Ekonomıka • 08 Jeltoqsan, 2022

Zeınetaqy qory: Komıssııa jarnasy qansha?

58 ret kórsetildi

Bıyl qazan aıynyń basynda Biryńǵaı jınaqtaýshy zeınetaqy qoryndaǵy azamattardyń zeınetaqy jınaǵy 14 trln teńgeden asyp, bir jyl ishinde 7,8 paıyzǵa kóbeıdi. Kóbeıý jınaqtaýdyń barlyq túri boıynsha baıqalady: mindetti zeınetaqy jarnasy boıynsha ósim 7,4 paıyz bolsa, mindetti kásibı jarna boıynsha – 20,9 paıyz, erikti jarna boıynsha – 90,6 paıyz.

Infografıkany jasaǵan Amangeldi Qııas, «EQ»

Ranking sarapshylarynyń aıtýynsha, sońǵy on jyl kóleminde azamattardyń zeınetaqy jınaǵy 4,5 esege kóbeıgen.

BJZQ – zeınet­aqy júıesiniń barlyq qar­jy­lyq jáne aqparattyq tut­qa­syn ustap otyrǵan biryń­ǵaı operator. Zeınetaqymen qamsyz­dandyrý týraly zańǵa sáıkes qor óz qyzmeti úshin komıssııa ustaı alady. Ádepkide BJZQ úshin komıssııa syıaqysy ınvestısııalyq kiristiń 7,5 paıyzynan jáne zeınetaqy aktıvteriniń aı sa­ıyn 0,025 paıyzynan aspaýǵa tıis dep belgilengen. Bul rette BJZQ Ulttyq bankpen birigip, komıssııa syıaqysyn tómendetý jáne shyǵyndardy ońtaılandyrý jumysyn júrgizedi.

«2016-2017 jyldary aktıv ko­mıssııasy – 0,0225 paıyz, 2018 jáne 2019 jyly – 0,015 pa­ıyz, 2020 jyly – 0,011 paıyz boldy. 2021 jyldan beri qor ko­mıssııa­synyń kólemi aktıvterdiń 0,01 pa­ıyzynan aspaıtyndaı etip zańmen bekitildi. Sony­men qatar 2021 jyldan bas­tap BJZQ ın­vestısııalyq ta­bys­­tan ko­mıs­sııa syıaqysyn usta­­maı­dy. Ol tek zeınetaqy aktıv­­te­rin bas­qarý­shylardan (ınves­­tı­­sııa­lyq tabys­tyń 2 paıyzy­nan ar­tyq emes), Ulttyq bank jáne ın­ves­­tısııalyq port­feldi bas­qarý­­shy­­lardan (ınves­tı­sııalyq kiris­­tiń 7,5 paıyzynan artyq emes) us­t­alady», delingen Ranking zertteýinde.

О́z kezeginde, Ulttyq bank­tiń 2022 jylǵa arnalǵan syı­aqy mólsheri BJZQ zeınet­aqy aktıvteri boıynsha ınvestı­sııa­lyq kiris somasynyń 1,8 p­aıyzy mólsherinde belgi­lendi. Sa­lys­tyrar bolsaq, ınves­tı­sııalyq port­feldi basqarý­shy­lardyń ko­mıssııa syıaqysy kele­sideı: «Halyk Global Markets» – 3,5 paıyz; «Jusan Invest» – 5 paıyz; «BCC Invest» – 7 paıyz; «Sentras Sekıýrıtız» – 7,5 pa­ıyz; «Halyk Finance» – 5 paıyz.

Sarapshylar sózine den qoı­saq, komıssııa syıaqysy qor qyzmeti úshin qajet. Tús­ken qar­jy aqparattyq jáne tele­kom­mýnıkasııalyq qyzmetke, baǵ­dar­lamalyq qamtamasyz etý qyz­metine, qyzmetkerlerdiń jal­aqy­syn tóleýge, poshta jáne sa­lym­shylardy habardar etý qyz­metine jumsalady.

«Komıssııanyń salystyrmaly jáne absolıýtti mán­deri­niń tómendeýi Ulttyq bank­tiń zeınetaqy aktıvteriniń senim­gerlik basqarýshysy retinde jáne jeke zeınetaqy shottaryn esepke alyp, salymshylar men alýshylarǵa zeınetaqy qyz­met­terin kórsetetin BJZQ-nyń der­bestendirilgen qarjy qural­daryn ınvestısııalyq esepke alý jónindegi biryńǵaı operator retinde júrgizip jatqan ju­mysynyń nátıjesi bolyp sanalady. Tutastaı alǵanda, bıznes-prosesterdi avtomattandyrý jáne qyzmetkerlerdiń eńbek ónimdiligin arttyrý, zeı­net­­aqy qyzmetterin elektrondy for­matqa kóshirý jáne olar­dyń úlesin arttyrý boıynsha júr­­gizilgen jumystardyń ná­tı­je­sinde ınvestısııalyq mened­j­­ment pen kastodıandyq qyz­met­terge komıssııalyq shy­ǵys­tar qys­qar­tyldy. Opera­sııa­lar­dyń jal­py kólemi, sondaı-aq óz ak­tıvt­erin ınvestısııalaýdan túse­tin ki­ris­terden ákimshilik shyǵys­tar­dyń bir bóligin jabý esebi­nen BJZQ-nyń ákimshilik shyǵys­tary qys­qartyldy», dep jazady Ranking.

2021 jyldyń qorytyndysy boıynsha BJZQ komıssııalyq kirisiniń somasy bir jylda 2,8 ese qysqaryp, 24,7 mlrd teńgege teń bolǵan. Zeınetaqy qor­­lary men basqarýshy kom­panııa­­lar­dyń komıssııalyq syıaqy alýy barlyq elde zańdy túrde qaras­tyryl­ǵan. Sonymen birge BJZQ men UB komıssııasy álemdegi eń tómen­giler­diń qatarynda. My­sa­ly, Chehııada ko­mıs­sııa syı­a­qy­sy ınvestısııalyq  qural­dyń jyl sa­ıynǵy ortasha quny­nyń 0,8, ta­bys­tyń 10 paıyzyn qu­raı­­dy; Majarstanda – komıssııa ja­r­­na­­nyń 6, aktıvtiń 0,8 paıyzyn; Iz­raılde – jarnanyń 6, aktıv­­tiń 0,5 paıy­zyn; Lıtvada – ómir­­l­ik sıkl úshin aktıvtiń 0,65, aktıv­ti saqtaý qory úshin aktıv­tiń 1 pa­ıyzyn; Slovenııada – jar­nanyń 3, aktıvtiń 1 paıyzyn; Uly­brıtanııada – aktıvtiń 0,75 paıyzyn; Albanııada – jyl saıynǵy zeı­netaqy qory taza qunynyń 3 paıyzyn; Armenııada – mindetti jos­par boıynsha taza aktıv qunynyń 1,5 jáne erikti jos­par boıynsha taza aktıv qunynyń 5 paıyzyn quraıdy.

Sońǵy jańalyqtar

Berik Berkimbaev qyzmetinen bosatyldy

Qoǵam • Búgin, 16:45

Elimizdiń basym bóliginde qar jaýady

Aýa raıy • Búgin, 16:36

Almatyda eki avtobýs soqtyǵysty

Aımaqtar • Búgin, 11:33

KMG Kashagan B.V. bas dırektory taǵaıyndaldy

Taǵaıyndaý • Búgin, 10:41

Uqsas jańalyqtar