Sýretti túsirgen avtor
Ásirese, qary qalyń, qysy uzaq aýdandarǵa aýyr. Dese de, aýyl halqy amalyn taýyp, tyǵyryqtan shyǵý úshin jatpaı-turmaı eńbektengen. Katonqaraǵaı óńiri úshin 139% shóp daıyndalý kerek bolsa, búginde bul jospar tolyǵymen oryndalypty. Al tórt túligi qystaı tebindep shyǵatyn Tarbaǵataı óńirine 80,7% shóp kerek desek, onyń 50%-dan astamy daıyndalypty. Ádette, qyrkúıekke deıin el shóbin shaýyp, úıdi-úıine jetkizip alatyn. Bıyl ǵoı, naýqan tolyǵymen áli aıaqtala qoıǵan joq.
– Taýly jerde de shóp suıyq. Byltyr da solaı bolǵan. Alańqaılardaǵy kók maısanyń ózi múldem kúıip ketti. Maldy qystan qalaı da alyp shyǵý kerek. Orman-toǵaıdyń arasyndaǵy qýys-qýysty shaýyp aldyq. Endi jınaǵanymyzdy shashpaı, úıge jetkizip alsaq, jarar edi. Shóp jetkize almaǵandar amalsyzdan qoı-sıyryn satatyn shyǵar, – deıdi Katonqaraǵaı aýdanynyń turǵyny Ermek Satyshev.
Ras, shóp jetkize almaǵan el mal basyn azaıtýǵa tyrysady. Álbette, odan paıda kóre qoıaıyq dep satpaıdy, jemshóp jetpegen soń satýǵa májbúr. Ásirese, Marqakól, Katonqaraǵaı sekildi taýly óńirdiń halqy qysqa myqtap qamdanady. Sebebi tuıaqtylary joq degende alty aı shópte turady. Tebinge jiberetindeı jeri jazyq emes. Al bul tyǵyryqtan shyǵý úshin Katonqaraǵaı aýdanynyń basshylyǵy qandaı shara qabyldaýda?
– Bıylǵy jaz ystyq bolyp, aýdannyń aýyl sharýashylyǵy qurylymdarynyń jáne qosalqy sharýashylyqtarynyń shabyndyq alqaptary zardap shekti. Qazirgi ýaqytta aýylsharýashylyq qurylymdary men jeke qosalqy sharýashylyqtary shóp daıyndaý jumystaryn shalǵaı taýly ýchaskelerde júrgizip jatyr. Atap aıtsaq, Katonqaraǵaı, Belqaraǵaı aýyldyq okrýgteriniń sharýa qojalyqtary Aqsý jáne Korobıha aýylynyń shabyndyq alqaptarynda kelisim boıynsha shóp daıyndap jatyr. Aýdan boıynsha 1 tonna shóptiń ortasha baǵasy 44 myń teńgeni quraıdy. Bir oram shóp (320 kg) – 15 myń teńge. Katonqaraǵaı óńiriniń aýylsharýashylyq qurylymdary tamyz aıynan bastap Úlken Naryn óńiriniń sharýashylyqtarynan osyndaı baǵamen shóp satyp alyp jatyr, – deıdi Katonqaraǵaı aýdandyq aýylsharýashylyq bóliminiń ókili Tursynhan Bazarbaev.
Sondaı-aq aýyl sharýashylyǵy bólimi basshylyǵy egin jınaý jumystary aıaqtalǵan soń, Úlken Naryn aýylynyń sharýalarymen kelisip, Katonqaraǵaı óńirine jemshóp jáne saban jetkizý jumystaryn josparlap otyr. Jalpy kúzgi jıyn-terin jumystary aýylsharýashylyǵy bólimi mamandarynyń jáne aýyldyq okrýg ákimderiniń kúndelikti baqylaýynda. Katonqaraǵaıdyń sharýashylyqtary aldaǵy qystan tórt túlikti júdetpeı alyp shyǵý úshin múmkin sharalardyń barlyǵyn qoldanýda.
Shóp naýqany aıaqtalyp bitpeı, sharýalar egin orýǵa da bel sheshe kirisken. Esep-qısapqa kóz salsaq, Katonqaraǵaı óńiri boıynsha egis alqaby 65,5 myń gektardy quraǵan. «Shójeni kúzde sanaıdy» degendeı, túsim mólsheri orý naýqany ábden aıaqtalǵan soń belgili bolady. Bir biletinimiz, 2022 jylǵy kóktemgi jáne kúzgi egistik naýqanyna «Katonqaraǵaı nesıelik seriktestigi» JShS, «Agronesıelik korporasııasy» oblystyq fılıaly arqyly aýdannyń 17 aýylsharýashylyq qurylymdaryna 162,9 mln teńge qarjy bólindi. Kúzgi jıyn-terin úshin aýdannyń aýylsharýashylyq qurylymdarynda 1 420 traktor, 150 júk avtomobıli, 78 astyq jınaıtyn kombaın esepte bar. Sonymen qatar kúzgi jınaý jumystaryn júrgizýge lıtri 212 teńgeden 1 040 tonna arzandatylǵan dızel otyny bólindi.
Shyǵys Qazaqstan oblysy,
Katonqaraǵaı aýdany
