San ǵasyrlyq tarıhy bar qalashyq ejelgi Iаssy qalasynyń bir bóligi bolǵandyqtan, joba IýNESKO qadalaǵaýymen júzege asyrylyp jatyr. Kúmbezdiń temir konstrýksııalary, jabyndary ornatylǵan. Qoja Ahmet Iаsaýı kesenesi IýNESKO qorǵaýyndaǵy tarıhı mura bolǵandyqtan, onyń aýmaǵyndaǵy jumystar qatań qadaǵalanýǵa alynǵan. «Bul qalashyqtyń ár tasy – tarıh. Jumystar tarıhı jádigerlerge zııan keltirmeýge tıis. Kógaldandyrýǵa asa mán beremiz. Aınalasy jasyl jelekke oranyp, týrısterdi baýrap alatyndaı bolýy kerek. Boı kóteretin jańa nysandardyń sapasyna basa nazar aýdarý qajet. Tarıhı ári týrıstik nysanda tutas bir úılesimdilik bolýǵa tıis», dedi qalashyqta atqarylyp jatqan jumystardy baqylaǵan oblys ákimi Darhan Satybaldy.

Tarıhı qalashyqtaǵy qurylys jumystary jalpy aýmaǵy 30 gektarǵa jýyq jerde júrgizilgen. Jobanyń alǵashqy kezeńinde shetelden arnaıy tapsyryspen jasalǵan 4 shatyrly kúmbez ornatyldy, 27 tirek, káriz sorǵy stansasy men drenajdy júıe salyndy. Kúltóbe qalashyǵyn qalpyna keltirý men ǵylymı zertteýge jergilikti ǵalymdar atsalysty. Qalashyqta ártúrli kezeń nysandarynyń eskızderi – qolónershilerdiń turǵyn úıleri, zattar, ejelgi saýda kósheleri, sheberhanalar, ishki aýlalar jáne
XII-XIX ǵǵ. bekinis qabyrǵalarynyń elementteri tabylǵan. Osy jádigerler «Kúltóbe qalashyǵy» parkine ornatylyp, saıahatshylarǵa usynylady.
TÚRKISTAN