Qazaq-Qytaı qatynasynyń jańa belesi

Sondaı-aq Haınan provınsııasynda ótken Boao Azııa forýmynyń plenarlyq sessııasynyń ashylýyna qatysyp, sóz sóıledi. Al Sıan qalasynda «Ortalyq Azııa – Qytaı» Hatshylyǵynyń saltanatty ashylýy, Beıjińde Qytaıdaǵy Qazaqstan týrızmi jylynyń resmı ashylý rásimi ótti.

Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev aldymen Aqordada QHR Shyńjań-Uıǵyr avtonomııalyq aýdany QKP partııa komıteti hatshysynyń orynbasary, ShUAA Halyq úkimetiniń tóraǵasy Erkın Týnııazdy qabyldady.

Prezıdent kezdesýde elimizdiń Shyńjańmen saýda, ónerkásip, kólik, logıstıka, aýyl sharýashylyǵy jáne týrızm sııaqty kóptegen sala boıynsha tabysty qarym-qatynas ornatqanyn atap ótti. Qasym-Jomart Toqaevtyń aıtýynsha, bul ólke Qazaqstannyń QHR-men san qyrly baılanysyn nyǵaıtýda strategııalyq ról atqarady. О́z kezeginde Erkın Týnııaz qonaqjaılylyq tanytqany úshin Qasym-Jomart Toqaevqa alǵys aıtyp, «Úsh zulym kúshke» qarsy kúreske jáne osy aımaqtaǵy turaq­ty­lyqty saqtaýǵa qosqan úlesi úshin de alǵysyn jetkizdi.

Osy kezdesýden eki kúnnen keıin Qasym-Jomart Toqaev jyl saıyn Qytaıdyń Haınan provınsııasynda ótetin Boao Azııa forýmynyń (BAF) plenarlyq sessııasynyń ashylý rásimine qatysyp, «Azııa jáne álem: ortaq syn-qaterler, ortaq jaýapkershilik» degen taqyrypta bıyl 23-shi ret ótken forýmnyń qurmetti qonaǵy retinde sóz sóıledi. Memleket basshysy qubylmaly geosaıası ahýal men ekonomıkalyq qıynshylyqtyń saldarynan týyn­daǵan jahandyq turaqsyzdyq jaǵ­daıynda bul platforma dıalog pen halyqaralyq yntymaqtastyq ortalyǵy retinde mańyzdy ról atqaratynyna toqtaldy.

Sondaı-aq Memleket basshysy Azııa óziniń ekonomıkalyq, teh­nologııalyq jáne mádenı artyq­shylyqtaryn paıdalana alsa, álemniń aldaǵy damý baǵytyn aı­qyndaýda sheshýshi ról atqara ala­tynyna senim bildirdi. Bul rette Prezıdent Boao Azııa forýmy jáne Astana halyqaralyq forýmy (AIF) sııaqty mańyzdy halyqaralyq dıalog alańdarynyń praktıkalyq pers­pektıvasy zor ekenin atap ótti. Osy múmkindikti paıdalana otyryp, Qasym-Jomart Toqaev BAF qonaqtaryn 2024 jyldyń maýsym aıynda ótetin Astana halyqaralyq forýmyna shaqyrdy.

Memleket basshysynyń BUU-nyń segizinshi Bas hatshysy, Boao Azııa forýmynyń tóraǵasy, Jahandyq jasyl damý ınstıtýty (GGGI) Assambleıasynyń Prezıdenti Pan Gı Mýnmen sol kúngi kezdesýi de kópshiliktiń nazaryn ózine aýdartty. Pan Gı Mýn Qasym-Jomart Toqaevtyń halyqaralyq yntymaqtastyqty damytýǵa eleýli úles qosqanyn aıtty. Kezdesýde taraptar BUU-nyń jahandyq syn-qaterlerdi tıimdi eńserýdegi rólin talqylady. Sondaı-aq Q.Toqaev Pan Gı Mýndy Astanada ótetin halyqaralyq forýmnyń basty spıkerleriniń biri bolýǵa shaqyrdy.

Qasym-Jomart Toqaev Boaoǵa jumys sapary aıasynda Búkil­qytaılyq halyq ókilderi jınalysy Turaqty komıtetiniń tóraǵasy Chjao Leszımen de kezdesti. Áńgimelesý barysynda Prezıdent tóraǵa Sı Szınpınniń aldaǵy shilde aıynda elimizge memlekettik saparyn asyǵa kútetinin jetkizdi. Memleket basshysy osy kedesýde qazaq-qytaı yntymaqtastyǵyn múlde jańa deńgeıge kóterýge taraptar bar kúshin jumsaıtynyn aıtyp ótti.

