Qoǵam • 18 Qańtar, 2024

Jańa qoǵamdyq sana - Ádiletti Qazaqstandy qalyptastyrýshy kúsh

220 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin

Bıyl ult uıytqysy - Ulttyq Quryltaıdyń úshinshi otyrysy ótedi. Qazaqstan qazir jańa, kúrdeli transformasııadan - ulttyń jańa sapasyn qalyptastyrý kezeńin ótkerip jatyr. Memleket basshysynyń Ulttyq Quryltaı qurý jónindegi bastamasynyń maqsaty da qoǵamdyq dıalogtyń birtutas ınstıtýtsıonaldyq modelin qalyptastyra otyryp, jalpyulttyq qundylyqtar, rýhanııat, birlik, jańa áleýmettik etıka, jańarǵan mentalıtet baǵytynda qoǵamdyq bastamalarǵa qoldaý boldy.

Jańa qoǵamdyq sana - Ádiletti Qazaqstandy qalyptastyrýshy kúsh

Foto: facebook.com

Eldegi saıası-ekonomıkalyq reformalar da osy ıdeologııalyq ózgeristermen qatar, birge júrýi - jalpy qoǵamdyq jańǵyrtýdyń negizi.
 
Álemdegi ahýaldyń shıelenisip, halyqaralyq jaǵdaı kún saıyn qubylyp jatqanyna kýá bolyp otyrmyz. Ár el árıne óz múddesin joǵary qoıatyny túsinikti. Sondyqtan da árqaısysy óz óktemdigin, óz ustanymyn tek saıasat, ekonomıkada ǵana emes, rýhanııatta da ózgege baılap, óz talabyna ıkemdeýge tyrysyp jatqanyn kókiregi oıaý, kózi qaraqty kópshilik bilip otyr. О́rkenıetter, ıdeıalar men ustanymdar qaqtyǵysy kezinde óskeleń urpaqtyń adaspaýy, qoǵamnyń ulttyq qundylyqtardy durys baǵamdaýy asa mańyzdy. Ulttyq Quryltaıdyń qoǵamdy uıystyrý mıssııasynyń túp negizi osy ekeni belgili.
 
Qazaqstan buryn-sońdy bolmaǵan deńgeıde birtutas bolý qajet. Bul úshin árıne senim sheshýshi faktor. Bılik pen halyqtyń ózara baılanysy men senimin kúsheıtý baǵytyndaǵy elde qolǵa alynǵan ınstıtýsıonaldy ózgerister oń nátıjesin bere bastady.
 
«Halyq únine qulaq asatyn memleket» qaǵıdattary bılik pen qoǵam arasyndaǵy dıalog pen konsensýs arqyly ózara baılanystyń jańa úlgisin qalyptastyryp jatyr. Árıne, jyldar boıy qalyptasqan «ádetti» jeńý eki jaq úshin de ońaı emes. Degenmen, sońǵy bir-eki jylda bolyp jatqan ózgeristerdi kórmeý múmkin emes.
 
«Ulttyq quryltaıdyń otyrystary ıdeologııa salasyndaǵy máselelerdi, ulttyń jańa sapasyn qalyptastyrý isin, qoǵamnyń qundylyqtar júıesin jańǵyrtý jaıyn talqylaıtyn tıimdi pikirtalas ornyna aınaldy. Buǵan deıin jazdygúni shaqyrylyp kele jatqan Quryltaıdyń otyrysyn bıyl sál erterek, kóktemde ótkizetin shyǵarmyz», dedi Prezıdent «Egemen Qazaqstan» gazetine bergen suhbatynda.
 
2023 jyldyń ekinshi jartysynda memlekettik saıasattyń negizgi baǵyty ulttyq qundylyqtar júıesin qaıta jańǵyrtý máselelerine oıysty. Bul jumys Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń Ulttyq Quryltaıdyń ekinshi otyrysynda (17 maýsym) Túrkistanda sóılegen sózinen bastaldy, onda ol negizgi ıdeologııalar tizbesi: Táýelsizdik pen otansúıgishtik, birlik pen turaqtylyq, ádilettilik pen yntymaq, zań jáne tártip, senim jáne jaýapkershilik, mádenı bilim jáne kásibılik jáne eńbek sekildi negizgi ıdeologııalardy naqty atap aıtqany aıan.
 
