О́ner • 04 Shilde, 2022

«Qyzdar, qyzdar... » áni qalaı ómirge keldi?

164 ret kórsetildi

Eki myńynshy jyldardyń bas kezinde «Qyzdar, qyzdar…» áni jarq ete qalǵanda sazy men sózi úılese ketken ǵajap shyǵarmany ónersúıer qaýym jyly qabyldaǵany áli este. Bul ánniń shyqqany keshe ǵana sııaqty edi. Qazir qarap otyrsaq, lırıkalyq týyndy da retroǵa aınalyp úlgeripti…

Álbette, mýzyka áleminde ánshiler­diń daýsy túr-túrge, ár alýan sanattarǵa bólinip jatady. Máselen, lırıka-kolo­ratýralyq soprano týraly sóz bola qalsa, barshanyń oıyna Kúlásh Baıseıitova oralatyny sózsiz. Áıgili ánshiden bólek, talaı operalardaǵy basty partııalardy oryn­daǵan el maqtanyshy Nurjamal Úsenbaevanyń da daýsy – lırıka-ko­lo­ratýralyq soprano. Názik ún ánshi bo­ıyn­­daǵy nazben úıleskende jarasym taba ketpeı me? Joǵaryda atalǵan daýys ıele­ri­niń sahnada óz-ózin ustaýynan, ándi júrek­pen sezinip oryndaýynan sony baıqaı túsetindeımiz.

«Qyzdar, qyzdar…» ániniń avtory ári oryndaýshysy, ánshi-kompozıtor Gúlnur О́mirbaeva aty atalǵan talant ıeleriniń zańdy jalǵasy ma dersiń...

«Arýlardyń mahabbaty, izgi ary,

Sheshilmegen jumbaqtaı ǵoı bizge áli.

Qyz Jibekteı jany sulý, tym názik,

Shirkin, qandaı qazaǵymnyń qyzdary.

Qyzdar, qyzdar, sulý qyzdar,

Netken ǵajap sulýsyńdar.

Darqan kóńil, dárý qyzdar,

Qyzdar, qyzdar, sulý qyzdar»,

dep Gúlnur О́mirbaeva syzyltyp, shyr­qaǵanda tyńdaýshy da ánniń tuńǵıyǵyna batyp keteri sózsiz. Ánniń sózin jazǵan Saılaýbaı Toılybaevtyń da qazaq qyzda­rynyń tabıǵatyn ashýǵa zor talpynys jasaǵany talas týdyrmaıdy.

Turar Rysqulov aýdanyndaǵy Kók­dó­nen aýylynda dúnıege kelgen Gúl­nur О́mirbaeva – «Jańa ǵasyrǵa jańa án», «Azııa daýysy» festıvali aıasynda uıym­­dastyrylǵan «Qazaq áni» baıqaýy­nyń Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti taǵaıyndaǵan «Altyn dombyra» júlde­siniń, Baýyrjan Mo­mysh­ulynyń 100 jyldyǵyna oraı ótkizil­gen «Elim meniń» sekildi kóptegen respýb­lıkalyq, halyqaralyq án alaman­darynyń laýreaty, jeńimpazy.

Gúlnur kóptegen ǵajap ánder jazdy, áli de jazyp keledi. Ásirese bokstan Sıdneı Olımpıadasynyń chempıony, jıyrma jasynda baqılyq bolǵan ult maqtanyshy Bekzat Sattarhanovtyń rýhyna, erligine arnap jazǵan «Bekzat» áni joǵaryda aıtqanymyzdaı «Altyn dombyra» júldesin ıelendi. Ár ániniń melodııasy júrekterdi shymyrlatatyn Gúlnur О́mirbaevanyń tutastaı shyǵarmashyly­ǵy qandaı qurmetke de laıyq. Áıtken­men, el súıip tyńdaǵan «Qyzdar, qyzdar…» áni qalaı dúnıege keldi? Sol týraly oı sabaqtasaq...

«Jańa ǵasyrdyń basynda Qazaq qyzdar pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń óner jáne peda­gogıka fakýltetin bitirgen soń aspı­­rantýraǵa qabyldanǵan bolatynmyn. Sol kezde ýnıversıtette «Tomırıs» ansam­blinde eńbek etetinmin. Birde usta­zym Galına Qaramoldaeva «Qazaq qyzdary­nyń tabıǵatyn tanytatyn, bolmysyn aıshyq­taıtyn ádemi án jazshy. Ol seniń qolyń­nan keledi» dedi. Osy bir ǵana sóz meni qanattandyryp jiberdi. Ustazymnyń bul usynysy maǵan oı saldy. On oılanyp, myń tolǵandym. Án jazý degen ońaı sharýa emes. Tanymyń az, talǵamyń tómen bolsa, jeńil dúnıe jaza salýǵa bolady. Biraq arzanqol dúnıe kimge kerek? Sondyqtan ábden izdendim. Tipti qazaq qyzdarynyń kelbeti, minez-qulqy, sulýlyǵy týraly oılap júrip, obrazǵa engendeı kúı keshtim. Bul án osylaısha dúnıege kelip, halyqtyń kóńilinen shyqty», deıdi kompozıtor.

Oıdy oıdyń ústeıtini ras. Eger sol ýaqytta ustazy usynys aıtpaǵanda Gúl­nur­­dyń bul ándi jazbaýy da múmkin edi ǵoı. Qys­qasy, tanymal ánniń dúnıege kelý tarıhy osyndaı.

 

Jambyl oblysy

Sońǵy jańalyqtar

Jańa baǵyt

Saıasat • Keshe

О́rt: qaýip pen saqtyq

Tótenshe jaǵdaı • Keshe

Jańa kólikter tabystaldy

Aımaqtar • Keshe

Qobyz ulyqtalǵan kesh

Qoǵam • Keshe

Esirtkige esirgender

Qoǵam • Keshe

El qorǵany er Bógenbaı

Tarıh • Keshe

Ultqa qyzmet etýdiń úlgisi

Ádebıet • Keshe

Tulǵa týraly týyndy

Ádebıet • Keshe

Jolbarys jymy

Ádebıet • Keshe

Jıyrmasynda jalyn keshken

Poezııa • Keshe

El senimin jalǵaǵan joba

Ekologııa • Keshe

Jelaıaqtar Astanada jınalady

Jeńil atletıka • Keshe

Jádiger bolyp jetken alǵys

Jádiger • Keshe

Jánibekti jekpe-jekke shaqyrdy

Kásipqoı boks • Keshe

Otpan taýdaǵy salbýryn

Qoǵam • Keshe

Uqsas jańalyqtar