Ekonomıka • 27 Shilde, 2024

Berekeli salanyń merekesi

224 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

«Qazaqstan Respýblıkasyn­daǵy merekeler týraly» zańǵa sáıkes bizdiń elde ulttyq, memlekettik, kásibı jáne ózge de merekeler atap ótiletini belgili. Osynyń ishinde ulttyq hám memlekettik merekeler arnaıy is-sharalarmen respýblıka deńgeıde qamtylady. Al kásibı mereke­lerdiń jóni bólek. Memlekettik merekeler mártebesi berilmegenmen, bul – aty aıtyp turǵandaı, ár kásip­tik salada eńbek etip júrgen aza­mat­tardyń atap ótetin arnaıy kúni. Demek, mundaı arnaýly kúnde áriptesterińizdi, tanystaryńyz ben jaqyn­daryńyzdy quttyqtaýǵa ábden bolady. Qosh, aldaǵy jeksenbi, ıaǵnı 28 shilde – Saýda qyzmetkerleri kúni. Kásibı merekeniń ýaqyty ózger­meli, óıtkeni jyl saıyn shildeniń tór­tinshi jeksenbisine belgilengen.

Berekeli salanyń merekesi

Mereke tarıhy ilgeride jatyr. Derekterge súıensek, keńestik kezeńde saýda, turmystyq qyzmet kórsetý jáne kom­mýnaldyq sharýashylyq qyzmet­ker­leriniń kúni boldy. 1966 jyldan bastap shilde aıynyń sońǵy jeksenbisinde atalyp ótken. Al 1988 jyly naýryzdyń úshinshi jeksenbisine kóshirilgen. Táýelsiz Qazaqstan tarıhynda bul kásibı mereke Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrliginen buryn qurylǵan. 2017 jyly 31 qazanda Úkimettiń №689 qaýlysymen shildeniń sońǵy demalysy – Saýda qyzmetkerleriniń kúni bolyp belgilengen. Bıyl kásibı mereke 28 shildege sáıkes kelip otyr. Demek 2018 jyldan beri sala qyzmetkerleri merekeni 7-ret qatarynan atap ótpekshi. Sondaı-aq bul mereke TMD elderinde de bar. Mysaly, Belarýs pen Ýkraınada shildeniń sońǵy jeksenbisine keledi.

Saýda – ekonomıkanyń mańyzdy salasy. Atalǵan sala memleket bıýdjetine túsetin salyqtyń kóp bóligin qamtyp otyr. Ári jumyssyzdyqqa tosqaýyl qoıýda da óte mańyzdy ról atqarady. Saý­da jáne ıntegrasııa mınıstrligi bergen málimetke súıensek, elimizdegi saýda salasynda 1,5 mıllıonnan asa adam qyzmet etedi. Sondaı-aq 80 myńǵa jýyq saýda nysany bar. Bunyń ishinde 700-den astamy – túrli saýda bazarlary.

«2019 jyly qurylǵan Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrligi 5 jyl ishinde aýqymdy jetistikterge qol jetkizdi. Osy aralyqta ishki saýda aınalym 60 pa­ıyzǵa artsa, syrtqy taýar aınalym 43 paıyzǵa ósti. Taýarlar eksporty byl­tyr 35 paıyzǵa ulǵaıdy. Sondaı-aq ult­tyq saýda sektoryn damytýda aıtar­lyqtaı jetistikterge ıe boldyq. Aýqym­dy jumystar nátıjesinde EAEO-ǵa múshe memleketterde saladaǵy kóptegen ke­dergi joıyldy. Bul halyqaralyq saýdada mártebemizdi joǵarylatyp, ekonomıkalyq baılanystardy keńeı­tý­­ge yqpal etti. 2019 jyldan bastap qa­zaqstandyq kompanııalar eksport arqy­ly Alibaba, Wildberries sekildi halyq­ara­lyq elektrondyq alańdarǵa shyǵa ­bas­ta­dy. Atalǵan bastama jańa jumys oryn­daryn kóbeıtip, búgingi na­ryqqa shyǵýǵa múmkindik berdi», deıdi mınıstrlik­ke qarasty Saýda komıtetiniń tór­aǵasy Aıdar Ábildabekov.

Tóraǵanyń sózinshe, elimiz Iran, Sın­gapýr jáne Serbııamen mańyzdy erkin saýda kelisimderin jasaǵan. Bul el boıyn­sha eksporttaýshylar men ımporttaý­shy­lar úshin jańa múmkindik týǵyzyp otyr. Sondaı-aq Qytaımen saýda-ekonomı­ka­lyq yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıylyp, bizdiń elimiz álemdegi jetek­shi ekonomıkalyq oıynshylardyń biri­men qarym-qatynasymyzdy nyǵaıtýǵa ma­ńyzdy qadam basqanyn basa aıtqan jón.

Saýda qyzmetkerleriniń maqsaty – ha­lyq­tyń taýarlar men qyzmetterge sura­nysyn qanaǵattandyrý. Rasymen de, ómir súrý daǵdymyzdy dúkender men basqa da saýda oryndarynsyz elestetý tym qıyn. Adamzattyń túrli qajettiligin óteıtin nysandardyń mańyzy erekshe. Ekinshiden, saýda kásiporyndary jyl saıyn damyp, zamanaýı tehnologııalyq qyzmet kórsetý standarttaryn engizip jatyr. О́ıtkeni tutynýshylardyń da ónim men qyzmet kórsetýge qoıylatyn talaptary artqan.

Aıta keteıik, kásibı merekede sala qyzmetkerlerin mınıstrlik jáne ózge de memlekettik qurylymdar quttyqtaıdy. Jyl saıyn olardy dıplom jáne arnaıy syılyqpen marapattap, qurmet kórsetip keledi.