Arnaıy bet qaıta shyqsa eken
Men jetpisti alqymdap qalǵan eńbek ardagerimin, kóp jyl boıy Táýelsiz Qazaqstannyń órkendeýine qal-qaderimshe ózimniń úlesimdi qosqan azamatpyn.
Endi kóp sozbaı, sizderge habarlasyp otyrǵan máseleme kósheıin. Men jarty ǵasyrdan astam súıikti gazetimniń oqyrmanymyn. Sońǵy ýaqytta jyl saıyn «Egemen Qazaqstannyń» PDF nusqasyna aqyly jazylamyn, tańerteń gazettiń jańa sanyn oqýdy ádetime aınaldyrǵanmyn. О́ıtkeni poshta qyzmetiniń gazetti úıge ákelý jyldamdyǵyna kóńilim tolmaıdy.
Jalpy, maǵan gazet kótergen máseleler unaıdy. Ásirese halyqtyń qarjylyq saýattylyǵyn kóterýge arnalǵan, qoǵamdaǵy oryn alyp otyrǵan problemalardy qaýzaǵan, sondaı-aq rýhanı-mádenı ári tanymdyq maqalalardyń qalyń oqyrmannyń kóńilinen shyǵyp kele jatqany kúmánsiz. Osy rette basylym jýrnalısterine shyǵarmashylyq tabys tileı ketkenniń de esh artyqtyǵy joq qoı dep oılaımyn.
Al endi naqty aıtpaǵyma kelsem, sońǵy kezderi gazet betterinde, meniń ǵana emes ekeni anyq, kóp oqyrman úshin tanymdyq turǵydan paıdasy mol «Álem jáne Qazaqstan» aıdarymen beriletin materıaldar toptamasy kórinbeı ketti. Onda jaqsy derekterge toly saraptamalyq, sondaı-aq álemdegi oqıǵalarǵa sholý maqalalar jarııalanatyn. Onyń berilmeı qalý sebebin naqty bilmeımin, biraq aldaǵy ýaqytta «Álem jáne Qazaqstan» beti oqyrmandarymen qaıta qaýyshady dep úmittenemin. Iаǵnı men aıtqan másele eskerýsiz qalmas dep oılaımyn.
Zarap QUSAIYNOV,
gazettiń turaqty oqyrmany
ASTANA
Elimniń saıraǵan bulbuly edi
Lázzat Súıindikova qazaq qyzdarynyń ishinde qolyna alǵash dombyra alyp án shyrqaǵan dástúrli án oryndaýshylardyń qarlyǵashy sanalady. 1947-1982 jyldar aralyǵynda ol qazaqy ónerimen kópshiliktiń súıip tyńdaıtyn ánshisine aınaldy.
1928 jyly qazaqtyń basyna túsken qaıǵyly jaǵdaı – baı-qýatty adamdardy kámpeskeleý bastalǵany belgili. Lázzattyń ákesi Baıoral da kámpeskege ushyrap, bar malynan aıyrylady. Ári qaraı da qýǵyndalatynyn bilgendikten, qyzyn Naýalydaǵy (Úrjar aýdany) balalar úıine ótkizýge májbúr bolady. Báıbishesi qaıtqan soń úılengen ekinshi áıelin de qyzyma qarap júr dep tapsyryp, Naýalyda qaldyrady. О́zi Qytaı asady.
Lázzattyń ógeı sheshesi keıinirek halyq aqyny Maıasar Japaqovqa turmysqa shyǵyp, Qaraǵandyǵa ornalasady. Lázzatty ózimen birge ala ketedi. Sóıtip, jasóspirim qyz Maıasardyń tárbıesinde bolady. Al Qaraǵandydaǵy mektepti bitirgen soń Qyzyljardaǵy pedagogıka ýchılıshesine oqýǵa túsedi. Oqyp júrgen kezinde jurtshylyq aldynda án salyp, «Ánshi Lázzat» atanady.