Memleket basshysynyń bastamasymen ejelgi zamannan búginge deıingi aralyqty qamtıtyn jeti tomdyq jınaqtyń ázirlenýi - óskeleń urpaqqa memleketimizdiń tarıhı tamyry tereńde ekenin tanytý, ultty uıystyryp, memleket múddesin baǵamdaýdaǵy eń basty baǵdarymyz bolyp otyr.
 
Jastardyń qyzyǵýshylyǵyn oıatý maqsatynda otandyq kitap óndirisine, ádebı shyǵarmashylyqqa qoldaý kórsetý, osy baǵytta arnaıy zańnamalyq ózgerister qolǵa alynýy da Ulttyq Quryltaıda kóterilgen máselelerdiń júıeli sheshim tabýynyń kórinisi.
 
Ulttyq Quryltaıdaǵy bastamanyń taǵy biri - Kreatıvti ındýstrııany elimizde damytý arqyly ulttyq bolmysymyzdy aıshyqtaıtyn, álemge Qazaqstannyń jańa brendterin tanytý múmkindigi. Qazir Kreatıvti ındýstrııa boıynsha arnaıy zań jobasy boıynsha qyzý jumys júrip jatyr. Senat qabyrǵasynda ótip jatqan zań jobasy boıynsha jumys tobyna azamattyq qoǵam ókilderiniń belsene aralasýy, qoǵam men bıliktiń birlese jumys isteýi qýantady.
 
Al, Quryltai mobıldi qosymshasy iske qosylǵaly, bul plat­for­ma arqyly azamattar kókeılerinde júrgen máse­lelerge qatysty óz oılary men usy­nystaryn joldap, memlekettik sheshim qabyldaýda qoǵamnyń belsendiligin arttyra bastady.
 
«Habar» jáne «Qazaqstan» telearnalaryndaǵy arnaıy baǵdarlamalar da qoǵamdaǵy ótkir máseleler men óńir turǵyn­daryn alańdatqan taqyryptardy qozǵap, Ulttyq Quryltaı músheleri men bılik ókilderiniń halyqpen birge ortaq sheshim izdeýge múmkindik berip otyr.
 
Zańdylyq pen quqyq tártibin saqtaý, áıelder men balalardyń quqyqtaryn qorǵaý, turmystyq zorlyq-zombylyqpen kúresý, buzaqylyq pen mádenıetsizdikke qarsy turý máseleleri boıynsha qanshama qoǵamdyq talqylaýlar ótti. Bul qoǵamda jeke jáne qoǵamdyq mádenıettiń jańa normalaryn qalyptastyrý men saqtaýǵa degen suranystyń artyp kele jatqanyn kórsetedi.
 
Bir sózben aıtqanda, bılik te, azamattyq qoǵam ókilderi de zańnamany ózgertý nemese jańa ınstıtýttar qurý jetkiliksiz ekenin túısindi. Árıne, qoǵamdyq sana evolıýsııasyn alyp, jedeldetý múmkin emes. Bul birtindep, tabıǵı túrde júretin prosess.
 
Sondyqtan «tyńdaýshy memleket» qaǵıdattary bılik pen qoǵam arasyndaǵy dıalog pen konsensýs arqyly ózara is-qımyldyń jańa úlgisin qalyptastyrdy dep aıta alamyz. Mine, dál osy prınsıpter prezıdenttik reformalardyń negizin qurady. О́ńirler men sala ókilderinen quralǵan Ulttyq Quryltaı aıasynda bılik pen qoǵamnyń ózara is-qımylynyń biregeı tetigine aınaldy.
 
Birlikti saqtaý, jasampazdyq damytý jáne jańa áleýmettik etıkany qalyptastyrý – bul bizdiń barshamyz ustanýǵa tıis ishki kún tártibimiz.
 
Bıbigúl JEKSENBAI,
Parlament Senatynyń depýtaty