Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»
Oqyrmandardyń esine sala ketken jón, buryn «Bolashaq» baǵdarlamasymen bakalavrıatta oqýǵa múmkindik bar edi. Alaıda áli býyny qataımaǵan jastardyń shetelge birden ketýine teris kózqaras kóbeıdi, odan da buryn shetelden magıstr jáne doktor dárejesin alyp kelgen jastardyń otandyq ýnıversıtetterdi sapaly kadr daıarlaýǵa jumyldyrý maqsaty alǵa shyǵyp, bakalavrıat baǵdarlamasy «Bolashaqtan» alynyp tastaldy.
Sońǵy jyldary «Bolashaq» baǵdarlamasyna qandaı ózgerister qajettigi týraly talqylaýlarda bakalavrıatty qaıtarý jóninde jıi aıtyldy.
Mysaly, 2022 jylǵy talqylaýda bilim salasyndaǵy áleýmettanýshy Kamıla Kovıazına «Karavan» saıtyna bergen pikirinde: «Eger «Bolashaq» baǵdarlamasyn reformalaý týraly sóz etsek, onda bakalavrıatty qaıtarý máselesin kóterýdiń máni bar. Sebebi bul – eń aldymen, aqshasy joq adamdarǵa da keremet bilim alý múmkindigi. «Bolashaq» stýdentteriniń bir bóligi jasyna baılanysty oqýǵa baısaldy qaramaǵanyn joqqa shyǵarmaımyn, biraq muny sheshilmeıtin másele deýge kelmeıdi. Stıpendııaǵa úmitkerlerdiń moraldyq jetilýin aldyn ala baǵalaýǵa, daıyn emes adamdardy tizimge qospaýǵa bolady», degen bolatyn. Keıin 10 jyldan asa ýaqyt buryn jabylǵan bakalavrıat baǵdarlamasyn qaıtarý týraly sheshim shyqty. Jaqynda ótken baspasóz jıynynda Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstri Saıasat Nurbek tolyǵyraq aıtyp berdi.
«Bul sheshimdi Shetelde kadrlar daıarlaý jónindegi respýblıkalyq komıssııa byltyr qabyldady. Bul óz kezeginde keıbir zańnamaǵa ózgerister engizýdi talap etedi, sondyqtan biz ótken jyldyń sońynda Parlamentke tıisti zań jobasyn usyndyq, depýtattar qoldap, óz usynystaryn engizdi. Parlamenttiń jańa sessııasy bastala salysymen, biz atalǵan jumysqa belsendi túrde aralasýdy josparlap otyrmyz. О́zgeristerdi bıyl qabyldap, «Bolashaq» baǵdarlamasy aıasynda bakalavrlar sanatyn qalpyna keltiremiz. Kóp adam osy máselege qatysty myqty, bilimdi jastar taǵy shetke ketetini týraly oı aıtady. Bul sheshim kerisinshe eń úzdik mektep túlekterin maman bolǵanda elge ákelý maqsatynda qabyldandy. Sebebi baıqasańyzdar, jyl saıyn álemniń birneshe elinen, nebir bedeldi ýnıversıtetterden oqýǵa shaqyrtý alǵan mektep túlekteri týraly jıi estımiz, oqımyz. Olar shetelge ketse, kelýi ekitalaı. Onyń ústine keıbirine tolyq grant berilmeıdi, tolyq grant berilse de jataqhanasy tólenbeıdi. Al «Bolashaq» baǵdarlamasymen attansa, barlyq jaǵdaıy jasaýly, ata-anasy da kóp alańdamaıdy, eń bastysy, oqýyn bitirgen soń elge kelýge mindetteledi. Bizdiń de kózdep otyrǵanymyz – osy», dedi mınıstr S.Nurbek.
О́tken aptada Májilis depýtaty Ashat Aımaǵambetov áleýmettik jelidegi paraqshasynda jańa zańnamaǵa dál osy baǵdarlamaǵa qatysty engizgen depýtattardyń túzetýleri týraly jazdy. Onyń pikirinshe, «Bolashaq» baǵdarlamasy aıasynda daryndy balalardy qoldaý boıynsha zańnamaǵa jańa túzetýler daıyndaldy. Bul – memleketimizdiń jas talanttardy qoldaý saıasatynyń logıkalyq jalǵasy.
«2021 jyldan bastap Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasymen pándik olımpıadalardyń jeńimpazdary 5 mln teńgege deıin birrettik aqshalaı syıaqy, elimizdiń kez kelgen ýnıversıtetinde tegin oqýǵa granttar alady. Endigi usynystar qandaı? «Bolashaq» baǵdarlamasyn keńeıtý. Biz respýblıkalyq jáne halyqaralyq pándik olımpıadalar men ǵylymı jobalar konkýrstarynyń jeńimpazdaryn «Bolashaqpen» bakalavrıat baǵdarlamalary boıynsha oqytýǵa múmkindik beretin normalardy usyndyq. Qazirgi ýaqytta «Bolashaq» baǵdarlamasy boıynsha tek magıstratýra, doktorantýra jáne taǵylymdama baǵdarlamalary boıynsha oqýǵa bolady. Negizgi sharttar mynandaı bolmaq: olımpıadalar men konkýrstardyń tizimin respýblıkalyq «Bolashaq» baǵdarlamasy komıssııasy bekitedi; oqý jeńimpaz jeńgen profıl boıynsha ǵana júrgiziledi. Bul sheshim nege mańyzdy? Olımpıada jeńimpazdary qazirgi ýaqytta Qazaqstan ýnıversıtetine grant alý quqyǵyna ıe. Alaıda sheteldik jetekshi ýnıversıtetter olarǵa bakalavrıatta oqýǵa óz granttaryn únemi usynyp otyrady jáne osy daryndy balalarymyz shetelge ketip, sosyn kóbine elge oralmaıdy. Memleket balabaqsha men mektepten bastap, osyndaı talantty balalarǵa ınvestısııa jasaǵannan keıin, bul daryndy balalardy basqa memlekettiń ekonomıkasyna jumys isteý úshin berip qoımaı, ári qaraı qoldap, elimizdiń damýyna jumys istetý mańyzdy. Sondyqtan shetelde kadrlar daıarlaý boıynsha respýblıkalyq komıssııasynyń osy jumysty júrgizý týraly hattamasy shyqqan bolatyn. Maýsym aıynda biz Úkimetten osy túzetýlerimiz boıynsha oń qorytyndy alyp, qazir jumys tobynda qarastyrylyp jatyr. Áriptesterimiz kelesi sessııada bul túzetýdi qoldaıdy dep senemin», dedi A.Aımaǵambetov.