Ýchılısheni oıdaǵydaı aıaqtap, Kókshetaýdaǵy bir mektepke muǵalim bolyp ornalasady. Ánshiligimen tanymal bola bastaıdy. 1946 jyly Kókshetaýǵa joly túsip Almatydaǵy Jambyl atyndaǵy oblystyq fılarmonııa janyndaǵy Halyq shyǵarmashylyǵy úıiniń dırektory, aqyn Jumaǵalı Saın keledi. Lázzat qurmetti qonaqtyń aldynda án shyrqaıdy. Daryndy jastardy izdep júrgen ári ónerine rıza bolǵan aqyn ony Almatyǵa shaqyrady.
Sóıtip, Lázzat Súıindikova 1946-1948 jyldary Qazaq radıosynda, 1948-1982 jyldary Jambyl atyndaǵy fılarmonııada, Qazaqkonsertte ánshi bolady. Elimizdiń sol kezdegi ataqty ónerpazdarymen aralas-quralas júredi. Ánshiniń Qazaq radıosynyń altyn qorynda 40-qa jýyq áni saqtaýly degendi aıtady biletinder.
40 jyl án salyp, halqynyń qurmet-qoshemetine bólengenimen, qajynyń nemeresi, baı-qulaqtyń qyzy degen ımperııalyq solaqaı saıasattyń saldarynan eshqandaı ataqqa qol jetkize almaǵan Lázzat Baıoralqyzy týraly ol zeınetke shyqqan 1982 jyldan beri qaraı da ne radıo men teledıdarda, ne merzimdi baspasóz betterinde esh áńgime qozǵalmaǵan eken. Byltyr 100 jyldyǵy da ataýsyz qaldy. О́kinishti-aq!
Serik HASENOV
ALMATY
Tasqaladaǵy batagóıler saıysy
Aýdandyq mádenı-demalys úıinde «Rýhanııat» destrýktıvti dinı aǵymdardan qorǵaný jáne kómek kórsetý ortalyǵynyń, Ardagerler keńesiniń uıymdastyrýymen «Batamen el kógerer» atty oblystyq baıqaý ótti. Is-sharaǵa aýdandyq ishki saıasat bólimi qoldaý kórsetkenin de aıta keteıik.
Baıqaýdy kirispe sózimen aýdan ákimi Baýyrjan Aıtmaǵanbetov ashyp berse, ony Bınur Habıdasheva júrgizip otyrdy. Oblystyń ár shalǵaıynan kelgen qatysýshylar óz óńirleriniń namysyn qorǵady.
Is-shara úsh kezeńnen turdy. Birinshisinde qatysýshy ózi kelgen eldi mekenniń atyn qosa otyryp, kórkem sóz, júırik oımen ózin tanystyrdy. Ekinshisinde ár qatysýshy óziniń daıyndap kelgen taqyrybyna sáıkes bata berdi. Úshinshisinde ulttyq salt-dástúrge baılanysty qoıylǵan suraqqa jaýap qaıtardy.
Árbir kezeń aıaqtalǵannan keıin jergilikti ónerpazdar óz ónerlerin ortaǵa salyp otyrdy. Máselen, Tımýr Tapalov ánnen shashý shashsa, Mıras Bekjanov termeni tógiltti, al Meıirbek Amanǵalıev kúı kúmbirletti.
Saıys qorytyndysynda ózderin jaqsy qyrynan kórsetip, kópshiliktiń kóńilinen shyqqan batagóılerge qazylar alqasynyń tóraǵasy, «Maqsat» medısına kolledjiniń negizin qalaýshy elge syıly aqsaqal Bergen Maqsat bastaǵan qazylar alqasynyń sheshimimen birinshi oryn tasqalalyq Maǵjan Jumaǵalıevke, ekinshi oryn shyńǵyrlaýlyq Adaq Shotanovqa, úshinshi oryn aqjaıyqtyq Qurman Beısenálıevke berildi.
Saıysqa qatysýshylar sondaı-aq aýdan ákiminiń alǵys hatymen jáne baǵaly syılyqtarmen marapattaldy.
Bısenbaı О́TEGENOV
Batys Qazaqstan oblysy,
Tasqala aýdany
