«О́zderińiz biletindeı munaı óńdeý zaýytynda jospar boıynsha jóndeý jumystary 15 naýryzdan 8 sáýirge deıin tuǵyn. Biz 7 sáýirde jumystardyń bárin tolyq bitirdik. Bastapqy munaı óńdeý qondyrǵysyn merziminen bir kún buryn, katkrekıng qondyrǵysyn 5 kún buryn jóndep qoıdyq. Qazirgi tańda 17 700 tonna munaı óńdep jatyrmyz. Odan shyǵatyn ónimderden 6 200 tonna benzın, 5 600 donna dızel otynyn, 1 150 tonna avıakerasın jáne 820 tonna suıyqtalǵan gaz alyp otyrmyz. Sáýir aıyna bekitilgen jospar boıynsha 366 myń tonna munaı óńdeýimiz kerek. Sóıtip, 11 myń tonna benzın, 115 myń tonna dızel otynyn, 19 myń tonna avıakerasın jáne 15 myń tonna suıyqtalǵan gaz óndirýimiz qajet», dedi «PetroQazaqstan Oıl Prodakts» JShS-nyń tehnıkalyq dırektory Baqyt Erigenov.
Zaýyt búgingi tańda óziniń júz paıyzdyq qýatyna shyqty. Táýligine 17 700 tonna munaı óńdeý bul zaýyttyń eń joǵarǵy qýaty sanalady. О́nimderdiń barlyǵy da tek ishki naryqqa jóneltilip jatyr. Máselen, 10 sáýirde 1600 tonna dızel otyny, 220 tonna suıyqtalǵan gaz óndirildi. Bul ónimder tolyqtaı Túrkistan oblysy men Shymkent qalasynyń naryǵyna shyǵaryldy.
Zaýytty mezgili kelgende jóndeý jumysyna qoıý qaýipsizdik úshin mańyzdy is dep sanaıdy kompanııanyń tehnıkalyq dırektory B.Erigenov. Ońtústikte jazda kún qatty ysıtyn bolǵandyqtan, máselen, tońazytqyshtardy der kezinde tazalap otyrý qajet. Kásiporyn tolyq qýatynda jumys isteý úshin osyndaı jóndeý jumystaryn ýaqytyly júrgizip otyrý kompanııanyń basty mindetine kiredi. Negizinde aǵymdaǵy jóndeý jylyna bir ret, al kúrdeli jóndeý úsh jylda bir márte jasalýǵa tıis. Shymkenttegi munaı óńdeý zaýyty 2018 jyldan bastap 2021 jylǵa deıin kúrdeli jóndeýsiz úsh jyl qatarynan toqtamaı jumys istegen. Iаǵnı 2021 jyly sońǵy kúrdeli jóndeýden ótken. Al aǵymdaǵy jóndeý bıyl ǵana iske asyrylyp otyr. Byltyr zaýyt irkilissiz ónim óndirgen.
«Jóndeý jumystaryn tezirek bitirýge asyqtyq. О́ıtkeni ózderińiz kórip otyrǵandaı ishki naryqta dızel otyny, suıyqtalǵan gaz jetpeı jatyr. Sol úshin jumystardy erterek aıaqtadyq. Ishki naryqta qalyptasqan jaǵdaıdy eskere kele mamandar kúndiz-túni demalmaı jóndeýmen aınalysty. Munyń bári tutynýshynyń esebi úshin jaqsy bolǵanymen, kompanııaǵa kishkene shyǵyndar ákeldi. Degenmen ishki naryqta turaqsyzdyqtyń týyndamaýy – eń basty másele», dedi kásiporynnyń tehnıkaǵa jaýapty basshysy B.Erigenov.
Kásiporyn jóndeý jumystaryna ketpeı turyp naryqtyń joǵary suranysyn eskere otyryp, aldyn ala qajetti munaı ónimderiniń qoryn jasaqtap qoıǵan. Alaıda sonyń ózi ishki naryqqa áser etip, dızel otyny men suıyqtalǵan gazǵa qajettilikti birden sezdirdi.
