Is-sharaǵa AQDM Aqparat komıtetiniń tóraǵasy Eldos Náshiráli, Qazaqstandyq qoǵamdyq damý ınstıtýtynyń basqarma tóraǵasy Nurbek Matjanı, «Maqsut Narikbayev University» basqarma tóraǵasy Talǵat Nárikbaev, AQSh-tyń Qazaqstandaǵy elshiliginiń keńesshisi Debra Lo jáne kitap avtory Margerıt Hoksı Sallıvan qatysty. Budan bólek, kitaptyń tusaýkeserine medıa salasynyń mamandary, ýnıversıtet oqytýshylary men stýdentteri jınaldy.
«Sıfrlyq dáýirdegi baspasóz qyzmeti» kitabynda baspasóz qyzmetiniń mańyzy men erejeleri, atqaratyn róli, proaktıv strategııalyq kommýnıkasııa qyzmetiniń jospary, veb-paraqshalar men áleýmettik medıa, daǵdarys kezindegi kommýnıkasııa týraly jazylǵan jáne baspasóz qujattarynyń úlgileri jınaqtalǵan.
Margerıt Hoksı Sallıvan Smıtson ınstıtýtynda dáris oqyǵan jáne Harvard ýnıversıtetiniń Djon F.Kennedı atyndaǵy Memlekettik basqarý mektebiniń saıasat ınstıtýtynda ǵylymı qyzmetker bolyp jumys istegen. Vashıngton baspasóz klýbynyń prezıdenti, Aq úıdegi jáne basqa federaldy agenttikterdegi laýazymdardy atqarǵan medıa sarapshy. Buǵan qosa AQSh-tyń gýmanıtarlyq ǵylymdar jónindegi ulttyq keńesinde jáne IýNESKO-nyń kommýnıkasııany damytý baǵdarlamasynyń granttar basqarmasynda tájirıbesi bar bilikti maman. Avtordyń jurtshylyqqa usynǵan týyndysynyń alǵashqysy osydan 20 jyl buryn jazylǵan. Ol álemniń 30-dan astam tiline aýdarylypty. Bul jolǵy aýdarylǵan kitap sonyń ekinshisi.
– Kitapty 10 jyl buryn jazdym. Ol kezde áleýmettik jeli keńinen taralmaǵan ýaqyt. Qazir jeli qoljetimdi bolyp, qarqyndy damýynyń arqasynda ashyqtyq degen qaǵıdat paıda boldy. Eýropada júrgen kezimde de biraz tájirıbe jınaqtadym. Jýrnalısterge arnalǵan oqý-quraldary bar. Biraq baspasóz hatshylaryna arnalǵany óte az eken. О́zim de biraz trenıng ótkizdim. Sony eskere otyryp, jınaǵan tájirıbeniń arqasynda tutastaı bir kitap shyǵardym. Jalpy, bul eńbek baspasóz hatshylaryna arnaıy jazylǵanymen, onyń jýrnalısterge de paıdasy bar. Kitaptyń basyp shyǵarý shyǵyndaryn AQSh memlekettik komıteti qarjylandyrdy. Eger qyzyǵýshylyq tanytqandar bolsa, veb-qosymshalardan tegin júktep alýǵa múmkindik bar. Kez kelgen adam basyp tarata alady. Tek bir ǵana ereje – bul kitapty satýǵa bolmaıdy. Aldaǵy ýaqytta úshinshi kitapty jazý da josparymda bar. Múmkin ony onlaın jarııalaıtyn shyǵarmyn. О́ıtkeni qazir kitap oqý onlaında qoljetimdi, – dedi M. Sallıvan.
Tusaýkeser rásiminde Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstriniń mindetin atqarýshy Darhan Qydyráli avtorǵa alǵys bildirip, quttyqtaý hatyn joldady.
