Bıylǵy kóktemdegi sý tasqyny elimizge zor synaq boldy. Qanshama eldi mekendi qarǵyn sý basty. Elimizdiń 10 aımaǵynda tótenshe jaǵdaı jarııalandy. Myńdaǵan adam baspanasyz qaldy, mal-múlkin joǵaltty. Kúrdeli sátte el Prezıdenti halyqqa arnaıy úndeý jarııalap, birde-bir adam eskerýsiz qalmaıtynyn qadap aıtty. Memleket sol ýádesin oryndady. Qysqa merzim ishinde elimizde 2 700-ge jýyq úı salynǵan eken. Bıyl kúzde qonystoıyn toılaǵan myńdaǵan otbasylardyń qatarynda batysqazaqstandyqtar da bar.
– Kóktemgi sý tasqynynan Batys Qazaqstan oblysy da zardap shekti. Búgin men sol apat saldaryn joıýǵa atsalysqandarǵa, ásirese qutqarýshylarǵa, eriktilerge, kásipkerlerge, basqa da janashyr azamattarǵa alǵysymdy bildiremin, – degen edi. Respýblıka kúnine oraı ótken saltanatty jıynda Batys Qazaqstan oblysynyń ákimi Narıman Tóreǵalıev.
О́ńir basshysy Oral qalasy men oblystyń 84 eldi mekenin sý basý qaýpi týǵanyn, biraq jedel ári uıymdasqan qımyldyń arqasynda halyqty apattan aman alyp qalǵanyn aıtty. Sol kúnderi Jaıyq ózeniniń boıynda 150 kılometrden astam damby salynǵan. Odan beride oblysta tasqynnan zardap shekkenderge arnap 889 úı jańadan salyndy. Sondaı-aq Oraldaǵy saıajaı turǵyndaryna 2 myńnan astam úı satyp alyndy. Barlyǵy О́3 myńnan astam otbasy, 15 myń adam turǵyn úımen qamtyldy. Osylaısha, aýqymdy jumys júrgizildi.
Kóktemde sý tasqynynan eń kóp zardap shekken aýdannyń biri – Syrym aýdany. Tabıǵat apatynan keıin qurylǵan komıssııa Syrym aýdanynda 236 úı sýǵa ketkenin, onyń ishinde Jympıty aýylynda – 128 úı, О́leńtide – 72 úı, Buldyrty aýylynda 31 úı topan sý astynda qalǵanyn, Qosoba aýylynda 2 úıge, Jetikól aýyldyq okrýginde 2 baspanaǵa sý kirgenin anyqtaǵan. Buǵan qosa 8 jylqy, 62 iri qara, 239 usaq mal ólgeni tirkeldi. Memleket pen jeke kásipkerlerdiń kómegimen osy shyǵynnyń bári de búginde ornyna keldi.
Áýelide tehnıkalyq komıssııanyń esebinde tasqyn saldarynan qatty búlinip, adam turýǵa kelmeıtin úıdiń sany aýdanda 84 bolǵan edi. Keıin turǵyndardyń narazylyǵy eskerilip, jańadan salynatyn baspana sany kóbeıdi. Tamyz aıynyń sońyna deıin aýdanda sý tasqynynnan zardap shekkenderge 114 úı salyndy. Qurylys jobasyn tolyqtaı «Qazaqstan halqyna» qoǵamdyq qory qarjylandyrdy. Keıin turǵyndarǵa qosymsha 38 úı taǵy salynyp berildi.
Tasqyn kezinde sýǵa ketken Syrym aýdanyndaǵy iri nysannyń biri О́leńti aýylyndaǵy jataqhana bolatyn. Aýyl turǵyndary jataqhana retinde paıdalanyp kelgen burynǵy mektep ǵımaratynda 20-ǵa jýyq úı, sonyń ishinde kópbalaly otbasylar da turatyn. Respýblıka kúni meıramynda burynǵy jataqhana turǵyndary da qýanyshqa keneldi.
30 páterlik turǵyn úı keshenin «Profline Constraction» qurylys kompanııasy 4 aı ishinde salyp shyqqan. Táýlik boıy tynym tappaǵan qurylysshylar qurylysty jylytý maýsymyna deıin aıaqtap úlgeripti. Sondaı-aq Jympıtydaǵy Qolǵanatov kóshesindegi apatty úı turǵyndary da jańa shańyraqqa kóship jatyr. Kanıkýldan keıin 60-qa jýyq oqýshy mektepke jańa úıden barmaqshy.
