Sýretterdi túsirgen – Jangeldi ÁBDIǴALYM
RoboLand – elimizdegi alǵashqy jáne iri robottehnıkalyq joba. Jas ónertapqyshtardyń bir alańda toǵysyp, tájirıbe almasatyn ortasyna aınaldy. Tehnıkalyq shyǵarmashylyq pen jańa tehnologııalardyń jarysatyn eń aýqymdy forýmy. Bul saıys 2015 jyldan beri ótkizilip keledi. 2016 jyldan bastap halyqaralyq mártebege ıe boldy. Eń alǵash 5 atalym boıynsha 30 komanda baq synasqan.
Festıvaldyń negizgi uıymdastyrýshylary – Oqý-aǵartý mınıstrligi, «Kazdidac» qaýymdastyǵy, Qaraǵandy oblysynyń bilim basqarmasy, oblystyq oqý-ádistemelik ortalyǵy. Bul jolǵy halyqaralyq baıqaýǵa 678 oqýshydan quralǵan 348 komanda qatysty. Iаǵnı jas tehnologterdiń jármeńkesindeı jarasym tapty.
Festıvaldyń ashylý saltanatyna oblys ákiminiń orynbasary Erlan Qusaıyn, oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy Gúlbaqyt Serikjanova qatysyp, jas órenderge sáttilik tiledi. Balalardyń shyǵarmashylyq belsendiligin damytýǵa yqpal etý, tehnıkalyq pánderdi meńgertý, bilim berýdegi robottehnıkanyń múmkindikterin tanytý maqsatynda ótip jatyr.
– Keıingi jyldary Memleket basshysynyń tikeleı qoldaýymen IT, robottehnıka salasyna mán berilip, qoldaý kórsetilip keledi. Osy baǵytta júzdegen is-shara, úlken jobalar júzege asyrylyp otyr. Solardyń biri ári biregeıi – «RoboLand-2024» baıqaýy. Osy aýqymdy is-sharanyń bastaýynda turǵan azamattarǵa rızashylyǵymdy bildiremin. Osy is-sharaǵa ýaqytyn bólip, arnaıy kelip qatysyp jatqan barlyq komandaǵa jáne ustazdarǵa, oqýshylarǵa alǵysymdy aıtqym keledi. Kezinde Alash arysy Mirjaqyp Dýlatuly «Teńdikke jetsek te, jurttyǵymyzdy saqtasaq ta, dúnıeden sybaǵaly ornymyzdy alsaq ta, bir ǵana oqýdyń arqasynda alamyz. Jaqsylyqqa bastaıtyn jaryq juldyz – oqý» degen eken. Búgingideı báseke men bilimniń zamanynda bul másele óziniń ózektiligin joıǵan joq. Sondyqtan qadirli oqýshylar, elimizdiń erteńi ózderińiz sııaqty bilimdi, saýatty, myqty azamattar dep bilemiz, – dedi oblys ákiminiń orynbasary Erlan Beısembaıuly.
Jyl saıyn festıvaldiń dárejesi artyp, sáıkesinshe, ónertapqyshtardyń arasyndaǵy básekelestiktiń kúsheıip kele jatqany kóńil qýantady. Ádettegideı, tirkeý men qorytyndylaýdyń elektrondyq júıesi, sondaı-aq táýelsiz kásibı tóreshiler alqasy ózgerissiz qalady. Jarystyń bas tóreshisi – halyqaralyq sporttyq jáne bilim berý robottehnıkasy qaýymdastyǵynyń prezıdenti Maksım Vasılev.
– Bul festıval osymen 9- márte ótkizilip jatqandyqtan, úlken tájirıbemiz bar. О́ıtkeni men bul saıysta birinshi ret bas tóreshi bolyp turǵan joqpyn. Festıvalda is júzinde ózderiniń bilim berý úderisterinde robottardy paıdalanatyn oqýshylar qatysady. Robottardy ózderiniń ustazdarynyń kómegimen, nusqaýymen jasap úırengen balalar baq synaıdy. Saıys qorytyndylary sekýndomer qorytyndysy men ball boıynsha shyǵarylady, – deıdi bas tóreshi Maksım Vasılev.
