Medbıkeler kúnin belgileý týraly másele alǵash ret 1953 jyly jahandyq deńgeıde kóterilgen. Tek 12 jyl ótken soń dúnıejúzi boıynsha medbıkeler kúni resmı túrde bekitildi. 1974 jyly medbıkelerdiń Halyqaralyq keńesi atalǵan merekeni mamyrdyń 12-si kúni toılaýdy usyndy. Sebebi, dál osy kúni medbıkeler qyzmetiniń negizin qalaýshylardyń biri Florens Naıtıngeıl ómirge kelgen. Ol XX ǵasyrdyń basynda Anglııanyń medısınasyn túbegeıli ózgertip, medbıkeler qyzmetiniń ashylýyna sebep bolǵan. Sol kezeńnen beri medbıkeler ózderine júktelgen mindetterdi adal atqaryp keledi. Solardyń arasynda Ulttyq ulan sapynda qyzmet etetin aq halatty abzal jandar da bar.
«Medısına salasyna joldasymnyń baǵyt-baǵdar berýimen, qoldaýymen jáne keńesimen keldim dep aıta alamyn. Ol kisi de negizinen osy áskerı qyzmette júrgen azamat. Sonysymen de medısınaǵa ári áskerı ómirge kelýime yqpal etti. Jalpy ózimniń anam da medbıke bolyp jumys istegen. Biraq bul salada kóp turaqtaǵan joq. 5 jyl eńbek etken soń, jeke kásipkerlikke bet burdy. Al men bolsam 2009-2012 jyldar aralyǵynda Shymkenttegi «Avısenna» medısınalyq kolledjinde bilim aldym», dedi ózin Aselııa Táńirbergenova dep tanystyrǵan efreıtor.
2020 jyldan beri 6636 áskerı bóliminde qyzmet etip júrgen Áselııa Jaqsybekqyzy medbıkelerdiń dáriger bekitken nusqama boıynsha ǵana jumys isteıtinin ári olarǵa zor jaýapkershilik júkteletinin tilge tıek etti. Mysaly, ár naýqasqa belgilengen dárisin berý, ekpe salý, sıstema qoıý sekildi jumystar medbıkeniń basty sharýalaryna jatady. Buǵan jaraqatpen kelgen adamnyń jaraly tusyn zalalsyzdandyrǵannan keıingi taný prosesterin de qosýǵa bolady.
«Elordaǵa kelmes buryn Semeı qalasyndaǵy áskerı bólimde jumys istegenmin. Eńbek jolym sol jerden bastaldy. Keıin otaǵasy jumys ornyn aýystyrǵan soń, meniń de ómirimde ózgeris boldy. Osylaısha, osy jerde jumys isteýge múmkindik týdy. Baqytyma oraı, munda da jany jaısań mamandarmen áriptes boldym. Búginde bir-birimizben birligi jarasqan, bilikti ujymdardyń birimiz dep maqtanyshpen aıta alamyn. Basshylyq quram árkez qoldap, bilmegenimizdi aıtyp, kóp dúnıeni úıretti», deıdi medbıke Aselııa.
Izgilik jolynda júrgen jandardyń qaı-qaısysy bolmasyn qurmetke laıyq. Sondyqtan da adam janyna arashashy dárigerlerdiń, feldsherlerdiń jáne medbıkelerdiń memleket úshin mańyzy zor. Sonyń ishinde áskerı salada júrgenderine júkteletin jaýapkershilik júgi aýyr. О́ıtkeni olar Gıppokrat aldyndaǵy antynan bólek, Otan aldyndaǵy antqa da adaldyq tanytýy tıis. Qatardaǵy medbıkelerimiz beıbit kúnniń tynyshy keter bolsa, el men jerdi qorǵaıtyn erlerimizdiń qamqorshy perishtesine aınalady. Olar óz mindetterin atqara júrip, qarý qoldanýdy, áskerı erejeler men Jarǵylardy jaqsy biledi. Áskerı medbıke Aselııa Jaqsybekqyzynyń eńbegin 6636 áskerı bóliminiń medısınalyq pýnkt bastyǵy da joǵary baǵalap otyr.
«Áskerde mamandar er ne áıel dep bólinbeıdi. Bizdiń jumysqa kúnniń sýyǵy da, ystyǵy da kedergi emes. Mine, osynyń bárine ábden tóselgen mamandardyń biri – Aselııa Jaqsybekqyzy. Ol qyzmet barysynda uqypty. Batyl sheshim qabyldaı biledi. Ol kúndiz de, túnde de áskerı qyzmetin abyroımen atqaryp keledi. Bizdiń medbıkeler kúndelikti jumys barysynda polıgondarǵa baryp, atý jattyǵýlaryna da qatysady. Túrli is-sharalar bizdiń qatysýymyzsyz ótpeıdi. О́ıtkeni, bizdiń sarbazdar men sardarlardyń medısınalyq turǵydaǵy qaýipsizdikterine biz jaýaptymyz. Jeke quram qaıda bolsa, biz de sol jerden tabylamyz. Qyzmetkerlerimiz mundaı jaǵdaılarǵa árkez daıyn», dedi medısınalyq pýnkt bastyǵy kapıtan Jeńis Bazarbaev.
Áskerı bólimdegi medbıkelerdiń aıtýynsha, áskerı qyzmetshiler aýa-raıynyń kúrt sýýy kezinde kóbirek shaǵym aıtyp keledi. Ásirese joǵarǵy tynys joldarynyń aýrýlary jıi kezdesip jatady. Mundaıda abzal jandar qabyldaýyna kelgen naýqastardyń densaýlyǵyn tekserip, dárigerge deıingi prosedýralardy oryndaı alady. Ári qaraı mamandandyrylǵan em-dom kórsetiledi. Osy aralyqtaǵy alǵashqy medısınalyq kómek medbıkeler arqyly jasalady. Biz búgingi keıipkerimizben sóılesip bolǵan sátte ózin jaısyz sezingen qatardaǵy jaýyngerdiń biri tekserilýge keldi. Medbıkeniń qolyndaǵy qural sarbazdyń qyzýy 37 gradýstan asqanyn anyqtady. Efreıtor Aselııa bul jaǵdaıdyń alańdatarlyq ekenin aıtty. Arnaıy em-domnan soń, birneshe mınýttan keıin naýqastyń dene qyzýy qaıta ólshenedi. Mamandar sodan soń naqty bir uıǵarymǵa kelýge tıis...
Osy mezette biz olardyń jumysyna kedergi keltirmes úshin qoshtasyp, qyzmetterine sáttilik tiledik.
Aıta keteıik, búginde Qazaqstannyń medısınalyq mekemelerinde 188 myńnan astam, aýylda 54 myńnan astam, bastapqy býyn deńgeıinde 65 myń orta medısına qyzmetkeri jumys isteıdi.
Qatardaǵy Janbolat KENJEǴUL