Boao Azııa forýmy aıasynda Prezıdent Shanhaı yntymaqtastyq uıymynyń Bas hatshysy Chjan Mınmen, sondaı-aq jumys sapary barysynda «State Power Investment Corporation» (SPIC) kompanııasy Dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Lıý Mınshenmen, QHR-dyń Vannın qalasynda «Sany Group Co. Ltd» Dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Sıan Venbomen de kezdesti. Kezdesýlerde eki eldiń dostyǵy men jan-jaqty strategııalyq seriktestik qatynastardy damytý, saýda-sattyqty órkendetý, qol jetkizgen mańyzdy ýaǵda­las­tyqtardy iske asyrý, saıası se­nimdi nyǵaıtý jolyndaǵy ózara yntymaqtastyqty tereńdetý jolynda birlesip jumys isteý máseleleri tereń talqylandy.

Qazaqstan-Qytaı áriptestiginiń jańa qyry retinde Sıan qala­syn­daǵy «Ortalyq Azııa – Qytaı» Hatshylyǵynyń jumysqa kiris­kenin atap ótý kerek. Hatshy­lyqtyń saltanatty ashylý rásimine elimizdiń Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Álibek Baqaev, Qytaı Halyq Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Sýn Veıdýn jáne QHR-daǵy Ortalyq Azııa elderiniń elshileri qatysty.

Á.Baqaev óz sózinde ótken jyly «Ortalyq Azııa – Qytaı» memleket basshylarynyń birinshi sammıti ótkenin, onyń barysynda «Sıan deklarasııasyna» qol qoıylǵanyn, sondaı-aq Hatshylyq qurý týraly ýaǵdalastyqqa qol jetkizilgenin atap ótti. Qazaqstandyq dıplomat Hatshylyqty qurý tyǵyz ózara is-qımyldyń jańa baǵyty bolǵanyn jáne óńirlik saıasattyń mańyzdy faktoryna aınalatynyn atap ótti.

Qazaqstan Ortalyq Azııada saıa­sı da ekonomıkalyq turǵydan ma­­­ńyz­dy orynǵa ıe bolǵandyqtan bul halyqaralyq uıymnyń bizdiń el úshin mańyzy zor dep aıtýǵa bolady.

QHR Syrtqy ister mınıstri Van I bul yntymaqtastyq tetigin Qytaı men Ortalyq Azııa elderi basshylarynyń bir jaǵadan bas, bir jeńnen qol shyǵara otyryp birlese damýdy jalǵastyrýǵa jáne yntymaqtastyqty ilgeriletýge degen tabandy eńbeginiń laıyqty jemisi ekenin atap ótti.

Sondaı-aq Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev pen QHR Tóraǵasy Sı Szınpın Qytaıdaǵy Qazaqstan týrızmi jylynyń ashylý saltanatyna quttyqtaý hat joldaýy da basty oqıǵalardyń biri. Bul aqparatty alǵash bolyp qytaılyq «Sınhýa» aqparat agenttigi habarlady.

Qazaqstan Prezıdenti quttyqtaý hatynda kórshiles, dostas elder retinde Qazaqstan men Qytaı ózara saıası senimdi turaqty túrde tereń­detip, túrli salalardaǵy ynty­maqtastyqta zor jetistikterge qol jetkizgenin, qazirgi ýaqytta qos tarap ekijaqty qarym-qatynas­tar­dyń «jańa altyn otyz jylyn» ashý úshin birlesip jumys istep jatqanyn atap ótti.

QHR tóraǵasy Sı Szınpın quttyqtaý hatynda Qytaı men Qazaqstannyń tatý kórshi, berik dos, jaqsy áriptes ekenine toqtaldy. Eki el arasynda myńdaǵan jylǵa sozylǵan dostyq tarıhy bar ekenin, eki el halyqtary áıgili Jibek jolyn birlesip qalyptastyrǵanyn basa aıtty. Osy eki el arasyndaǵy eleýli oqıǵanyń dáleli retinde sol kúni Beıjińdegi tanymal 798 art-zonasy alańynda «Naýryz fest» festıvali ótti.

Qazaqstandyq ártister men shy­ǵar­mashylyq ujymdar Beıjiń qonaq­tary men turǵyndary úshin aýqymdy merekelik baǵdarlama da­ıyndap, QHR astanasyndaǵy iri zamanaýı óner ortalyǵynda «Súgir» qazaq halyq aspaptar orkestri men «Iаssy» bı ansambli óner kórsetti.

«Qytaıdaǵy Qazaqstan týrızmi jylynyń sonshalyqty qarqyndy jáne tabysty bastalǵanyna qýa­nysh­tymyn. Birneshe kún boıy qa­zaq­standyq shyǵarmashylyq toptar Beıjińde úlken konsertter uıym­dastyrdy, osylaısha QHR asta­nasynyń qonaqtary men turǵyn­dary Qazaqstan týraly kóbirek bildi», dep atap ótti QHR Jazýshylar odaǵynyń múshesi Akbar Májıt.

«Naýryz fest» rejısseri Meıirjan Álıakparov is-shara baǵ­dar­lamasynyń qyzyqty, mazmun­dy jáne kórkem ekenin atap ótti. «Beıjiń turǵyndary men qonaq­tary kóptegen jaǵymdy áserde qaldy. Kórip otyrǵanymyzdaı, búgin munda óner adamdary men jer­gilikti jurtshylyq arasynda shy­naıy aýyzbirshilik atmosferasy qalyptasqan», dedi ol.