy eldi mekender­di gazben qam­tamasyz etý máselesi de kezeń-kezeńimen sheshimin tabady. Búgingi tańda gazǵa 28,5 myń abonent qosylǵan. Qalany gazdandyrý jobasy 4 kezeńge jáne 22 iske qosý keshenine bólingen. Birinshi  kezeń boıynsha 5 327 abonent, ekinshi kezeń boıynsha 15 792, úshinshi kezeń boıynsha 4 260, tórtinshi kezeń bo­ıynsha 2 897 abonent kógildir otynǵa qosylady. Gazǵa qosylý quny 300 myń teńgeden 920 myń teńge mólsherinde, – deıdi Taldyqorǵan qalasynyń ákimi Áset Masabaev.

Jalpy, buǵan deıin oblys­ta 215 myńnan astam adam­nyń saıajaı birlestikterin­de turatyny aıtylǵan. Iаǵnı Tal­dyqorǵandaǵy jaǵdaı osyn­­sha adamnyń bárine ortaq máse­le ekeni anyq. Onyń ishin­de ınfraqurylym máselesi birinshi orynda tur. Árıne, bul jaǵdaıdy túbegeıli sheshý úshin aldymen saıajaılarǵa eldi meken mártebesi berilýi kerek. Al ol úshin ákimdik qalanyń bas josparyn qaıta ázirleýge tıis eken. Bul ýaqyt pen aqshany jáne Úkimettiń kelisimin qajet etedi. Iаǵnı aldaǵy kezeń­de Taldyqor­ǵan qalasynyń ma­ńyndaǵy saıa­jaılardyń ǵana emes, tutas oblys aýmaǵyn­daǵy jań­­ǵyr­týdy qajet etetin aýyl­­dar­dyń jaǵdaıyn ońaltý – óńir turǵyndarynyń zaman­ǵa saı ómir súrýin qamtama­­syz etý ǵana emes, tutas elimiz­degi qor­­dalanǵan áleýmettik prob­le­malardy joıýdyń da al­ǵysharty bolmaq.

 

Jetisý oblysy