Foto: inbusiness.kz
Esep Islam damý banki ınstıtýtynyń qoldaýymen AHQO lısenzııalanǵan qatysýshysy bolyp sanalatyn «CSQLaw» atty konsaltıng kompanııasymen birlesip daıyndalǵan. Zertteý aıasynda jeke jáne korporatıvtik klıentter arasynda ıslamdyq qarjy ónimderine naryqtyq suranysty baǵalaý boıynsha jumys júrgizilgen. Zertteýge 13 myńǵa jýyq respondent qatysty. Onyń 350-ge jýyǵy zańdy tulǵa bolsa, 12 myńnan astamy – jeke tulǵa.
Zertteý kezinde dinı senimderge baılanysty depozıttik júıeden tys respondentter ıslamdyq depozıtti ashýǵa daıyn ekenin jetkizdi. Munyń jalpy somasy 1,9 trln teńgege jetýi múmkin. Sonymen qatar zertteý barysynda alynǵan málimetter negizinde dástúrli depozıtterden ıslamdyq depozıtterge kóshý 924 mlrd teńgege baǵalanady.
Zertteý nátıjesi ártúrli ıslamdyq qarjy quralyna suranys aıtarlyqtaı joǵary ekenin kórsetken. Islamdyq qarjylandyrý naryǵyn damytý qajettiligi dinı senimderine qaraı klassıkalyq bank quraldaryn paıdalana almaıtyn dindi berik tutynýshy musylmandar sanynyń artýymen baılanysty ósedi dep boljanyp otyr. Alaıda bul tek din ustanýshylarǵa ǵana arnalmaǵanyn atap ótken jón. Balamaly qarjylandyrýdyń osy túrin dinı senimderine qaramastan, kez kelgen adam paıdalana alady.
Naryqtyń ósip kele jatqan qajettilikterine qaramastan, saýalnamada eldiń barlyq óńirinde ıslamdyq qarjy ónimderi týraly aqparattyń az ekeni belgili bolǵan. Buǵan dálel – qatysýshylardyń 85%-y (jeke tulǵalar) eshqashan ıslamdyq qarjylandyrý ónimderin paıdalanbapty. Sondaı-aq saýalnamaǵa qatysýshylar ıslamdyq qarjy ónimderin paıdalanýǵa kedergi keltiretin sebepterdiń ishinde ónimderdiń qoljetimsizdigin, usynystar joqtyǵyn, ıslamdyq qarjy týraly qate túsinikter jáne senim máselelerin atap ótken.
«Islamdyq qarjylandyrý – AHQO damýynyń mańyzdy baǵytynyń biri. Qazaqstandaǵy jeke jáne korporatıvtik sektorlarda ıslamdyq qarjy ınstıtýttarynyń jumysyna barlyq qajetti jaǵdaı jasalǵan. Bizdiń ortalyq ıslamdyq qarjy ónimderiniń jumys isteýi úshin qajetti quqyqtyq bazany qamtyp, sonymen birge Islam damý banki, Azııa damý banki jáne basqa da uıymdarmen tyǵyz yntymaqtastyq qurǵan. Ulttyq bank pen Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi de osy baǵytty damytýǵa atsalysyp jatyr. Osy zertteýdiń nátıjeleri eldegi ıslamdyq qarjylandyrý naryǵynyń tolyq jumysyn anyqtaýǵa múmkindik berip otyr», deıdi AHQO ákimshiligi О́nimderdi damytý jónindegi basqarýshy dırektory Danııar Kelbetov.