Qaýly jobasynyń maqsaty - balalardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý, balalarǵa ýaqtyly bilikti kómek kórsetý, sondaı-aq 2023-2025 jyldarǵa arnalǵan balalarǵa qatysty zorlyq-zombylyqtyń aldyn alýǵa baǵyttalǵan qosymsha sharalar keshenin qabyldaý jónindegi júıeni qurý.
Keshendi josparda kelesi baǵyttaǵy birqatar sharalar qarastyrylǵan:
- balalardyń quqyqtary men múddelerin saqtaý boıynsha adamdardyń jaýapkershiligin qatańdatý;
- bilim berý uıymdaryn qorǵaýdyń keshendi júıesimen qamtamasyz etý;
- balalar arasynda balalarǵa qatysty zorlyq-zombylyq, quqyq buzýshylyq jáne sýısıd deńgeıin tómendetý, onyń ishinde psıhologııalyq qyzmetti kúsheıtý;
- daǵdarys jaǵdaıynan shyǵý boıynsha balalarǵa bilikti kómek kórsetý;
- balalar arasynda joldarda, sýda bolýy múmin oqıǵalarǵa jol bermeý, órttiń aldyn alý, balalarǵa janýarlardyń shabýyl jasaýy, balalardyń terezeden qulaýynyń aldyn alý;
- balalar men ata-analardyń quqyqtyq saýattylyǵyn arttyrý, balalar men ata-analar qatynastaryn nyǵaıtý jónindegi aqparattyq-túsindirý qyzmetin uıymdastyrý.
Atap aıtqanda, keshendi jospar zańnamalyq jáne normatıvtik quqyqtyq bazany jetildirýdi kózdeıdi.
Jospardy iske asyrý kelesi kórsetkishterge ákeledi dep kútilýde:
- Balalarǵa qatysty, onyń ishinde olardyń jynystyq tıispeýshiligine qarsy qylmystar sanynyń jyl saıyn 2%-ǵa tómendeýi;
- Kámeletke tolmaǵandar arasyndaǵy sýısıdtiń jyl saıyn 1,5%-ǵa tómendeýi;
- Qosymsha bilimmen qamtylǵan balalar sanynyń jyl saıyn 5%-ǵa artýy;
- Tótenshe jaǵdaılar, jol-kólik oqıǵalary jáne basqa da jazataıym oqıǵalar saldarynan balalardyń ólimi men jaraqattaný sanyn jyl saıyn 5%-ǵa tómendetý;
- Balalardyń quqyqtaryn qorǵaý salasyndaǵy memlekettik organdardyń vedomstvoaralyq ózara is-qımylynyń tıimdiligin arttyrý.
Qujat 17 naýryzǵa deıin qoǵamdyq talqylaý úshin Ashyq NQA saıtynda ornalastyrylǵan.
QR Bas prokýratýrasynyń Quqyqtyq statıstıka jáne arnaıy esepke alý komıtetiniń derekteri boıynsha 2022 jyly balalarǵa qatysty 2 005 qylmys jasaldy (2021 jyly – 2 088), olardyń jynystyq tıispeýshiligine qarsy qylmystar sany 719 qurady (2021 jyly - 920), sondaı-aq balalar arasynda 155 sýısıd oqıǵasy tirkeldi (2021 jyly – 144).
Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń málimetinshe, respýblıkada jyl saıyn 600 myńnan astam adam jaraqat alady, olardyń 22%-dan astamy - balalar, ıaǵnı 130 myńy (sonyń ishinde muzǵa qulaý, terezeden qulaý, JKO, órt, sý aıdyndarynda jáne t.b.) nemese 360 bala kún saıyn jaraqat alady.