«Osydan týra bir aı buryn, Astana qalasynda dál osy ýnıversıtette baspasóz hatshylaryna arnalǵan semınar ótkizgenbiz. Sol basqosýda Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstrligi baspasóz hatshylaryna, kommýnıkasııa salasynyń mamandaryna júıeli túrde semınarlar, vorkshoptar uıymdastyryp, nusqaýlyqtar men kitaptar aýdarýǵa nıetti ekenimizdi habarlaǵanbyz. Mine, «Sıfrlyq dáýirdegi baspasóz qyzmeti» kitabynyń qazaq tilindegi nusqasyn tanystyrýdyń sáti túsip otyr. Qutty bolsyn! Osy oraıda, bizdiń shaqyrtýymyzdy qabyl alǵan Margerıt Hoksı Sallıvanǵa alǵys bildiremiz.
Kitapta avtor AQSh-tyń Aq úıi men memlekettik departamentinde uzaq jyldar boıy jınaǵan mol tájirıbesimen bólisedi. Sonymen qatar aldyńǵy semınar qatysýshylarynan keri baılanys suraǵanbyz. Qatysýshylardyń praktıkalyq tapsyrmalar jáne ınteraktıvti vorkshop bolsa degen tilegin Margerıt Hoksı Sallıvanǵa jetkizdik. Osy rette spıkerimiz, 2023 jylǵy 4-5 sáýir kúnderi elordada memlekettik organdardyń baspasóz hatshylaryna arnalǵan semınar-trenıngter ótkizedi», dedi quttyqtaý hatty oqyǵan AQDM Aqparat komıtetiniń tóraǵasy Eldos Náshiráli jınalǵandardy hat mazmunymen tanystyryp ótti.
Ári qaraı, mádenı-tanymdyq baǵyttaǵy is-shara suraq-jaýap aıdarymen jalǵasty. Jınalǵan ǵylymı qoǵamdastyq jáne medıa salasynyń mamandary kitap avtoryna saýal qoıyp, tájirıbe almasty. Alǵash bolyp jýrnalıst Serik Seleýbaıuly «Feık aqparat taratqan jaǵdaıda, baspasóz hatshylary jalǵan aqparat taratqany úshin jazalana ma?» degen kókeıkesti oıyn ortaǵa saldy. Margerıt Sallıvan mundaı jaǵdaıda AQSh-ta baspasóz mamandary zań júzinde jazalanbaıtynyn aıtty. Biraq olar, halyqtyń seniminen aıyrylyp, qoǵamdaǵy pozısııasyna nuqsan keletinin qulaqqaǵys etti.
Sondaı-aq ol álemdik medıa ındýstrııasyndaǵy jaǵdaı týraly, redaksııalardyń sıfrlyq medıa kezeńine ótýdegi máseleler týraly sóz qozǵady. Birqatar problemany da tizbektedi.
– Keıbir elderde baspasóz hatshylaryna ózi jumys isteıtin uıym atynan sóıleýge múmkindik berilmeıtin kezder bolyp jatady. Keıde olar birinshi basshylarymen tikeleı qarym-qatynas ornata almaıdy jáne sheshim shyǵarǵan kezde olardyń oı-pikirin eshkim suramaıdy. Biraq, menińshe, sheshim shyǵaratyn ústel basynda baspasóz hatshysynyń nemese resmı ókildiń otyrýy óte mańyzdy. Osy tusy jetkiliksiz. Munyń saldary aýyr bolýy múmkin. Biz tájirıbemizde mundaı jaǵdaımen keziktik. Sondyqtan kez kelgen sheshim nemese baǵdarlama qabyldar kezde «Muny qoǵam qalaı qabyldaıdy?» degen suraqqa jaýap bere alatyn adam talqylaýlarda bolý kerek, – dedi «Sıfrlyq dáýirdegi baspasóz qyzmeti» kitabynyń avtory.
Amerıkalyq maman baspasóz hatshylarynyń negizgi mindetterine de toqtaldy. Mundaı mindetterdiń alǵashqysy – buqaralyq aqparat quraldarymen qarym-qatynasta Úkimettiń advokattary retinde áreket etý, onyń is-áreketiniń jaǵymdy jaqtaryn túsindirý, qate aqparatty túzetý jáne burynnan bar aqparatty túsiný men túsindirýdi jeńildetý. Odan bólek, kitap avtory BAQ suranystaryn qanaǵattandyrý jáne baspasóz qyzmeti júrgizetin is-sharalardyń tıimdiligin taldaý jáne bolashaqqa usynystar ázirleýdi júıelendirý kerek ekenin basa aıtty.
