Ekonomıka • 13 Shilde, 2024

Ekibastuz jylý ortalyǵynyń taǵdyry ne bolady?

160 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Ekibastuz jylý-energııa ortalyǵynyń (JEO) aksıonerleri Aleksandr Klebanov pen Sergeı Kan jalpy quny 3,7 mlrd teńge turatyn múlikterdi Ekibastuz qalasy ákimdiginiń balansyna ótkizdi. Bul – jylý stansasyndaǵy múlikterdi qalanyń kommýnaldyq menshigine berýdiń ekinshi «transhy». Ákimdik óz kezeginde kásiporyndy «Samuryq-Energoǵa» senimgerlik basqarýǵa berip otyr.

Ekibastuz jylý ortalyǵynyń taǵdyry ne bolady?

Túsiniktirek bolýy úshin aıtyp óteıik, «Forbes» tizimindegi eń dáýletti adamdardyń reıtıngi­nen túspeıtin qos bıznesmen ıelikterindegi «OAEK» AQ ar­qyly «Pavlodarenergo» AQ kom­panııasynyń aksııa­la­ryn ıemdenip otyr. Al «Pavlo­dar­ener­go» kompanııasy osy ýaqytqa deıin Ekibastuz jylý-energııa ortalyǵyn basqaryp keldi. Bıyl­ǵy maýsym aıynyń ortasynda Ekibastuz qalasynyń ákimdigi JEO-ny «Samuryq-Energoǵa» senimgerlik basqarýǵa berdi. Ak­­sıonerlik qoǵam stansany «Energy Solution Center» JShS en­shiles kompanııasy arqyly bas­qarady. «Samuryq-Energo» AQ basqarma tóraǵasy Qaırat Maq­sutov Ekibastuz JEO-da jınalys ótkizip, «Energy Solution Center» JShS bas dırektory Aı­darbek Qystaýbaevty, sondaı-aq onyń óndiris, qarjy jáne qam­ta­masyz etý jónindegi orynbasarlaryn tanystyrdy. Sonymen qatar ol bıyl Ekibastuz JEO-da ener­getıkalyq qazandyqtar men qosal­qy­ jabdyqtardyń bir bóligin jón­deý josparlanyp otyrǵanyn atap ótti.

Al kásiporyndy buǵan deıin basqaryp kelgen bıznestik toptyń 2023 jylǵa shoǵyrlandyrylǵan esebinde aıtylǵandaı, Aleksandr Klebanov pen Sergeı Kan Ekibastuz qalasynyń ákimdigine Ekibastuz JEO-nyń jalpy quny 3,7 mlrd teńge turatyn múlikterin bergen. Bul degenimiz – óndiristik, ákimshilik ǵımarattar men qury­lystar, negizgi jáne qosalqy qa­zandyq jabdyqtary. Al «Forbes.kz» portaly habarlaǵandaı, múlikti ótkizý 2024 jyldyń mamyr aıynda júrgizilgen, biraq esep jarııalanǵan ýaqytta (2024 jyldyń 26 maýsymy kúni) «Pav­lo­darenergo» AQ men onyń en­shiles kompanııasy Ekibastuzda jylý qýatyn óndirýmen jáne satýmen áli de bolsyn shuǵyldanyp otyrǵany aıtylady.

«Bul – múlikti ákimdik balansyna berýdiń ekinshi «transhy». Buǵan deıin 2023 jyldyń aqpan aıynda kompanııa quny 1,8 mlrd teńge turatyn jylý jelilerin, negizgi jáne qosalqy qazandyq jabdyqtaryn ákimdikke ótkizgen. Sol ýaqytta Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıyn­sha bıznestik top pen Ekibastuz qa­lasynyń bıligi «Ekibastuz JEO-nyń jumysyn qalpyna keltirý bo­ıynsha is-áreketter josparyn» ázir­legen edi», delingen habarlamada.