Sonymen birge tehnıkalyq dırektordyń aıtýynsha, Úkimet tarapynan aldaǵy ýaqytta kásiporynnyń óndiristik qýattylyǵyn 12 mln tonnaǵa deıin jetkizý kózdelip otyr. Bul bylaısha aıtqanda elimizdegi tórtinshi munaı óńdeý zaýytyna teń keledi. Búgingi tańda atalǵan jospar pysyqtalyp jatqanǵa uqsaıdy. Kásiporynnyń tehnıka salasyna jaýapty basshysy jobany naqty iske asyrý shamamen 6-7 jyldy alatynyn aıtty. Jańa kásiporynnyń tehnıkalyq-ekonomıkalyq negizdemesi jasalyp, ol memlekettik saraptamadan ótkizilgen ýaqytta naqty merzimi belgili bolmaq.
Bir anyǵy, bıyl jyl basynda Shymkentke issparmen kelgen elimizdiń Premer-mınıstri Álıhan Smaıylov kásiporyn jumysymen tanysyp, aldaǵy jospar týraly biraz oı bólisken edi. Úkimet basshysy suhbat barysynda elimizde jyl saıyn munaı ónimderin tutyný artyp kele jatqanyn, ásirese egin egý jáne jınaý jumystary men jylytý maýsymy kezeńderinde suıyq otynǵa degen suranys eselene túsetinin basa aıtqan.
«Qazirgi ýaqytta qajettiliktiń artyp kele jatqanyn eskere otyryp, Shymkent munaı óńdeý zaýytynyń shıkizat óńdeý qýatyn jylyna 6 mln tonnadan 9 mln tonnaǵa deıin arttyrý máselesi pysyqtalyp jatyr. Bul ishki naryqty tolyǵymen qamtamasyz etý máselelerin sheship qana qoımaı, sondaı-aq qala turǵyndaryn jumyspen qamtamasyz etedi», degen edi Premer-mınıstr.
Jalpy, Údemeli-ındýstrıaldy ınnvasııalyq damý jónindegi memlekettik baǵdarlamasy aıasynda Shymkent munaı óńdeý zaýytyn jańǵyrtý jobasyn iske asyrǵannan keıin shıkizatty óńdeý tereńdigi artyp, munaı óńdeý boıynsha zaýyttyń qýaty jylyna 6 mln tonnaǵa deıin ulǵaıdy. Jáne taýarly suıyqtalǵan gaz, propan propılen jáne býtan býtılen fraksııasy Eýro4, Eýro5 standarttaryna sáıkes keletin avtobenzın komponenti sııaqty joǵary sapaly ónimderdi shyǵarý qamtamasyz etildi. Jańǵyrtý zaýyttyń jylyna 6 000 myń tonna qýatyn qaıta qalpyna keltirýge, móldir munaı ónimderin, suıyltylǵan kómirsýtek gazdaryn óndirýdi jylyna 211 myń tonnaǵa, al avtobenzınderdi jylyna 1 282 tonnaǵa, avıasııalyq otyndy jylyna 146 myń tonnaǵa jáne dızel otynyn 724 myń tonnaǵa arttyrýǵa múmkindik berdi. Sondaı-aq sońǵy úsh jylda zaýyttyń benzın óndirisi 2,1 mln tonnaǵa, avıakerosın óndirisi 340 myń tonnaǵa, dızel otyny 1,9 mln tonnaǵa deıin artqan. О́nim tolyqtaı ishki naryqqa ótkiziledi. Qoryta aıtqanda, «PetroQazaqstan Oıl Prodakts» JShS zaýyty búgingi tańda ishki naryqtyń 40 paıyzyn qajetti munaı ónimderimen qamtamasyz etip otyr.
ShYMKENT