Jylǵadan jylǵa qýyp, jer betinen júlge taýyp, jyra, ózek qýalap, jerdiń jigin buza arnalanyp aqqan sýdyń ózi jaıylyp, erkin kósilip, shalqyp jatar yńǵaıly jer izdeıdi. Sonaý alyp muzdyqtardan, múmkin soǵan para-par muhıttardyń ózinen, bálkim ózen, bulaqtardyń kózinen bastaý alar ma eken aqqan sýdyń basy? Áıteýir jer betinde qandaı alyp qubylys bolsa da tirshilik tamshydan bastalatynyn atam qazaq aıtyp ketipti. Tama-tama darııaǵa aınalyp, tasyp-tógilip, dúnıeni shaıqap kelgende shalqar kól, teńiz, muhıt bolyp baıyz tabady jer betinen. Aqqan sý, kóshken seń, júrgen seldiń ózi! Shalqar kól nemese teńiz deıdi qazaq. Emin-erkin, keń kósilip shalqyp jatqan soń aıtatyn shyǵar. Shalqyp ketse de, tolqyp, qalqyp ketse de óz erkinde. Anyǵynda aıdynnyń beti tynyp jatqanymen, tereńinde ne tunǵanyn eshkim de bilmeýi múmkin. Beti baıaý tolqyp, jaǵany sylq-sylq súıip qana turǵandaı áser etkenimen, asty alasapyran kúı keship, tereńi tebirenip ketýi kádik emes pe? Syrttan qara daýyl, surapyl soqqanda, ishte qatyp jatqan sher-shemeni qozǵalyp ketkende. Nege tolqyp ketedi ol teńiz? Oryn teýip, tutasa shalqyp jatqan jerinen ishki-syrtqy jaýy mazasyn alyp, qutyn qashyrǵanda!
«Taza, minsiz asyl sóz,
Sher tolqytsa shyǵady.
Taza, minsiz asyl tas
Jel tolqytsa shyǵady» demes pe mundaıda Asan jyraý? Ult ta týra sol sııaqty! Ishinen túlep ultqa aınala bilgen qazaq ta sol sııaqty! Ejelden, este joq eski kúnderden bastaý alyp, bas qurap, qoǵamdasyp halyq, uıysyp ult bolǵaly shalqar muhıttaı «jarty dúnıe álemin alyp» osy uly dalaǵa qonǵanbyz. Oryn tepken Otanymyzda emin-erkin, táýelsiz kóship-qonyp júrgenbiz. Shalqyp-tógilgen shalqar muhıt tárizdi. Sol táýelsiz ómiriniń negizine qurylǵan óziniń salt-dástúr, ádet-ǵuryp, zańdary bar eldiń bir kúnderi bireýler mazasyn alyp, qutyn qashyrdy. Ishten daý, syrttan jaý shyqty. Alash atqa sonda mindi! Teńizdeı tolqyp kóterile bardy. Altyn júlgeli arǵy tarıhymyzdy túgendesek, áńgime uzap ketedi.
Beridegi Alash qaıratkerlerin, azattyq úshin kúresti keńes ókimetiniń kezinde de toqtatpaǵan Jaıyq boıynyń jalyndy jastaryn, kúni keshegi Jeltoqsandy aıtsa da jetkilikti. Uly Turanda qalǵan ulttyq sana men rýhtyń qaıta jańǵyrýy emeı ne ol? Til úshin, el úshin, erkindik úshin túp kóterilý! «Qazaqstanǵa – qazaq jaýapty!» depti sonda demokrat jastar! Ar jaǵynda ult bolmaǵan, ýyzyna jarymaǵan jerdiń balasy óıtip aıta ma? Joq! Aıtpaq túgili, oıdan-qyrdan jıylyp, qatty jerge turǵan qaqtyń sýyndaı birer ańyzaq pen aptapta ushyp ketpes pe edi, qys turmaq, qara kúzge jetpeı?! Al Jeltoqsandaǵy sana qaı sana edi? Kemi júz jyl qalmaqpen, qyryq jyl Qoqan, Hıýamen qıdalasyp, eki júz jyl oryspen keskilesip, ekinshi dúnıejúzilik soǵystan endi shyqqan el birjola kúırep bitpes pe edi? Sanasy sansyrap, rýhy kúırep. Jarty álemdi halyqtar túrmesine aınaldyrǵan KSRO kóleminde aqyryp teńdik surap, tuńǵysh kóterilgen qazaq jastary ekenin álem aıtady. Ony bizden keıin tolqyǵan, múmkin bizdi estip kóterilgen, biraq táýelsizdigin bizden buryn jarııalaǵan burynǵy keńestik keńistiktegi elder aıtady. 1986 jyldyń 16 jeltoqsany sonysymen qasterli, sonysymen aıaýly bizge. Otan úshin sheıit ketken qanshama jazyqsyz jastyń qany men kóz jasy, ary men namysy tur bul kúnde. Kenesary han zamanynan beri azattyq úshin arpalysyp kelse de, úzilmeı osy kúnge jalǵasqan ulttyq sananyń qanqasap qýǵyn-súrgin men soǵystan soń bir tynystap alyp, qaıta atoı salǵany taǵy osy kún. Qoǵamdasqan halyq qanshama, uıysqan ult qana táýelsizdigin ustap tura alatynyn tarıh baıaǵyda dáleldegen. Eldiń uran ǵyp tóbesine tutary – táýelsizdigi! Áýeli Allasy berer sol syıdy eshkim ákep qolyńa ustata salmaıdy. El-jurt bolyp ult deńgeıine jetkende óziń jasap alasyń, bermese jeńip alasyń. Ulttyń sanasy, haqy, jasampaz qasıetteri men jetistikteri arqyly. Kúnde sony sezinip eńbek etýimiz kerek. Alash aman, azattyq baıandy bolǵaı!
