QQQ (Qazaqstan qarjygerler qaýymdastyǵy ) sholýyna sáıkes, 2023 jyldyń birinshi toqsanynda salyq túsimderiniń dınamıkasy 21%-ǵa deıin tómendedi, al 2022 jyldyń osy kezeńimen salystyrǵanda ósý qarqyny 100%-dy qurady.
Aǵymdaǵy jyldyń qańtar-naýryz aılarynda barlyǵy 5,7 trln teńge salyq jınaldy. «Bul báseńdeý ótken jyly joǵary baza, teńge munaı baǵasynyń tómendeýi (jyl basynan beri ulttyq valıýta 2,2%-ǵa nyǵaıdy) jáne eldegi munaı óndirýdiń tómen ósimi (óskenge qarsy +1,2%) aıasynda boldy. 2022 jyldyń birinshi toqsanynda 8,9%-dy qurady. Máselen, 2023 jyldyń birinshi toqsanynda salyq jınaý boıynsha jyldyq jospardyń oryndalýy 2022 jyldyń sáıkes kezeńindegi 30,9%-ǵa qaraǵanda 23%-dy qurady», dep atap ótti qaýymdastyq.
Bul rette elimizdiń 2023-2027 jyldarǵa arnalǵan áleýmettik-ekonomıkalyq damýynyń boljamynda bul bıýdjetke túsetin túsimderdiń kólemi 28,3 trln teńgege deıin artýy tıis.
Degenmen, bul jospardy júzege asyrý múmkin bolmaıtyn qaýipter bar. Sarapshylar olardy munaı baǵasynyń tómendeýimen, OPEK+ kelisimin saqtaý qajettiligimen jáne álemdik ekonomıkadaǵy resessııaǵa baılanysty shıkizatqa suranystyń odan ári qysqarýymen baılanystyrdy.
«Ekinshi jaǵynan, onyń artyǵymen oryndalýyna taý-ken sektory boıynsha paıdaly qazbalardy óndirýge salyq stavkalarynyń ósýi, kirister bazasyn keńeıtý jáne salyqtyq ákimshilendirýdi jaqsartý sharalary, sondaı-aq kóleńkeli ekonomıka úlesin azaıtý yqpal etýi múmkin. Sonymen birge, bıýdjettik erejeni onyń paıda bolǵan birinshi jylynda saqtamaý kelesi jyldarda bıýdjettik tártipti jaqsartý, Ulttyq qor aktıvterin 2029 jylǵa qaraı 100 mıllıard dollarǵa jetkizý, sonymen birge aqshany kóbeıtý múmkindigine kúmán keltiredi. Usynys jáne ekonomıkadaǵy ınflıasııalyq qysym», dep boljaıdy Qazaqstan qarjygerler qaýymdastyǵy.
Sondaı-aq sarapshylar jıyntyq bıýdjet shyǵystary 18 paıyzǵa, ıaǵnı 900 mıllıard teńgege ósip, 5,9 trıllıon teńgege jetkenin atap ótti. Bul kiris bóliginen 3 paıyzǵa nemese 200 mıllıard teńgege artyq.
Eń kóp ulǵaıǵan shyǵystar bilim berýge – 387 mlrd teńgege, áleýmettik kómek pen áleýmettik qamsyzdandyrýǵa – 211 mlrd teńgege jáne memlekettik qaryzǵa qyzmet kórsetýge – 154 mlrd teńgege ósti. Olar shyǵystardyń jalpy ósiminiń 83%-yn quraıdy. Jyldyq jospar 20,5 paıyzǵa oryndaldy.
«Transfertter tórtinshi jyl qatarynan 4 trıllıon teńgeden joǵary bolyp otyr jáne onyń aktıvterin 2029 jylǵa qaraı 100 mıllıard dollarǵa jetkizý maqsatyna aıtarlyqtaı kedergi keltiredi», dep qorytyndylady QQQ.