Aıta keteıik, nysannyń jalpy kólemi – 1 353,6 sharshy metr. Ár páterdiń aýmaǵy 45,12 sharshy metrdi quraıdy. Ár úıdiń as bólmesi, qazandyǵy, sanıtarlyq toraby bar. Joba quny – 651 mln teńge. Úı aýlasynda balalarǵa oıyn alańy da salynǵan. Jańa turǵyn úı keshenine «Birlik» degen ataý berilgen.
– Syrym aýdany ǵana emes, bıyl elimizdiń birqatar óńiri topan sýdyń topalańyn tartty. Tasqyn kezinde turǵyn úılerimiz qıraǵanmen, tutastyǵymyz buzylǵan joq. Halyq birliginiń arqasynda syndarly kúnderden synbaı óttik. О́leńtidegi turǵyn úı keshenin «Birlik» dep atadyq. Bul, eldiń birligine degen qurmet, – deıdi Syrym aýdanynyń ákimi Jumageldi Batyrnııazov.
О́ńir basshysy Narıman Tóreǵalıevtiń aıtýynsha, oblysta aýyldy damytý, ınvestısııa tartý, ınfraqurylymdardy jańǵyrtý, t.b salalarda aýqymdy jumys atqarylyp jatyr. Sonyń ishinde Prezıdent tapsyrmasy aıasynda bıznesti damytý, ınvestısııa tartý baǵytynda aıtarlyqtaı jumys júrgizilgen. Sońǵy 3 jylda oblysta negizgi kapıtalǵa tartylǵan ınvestısııalar kólemi 1,6 trln teńgeni qurady.
– Bıyl ınvestısııa salasynda 21 joba iske qosylady. Sonyń bir aıǵaǵy – Respýblıka kúni qarsańynda Oralda munaı-gaz salasyna qajetti jabdyqtar shyǵaratyn zaýyt ashtyq. Bul Memleket basshysynyń otandyq ónim óndiretin kásiporyndardy ashý tapsyrmasyna saı iske asyryldy. Osylaısha, jańa jumys oryndary quryldy. Bıyl oblysta 91,6 mlrd teńgege 642 shaqyrym jol jóndeldi. Sondaı-aq óńirde jylý-energetıka salasynda keshendi jumys atqarylyp, osy jazda Oralda jańa shaǵyn aýdandardy elektr energııasymen qamtamasyz etetin «Aqjaıyq» qosalqy stansasy paıdalanýǵa berildi. Keńes zamanynan beri jóndeý kórmegen qaladaǵy týrboagregattardy, jylý magıstraldardy, №2, №3 sorǵy stansasy men jylý elektr ortalyǵyn qaıta qurý, jóndeý jumystary aıaqtaldy, – dedi oblys ákimi.
Budan buryn habarlaǵanymyzdaı, óńirde «Qaladan – aýylǵa» atty baǵdarlama júzege asyrylyp jatyr. Bul jobanyń maqsaty – aýyl atty qara shańyraqtyń tútinin qaıta jańǵyrtý, aýyldardy ıesiz qaldyrmaý, týǵan jerdi gúldendirý. 2024 jyldyń basynan beri oblystyń aýyldaryna «Qaladan – aýylǵa» baǵdarlamasy aıasynda 77 otbasy, ıaǵnı 384 adam kóship baryp ornalasqan eken.
Budan bólek, oblystyń 50-den astam aýylynda turǵyn úı kezeginde turǵan azamattarǵa arnap 758 úı salynyp jatyr. Olardyń 500-ge jýyǵy qazirdiń ózinde jańa ıelerine tabystaldy, qalǵany jaqyn arada aıaqtalady. Bul egemendik alǵannan beri aýyldyq jerde atqarylǵan aýqymdy qurylys jumysy ekeni daýsyz.
О́ńirde áleýmettik nysandar da jappaı jańartylý ústinde. Medısına salasynda oblysta 38 nysannyń qurylysy qarqyndy júrip jatyr. Respýblıka kúni qarsańynda olardyń birqatary paıdalanýǵa berildi.
Oblysta ótken jyly 16 jańa mektep salyndy. Bıyl 6 mekteptiń qurylysy aıaqtalady. Sonyń ishinde 3 mektep «Jaıly mektep» jobasy aıasynda salynady. Sonymen qatar Oral qalasynda salynyp jatqan №31 mekteptiń qurylysy jyl sońyna deıin aıaqtalady. Buǵan qosa bıyl 7 bilim berý nysanyna kúrdeli jóndeý jumystary júrgizilip jatyr.
Batys Qazaqstan oblysy