Fınalǵa oza shyqqan ónertapqysh órender 15 sanat boıynsha baq synasty. Sonymen qatar «RoboLand Kazakhstan» sanatyna ózgerister engizilgen eken. Iаǵnı qatysýshylar shyǵarmashylyq sanattaǵy jańa taqyryptar boıynsha bilimderin dodaǵa saldy.
О́zbekstannan kelgen delegasııanyń jetekshisi Eldar Appazov aldymen bul jerge tájirıbe alý úshin qatysamyz deıdi.
– RoboLand-qa biz tórtinshi ret qatysýdamyz. Bul – bedeldi alańdardyń biri. Bizdiń elimizde mundaı deńgeıdegi festıvaldar ótkizilmeıdi. Keıin ózimizge engizý úshin tájirıbe jınap jatyrmyz dese de bolady. Bıyl úlken qurammen keldik. 6 jastan 18 jasqa deıingi 25 qatysýshymyz bar. Olar 12 sanatta baq synady. О́tken jyly oljaly qaıtqanbyz. Jalpy, komandalyq esepte ekinshi orynǵa ıe boldyq, – deıdi Eldar Appazov.
Bishkekten kelgen Rınat Sovetqanov bul festıvalǵa tórtinshi márte qatysyp otyr. Ol RoboLand-tyń birneshe dúrkin júldegeri. Alǵash ret 2018 jyly mektep oqýshysy retinde qatysty. Al qazir I.Razzakov atyndaǵy Qyrǵyz memlekettik tehnıkalyq ýnıversıtetiniń birinshi kýrsynda oqıdy. Komandamen birge ekorobot qurýdy talap etetin shyǵarmashylyq sanatta óner kórsetti.
– Búkil álemde qorshaǵan ortany qorǵaý taqyryby óte ózekti. О́ıtkeni jahandyq jylyný jáne basqa da faktorlar júrip jatyr. Biz ekologııaǵa teris áserdi azaıtýǵa yqpal etkimiz keledi. Taza energııa óndirý úshin modýldik jel generatoryn jasadyq, – deıdi qatysýshy.
«RoboLand» festıvaline oqýshylar Robotmouse, robotty jınaý, teńge alý, sondaı-aq jas erekshelikteri boıynsha shyǵarmashylyq baǵyttaǵy saıys, Sýmo Grand, Sý robottarynyń labırıntti baǵyttary, labırınt jáne robogeometrııa boıynsha qatysty.
Bul joly da jarasym tapqan ónertapqyshtar jármeńkesi tartysty ótti. Júldegerler Alǵyshat jáne estelik syılyqtarmen marapattaldy. Keler jyly oqýshylar arasyndaǵy iri jobaǵa on jyl tolady. О́z kezeginde uıymdastyrýshylar aýqymyn budan ármen keńeıtip, múmkindikti molaıtamyz dedi.
Bilim berýdegi ınnovasııalyq tásilderdi engizý sheńberinde oblysta 240-tan astam robot-tehnıka zerthanalary jumys isteıdi. Munymen qosa 700-ge jýyq ınformatıka jáne fızıka muǵalimderi «Robottehnıkany oqytý ádistemesi» kýrsy boıynsha bilimderin jetildirgen bolatyn.
О́tken jyly «Murager» mamandandyrylǵan mektep-lıseı-ınternatynyń oqýshylary robottehnıkadan AQSh-ta ótken chempıonattyń jeńimpazy atanyp, el tarıhynda tuńǵysh ret Champions Award syılyǵynyń qola júldegeri atanǵanyn jáne aıta ketýimiz qajet.
Qaraǵandy oblysy
