Eńbek • 15 Mamyr, 2024

75 jyl eńbekten qol úzbegen

330 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Kókbazardyń artyndaǵy saýda alańynda túrli jemis aǵashtarynyń kóshetteri satyla bastaǵan shaq. Mamyr merekelerinen soń bul jer qyzanaq, burysh, bak­la­jan tá­rizdi kókónis kóshetteri men san alýan gúlge tolyp ketedi. Bazar­dyń ortalyq ǵımaratynan shyqqan adamnyń bári osy jermen ótedi. Keregimdi alyp syrtqa shyǵyp bara jatyp, kóshet satýshylardan oqshaýyraq otyrǵan qarııany kózim shalyp qaldy. О́tip ketip, qaıta aınalyp kel­dim. Aldyndaǵy qa­ǵaz qoraptyń ishi-syr­tyna sholaq sapty topyraq qop­syt­qysh, shóp otaǵysh, shaǵyn kúrek-ketpen sııaqty baq­sha kúti­mi­ne taptyr­maı­tyn sha­ǵyn dú­nıe­lerdi qap­­tatyp qo­ıypty.

75 jyl eńbekten qol úzbegen

Jón surasa kele qarııa­nyń 88 jasta ekenin, qalaǵa osydan biraz jyl buryn Fedorov aýdanyna qarasty Ýkraın aýylynan kóship kelgenin, kóp jyl aýyl sharýashylyǵy salasynda jumys istegenin, zeınet de­ma­lysyna shyqqaly temir kesip, ustalyqty kásip etip júrgenin bildik. Aldyndaǵy jurtqa kerektiń bárin qys­taı daıyndap alady da, kóktemde satýǵa shyǵarady eken.

«Ákemniń qoıǵan aty – Ǵınaıat, al jurt Qaztaı dep qana biledi. Tegim – Nur­peıisov. Osy jasqa deıin istemegen jumysym joq, shyraǵym. Sanasań, on saý­saǵyń jetpeıdi. Buzaý baqtym, buqa baqtym, jylqy da ba­ǵyp kórdim, esepshi bolyp istedim, traktor, avtokólik júr­giz­dim, garaj meń­ge­rýshisi, garaj mehanıgi, jylqy zaýy­ty­nyń me­­­hanıgi bol­dym. Jasym qazir 88-de, 60-ta zeınetke shyqtym. Sonda da áli damyl kórgen joqpyn. Úıde otyryp birdeńe istesem kishkene kóńilim jaılanyp qalady. Al jatsam aýyryp qalamyn. Mynanyń bárin qys boıy jasap shyqtym. Bárin saıajaıǵa alyp jatyr. Bir maýsymda 500-600-i ketip qalady. Árqaısysyn 1,5 myńnan eseptep kór, 900 myń teńge bolady. Munyń bári – aradan istelgen óte sapaly dúnıeler. Jaı temir emes. Tasqa ursań da júzi maıyrylmaıdy. Meni jarty Qostanaı biledi. Jurttar ádeıi izdep kelip alady», deıdi aqsaqal.

Ǵınaıat qarııa qystaı us­talyq etedi eken. Qaladaǵy metall qabyldaý oryndarynan eski aralardy satyp alady da, úıge ákep kesip-kesip aramshóp otaǵysh jasaıdy. Mysaly, eki kisilik bir qol aradan 50-60 shóp otaǵyshtyń basy shyǵady eken. Sonyń bárin aqyryndap shetinen egep, qaırap, dánekerlep, saptap qoıady. Al kóktemde bazarǵa shyǵyp, maýsymnyń jıyrmasyna deıin týra eki aı otyrady.

«Meniń taýarym «Sklad­skoı» bazaryndaǵy qańyl­tyrdan istegen qytaıdyń zattarynan anaǵurlym sapaly jáne kóp arzan. Sondyqtan jurt baǵamdy da, taýarymdy da maqtap alady, biledi ózderi. Úlken ketpen istemeımin, aýyr nárse. Maǵan osylar jetip jatyr. Jurt rahmetin aıtyp ketedi. Qolym áli damyl kórgen joq, 13 jasymnan eńbekke aralastym. О́ziń sanap kór, 75 jyl bolypty jumys istegenime. Allaǵa shúkir, sonyń arqasynda den­saýlyǵym da kishkene jaqsy. Biraq kóz qalyp barady, qulaq bitti. Kárilikke qarsy eń paıdaly dári – eńbek», deıdi usta.

Ǵınaıat qarııa baý-baq­sha quraldaryn tek asyl temir­­den ǵana jasaıdy. Sondyqtan ustanyń qolynan shyqqan ótkir zattardyń júzi ońaılyqpen muqala qoımaıdy. Ásirese  kúz kelip, kún sýytqansha baý-baqshadan shyqpaıtyn zeınetkerler men áıel adamdarǵa asa qo­laıly. Osyny biletin biraz jurt qart ustany ádeıi izdep kelip, arnaıy tapsyrys berip ózderine kerek quraldyń syzbasyna deıin ustatyp ketip jatady.

«Shyraǵym, densaýlyqqa paıdaly bolǵan soń júrmin. Jatsam jatyp qalamyn. Kúniń kisige qaramasyn, kúni kisige qaraǵan adamnan Alla teris aınalady. Áıtpese, aqsha tappaı otyrǵan shal emespin, memleket zeınetaqysyn be­rip, ózi asyrap jatyr. Úsh balam jumys isteıdi, neme­re­lerim bar, táýbe. Elimiz tynysh, jurtymyz aman bolsa, bizdiń tilegimiz – sol», deıdi qarııa.

 

Qostanaı oblysy