«Pavlodarenergo» AQ-nyń baspasóz qyzmeti qazir Ekibastuz JEO tolyǵymen «Samuryq-Ener­goǵa» senimgerlik basqarýǵa beril­ge­nin naqtylady, ıaǵnı «Energy Solution Center» JShS kásip­oryn­­dy tolyǵymen baqy­laýǵa alǵan.

«Ekibastuzdaǵy jylý-energııa ortalyǵyna qatysty aqparat berý bizdiń quzyrymyzǵa jatpaıdy. Sebebi ol endi 100 pa­ıyz «Samuryq-Energonyń» bas­qarýynda. Qaladaǵy jylý jeli­leri tolyǵymen Ekibastuz qalasy ákimdiginiń balansynda ekeni de belgili. «Pavlodarenergo» kom­panııasyna atalǵan jeliler senim­gerlik basqarýǵa berildi. Biz qala­ny jylýmen qamtý úderisine osy jeliler arqyly ǵana qatysa alamyz», dep málimdedi kompanııa.

Aleksandr Klebanov buǵan deıin Ekibastuz JEO aktıvterin 2008 jyly jeke kompanııadan satyp alǵanyn aıtqan edi.

«Biz jylý jelileriniń tozý máselesin buǵan deıin de birneshe ret kóterdik. Alaıda jeke kompanııa retinde tutynýshylar úshin belgilengen tarıftik baǵany kótere almaımyz. Sol sebepti, kásiporynnyń shyǵyny áýel bas­tan kóp. Kásiporynnyń kirisi tipti stansany qamtamasyz etýge de jetpedi» deı kele, stansany jergilikti bılikke 1 teńgege satýǵa daıyn ekenin málimdegen.

Qazir «Pavlodarenergo» AQ-nyń menshik ıesi «OAEK» AQ-nyń negizgi aksıonerleri – Sergeı Kan men Aleksandr Klebanov. Olardyń árbiriniń enshisindegi aksııa úlesi – 47,1%. Buǵan qosa ekeýiniń «Ortalyq Azııa otyn-energetıkalyq kompanııasynda» 50%-dan úlesi bar. Aleksandr Klebanov eli­miz­degi eń baı adamdardyń tizi­minde 12, eń yqpaldy bıznesmender arasynda 50-orynda tur. «Forbes Kazakhstan» onyń dáýletin shamamen 815 mln dollar dep baǵalaıdy. Al Sergeı Kan alǵashqy atalǵan tizimde 31-orynda tur. Onyń dáýleti shamamen – 292 mln dollar. Kásipker joǵaryda atalǵandarmen qosa, «Circle Maritime Invest» AQ keme qatynasy kompanııasynyń 50% aksııasyn ıelenip otyr.

Aıtpaqshy, Ekibastuz qala­sy­nyń ákimdigi 1 shilde kúni Ekibastuz qalasynda obektilik aýqym­daǵy tehnogendik sıpattaǵy tó­ten­she jaǵdaı rejimin jarııa­lady. Negizgi sebep – Ekibastuz JEO-daǵy qazandyq agregattaryn jóndeýge qosymsha qarajat bólý.

1956 jyly paıdalanýǵa berilgen stansada belgilengen elektr qýaty – 12 MVt, jylý qýaty – 750 Gkal/saǵ. Jylý elektr ortalyǵy kómirli shahardy jylýmen tolyq qamtamasyz etedi. 2022 jyldyń sońynda Ekibastuz JEO-da apat bolyp, qaladaǵy úılerdiń kóp bóligi qaqaǵan aıazda jylýsyz qalǵany málim. Bıyl Úkimet Pavlodar, Ekibastuz, Aqsý qalalarynda jylý jelilerin salýǵa 9 mlrd teńge bóldi. Onyń 3,4 mlrd teńgesi Ekibastuzǵa baǵyt­talady.

Pavlodar oblysy,
Ekibastuz qalasy