Tujyrymdama aýyldyq aýmaqtardyń geografııalyq erekshelikteri men artyqshylyqtaryn eskere otyryp, olardyń áleýmettik-ekonomıkalyq áleýetin asha túsýge baǵyttalǵan. Onyń aıasynda aýyl turǵyndarynyń tabysy men turmys sapasyn arttyrý boıynsha túrli sharalar qarastyrylǵan. Aıta keteıik, Qasym-Jomart Toqaev 2022 jylǵy qarasha aıynda QR Prezıdenti laýazymyna kiriskennen keıin osy Tujyrymdamany ázirleý týraly Jarlyqqa qol qoıdy.
Qujatta «Aýyl – El besigi» jobasy aıasynda respýblıka boıynsha aýyl turǵyndarynyń 90%-y ómir súrip jatqan damý áleýeti joǵary 3,5 myń aýyldyq eldi mekendi (AEM) keshendi jańǵyrtýǵa basa nazar aýdarylǵan. Mundaı eldi mekender adamdardyń eńbek etip, ómir súrýine qolaıly jaǵdaılar jasaý esebinen ekonomıkalyq ósýdiń jańa núktelerine aınalady.
Negizgi maqsattardyń biri – aýyldyq eldi mekenderdegi áleýmettik, ınjenerlik jáne kólik ınfraqurylymyn damytý. Atap aıtqanda, jańa mektepter men medısınalyq nysandar salynyp, sýmen jáne elektrmen úzdiksiz jabdyqtalady, keń jolaqty ınternet jáne ǵaryshtyq baılanysy tartylady, aýyl joldarynyń sapasy jaqsaryp, kitaphana, klýb, mýzeı jáne kınoteatr, sport ǵımarattary sııaqty mádenı nysandar salynady, halyqqa qyzmet kórsetý ortalyqtary ashylady.
Turǵyn úı qurylysyn jandandyrý úshin jańa jer ýchaskelerine ınjenerlik kommýnıkasııalardy júrgizý jumystary jalǵasady. Bul rette aýyldyq eldi mekenderde óz qyzmetkerlerine úı salyp bergen jumys berýshilerdiń shyǵyndary jalpy alańy 100 sharshy metrden aspaıtyn úı qunynyń 50% mólsherinde sýbsıdııalanady.
Aýyldyq jerlerdegi qoǵamdyq qaýipsizdikti kúsheıtý úshin zamanaýı ýchaskelik polısııa pýnktterin salý, aýdan ortalyqtarynda beınebaqylaý júıesin engizý, aýyldarda jaıaý júrginshiler joldary men mal aıdaý aımaqtaryn belgileý, shomylýǵa ruqsat etilgen jáne jabdyqtalǵan oryndar qurý boıynsha jumystar júrgiziledi.
Oǵan qosa shekaralas aýyldyq eldi mekenderdi damytýǵa erekshe nazar aýdarylatyn bolady. Atap aıtqanda, ınfraqurylymdy jańartý men negizgi qyzmetterdi qamtamasyz etýdiń arqasynda halyqtyń eldi mekenderden kóshýin azaıtý, adamdardyń ómir súrýine qolaıly jaǵdaı jasaý jáne jalpy shekara mańyndaǵy aýdandardyń ekonomıkalyq damýyna jańa serpin berý josparlanyp otyr. Al eńbek tapshylyǵy bar óńirlerdiń shekaralas aýyldyq okrýgter turǵyndarynyń jalaqysyna ústemeaqy qosý múmkindigi qaralady.
Aýyldyq aýmaqtardy damytýdyń 2023-2027 jyldarǵa arnalǵan tujyrymdamasy basqa da birqatar is-sharany kózdeıdi, onyń ishinde aýyl turǵyndaryn jergilikti ózin-ózi basqarýǵa tartý, jan-jaqty memlekettik qoldaý kórsetý, týrızmdi damytý, eksportty yntalandyrý, ekologııalyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý jáne t.b. bar. Bul týraly tolyǵyraq Tujyrymdamanyń ózinen oqýǵa bolady.
Ony iske asyrý nátıjesinde tabysy eń tómengi kúnkóris deńgeıinen az aýyl halqynyń úlesi 5,8%-ǵa deıin, al aýyldyq jerlerde jumyssyzdyq deńgeıi 4,2%-ǵa deıin tómendeıdi dep kútilýde. Sonymen qatar aýyldyq eldi mekender sýmen 100, ınternetpen 97% qamtylady, sondaı-aq normatıvtik jaǵdaıy jaqsy jergilikti joldardyń úlesi 95%-ǵa jetkizilmek. Aýyldyq jerlerde 655 densaýlyq saqtaý nysany, 183 mektep jáne 100 sport ǵımaraty paıdalanýǵa beriledi. 650 mádenıet nysany salynyp, jóndeýden ótkiziledi.
