Densaýlyq saqtaý mınıstrligi qyrkúıekten «jalǵan derekterdi tirkeýge» qatysy bar degen medısınalyq uıymdardy tyńǵylyqty teksere bastaǵan. Osy joly óreskel zań buzǵan uıymdarǵa aıyppul salýmen shektelmeı, lısenzııasyn keri qaıtaryp, isti quqyq qorǵaý organdaryna tapsyrý jaǵyn da oılastyrypty. Munymen qosa, mınıstrlik máseleni sıfrlyq tehnologııalardyń kómegimen túbegeıli retteýge kirisip ketti.
Mysaly, bıyl Astana qalasyndaǵy emhanalardyń bazasynda naýqastarǵa medısınalyq qyzmetterdi kórsetý faktisin rastaıtyn Face-ID boıynsha qanatqaqty joba bastaldy. Osy jobaǵa sáıkes naýqastar emhanaǵa kelgende Face-ID, veb-kamera kómegimen jeke basynyń sáıkestigin naqtylaıdy. Astanadaǵy emhanalardyń basym kópshiligi osy júıege kóship úlgerse, qalǵan uıymdar veb-kameralardy túgendep, jyl sońyna deıin qosýǵa daıyn otyr. Keler jyldan bastap ózge óńirlerdegi emhanalar da osy tájirıbeni kezeń-kezeńimen engizgeli jatyr. Aıtsa aıtqandaı, Astanadaǵy №8 qalalyq emhana ujymy da bıyldan qalmaı Face-ID júıesin engizip, naýqastardy sol arqyly qabyldaýǵa saqadaı saı tur. Qazirdiń ózinde emhanadaǵy kabınetterge áýelde josparlanǵan 90 veb-kamera túgel ornatyldy. Oraıy kelgende jumys barysy týraly emhana dırektory Rústem Aıtbaevtyń pikirin bilgen edik.
– Veb-kameralardy qosýǵa ruqsat alǵan soń, emhanaǵa kelgen árbir pasıenttiń jeke basynyń sáıkestigin rastaımyz. Bul – jalǵan jazbalardy joıýǵa baǵyttalǵan qadam. Qanatqaqty joba boıynsha Astanadaǵy barlyq emhanalar qyzmet kórsetýdiń osy tetigin paıdalanady. Budan bylaı biz emhanaǵa naýqas kelmese, derekterdi qarap shyǵyp, naýqastyń kelgen-kelmegenin naqty dáleldeı alamyz. Sondaı-aq «Áleýmettik ámııan» jobasy aıasynda qyzmettiń jańa túrin túrin engizdik. Onyń artyqshylyǵy kóp. Endi dıspanserlik esepte turǵan pasıentter MÁMS, TMKKK sheńberinde kezekti dári-dármegin alamyn dep emhanaǵa júz sabylmaıdy, jalpy tájirıbelik dárigerge kezekke turmaıdy. Bar bolǵany platformada dárisiniń taýsylǵany týraly habar qaldyryp, dárigerdiń nusqaýyn kútedi. Eger dári-dármek taǵaıyndalsa, ony tike emhananyń dárihanasynan kezeksiz alady. Bul da bolsa jumysty shıratady. Kezekti ájeptáýir azaıtýǵa septesedi dep oılaımyz, – deıdi emhana dırektory R.Aıtbaev.
Emhanada eresekter, balalar, ońaltý bólimderi jumys isteıdi. Onda turǵyndarǵa bastapqy medısınalyq-sanıtarlyq, konsýltasııalyq-dıagnostıkalyq kómek kórsetiledi. Mekemege tirkelgen turǵyndardyń jalpy sany – 63 933 adam. Emhanada barlyǵy 399 maman jumys istese, onyń ishinde 125 dáriger, 194 orta medısına qyzmetkeri bar. Joǵary bilikti, beıindi mamandar jetkilikti. Birdi-ekili sırek kezdesetin aýrýlar boıynsha ózge medısına mekemelerimen kelisimshart jasalǵan. Iаǵnı ol mekemege medısınalyq saqtandyrý qorynyń MÁMS, TMKKK aıasynda kórsetilgen qyzmet boıynsha kelisimshart negizinde qyzmet aqysy tólenip otyrady. Dárigerler kúz mezgilinde juqpaly aýrýlardyń taralýymen pasıentterdiń ádettegiden kóbirek kele bastaǵanyn aıtady. Bul da bolsa kezektiń kóbeıýine áser etip otyrǵan kórinedi.
– Emhanada kezektiń kóbeıýine bir emes, birneshe jaǵdaı áser etedi. Tek sıfrlandyrý arqyly kezekti retteımiz desek, qatelesemiz. Medısınalyq uıymda maman tapshy bolýy múmkin. Kúzde juqpaly aýrýlar órship, kezek eselep kóbeıedi. Sodan soń, keıbir pasıentti 15 mınýttyń ishinde qaraý is júzinde múmkin emes. О́ıtkeni bizdiń basty mindetimiz – árbir pasıentke sapaly medısınalyq kómek kórsetý. Sıfrlyq júıe engizilgeli elektrondy kezekke biz múlde aralasa almaımyz. Keıde dárigerge jazylǵan ýaqytta kelmeıtin pasıentter bolady. О́kinishke qaraı, osyndaı pasıentter emhanaǵa jazyla almaı júrgen ózge pasıentterdiń ornyn basyp qalady. Eger pasıent emhanaǵa kelmeıtin bolyp, jazbasyn alyp tastasa, onyń ornyna ózge pasıent sol ýaqytqa jazylar edi. Mysaly, osy máseleni sıfrlandyrý sheshe almaıdy. Ár adam dárigerdiń jumysyna jaýapkershilikpen qarasa, jetkilikti. Iá, qazir medısınada aqparattyq júıeler kóp. Endi sol júıelerdi biriktirip, ıntegrasııalaý jónindegi jumystar júrip jatyr. Ol másele mınıstrlik deńgeıinde sheshimin tapsa, biz de sol bazaǵa ótip, beıimdelemiz. Al medısınalyq qyzmet sapasyn ilgeriletýge kómektesetin jekelegen máselelerdi kúndelikti retteýge tyrysyp jatyrmyz, – deıdi R.Aıtbaev.
Emhana basshylyǵy dárigerlerdiń júktemesin azaıtýǵa da basa mán berip otyr. Sonyń birin aıtsaq, qazir orta býyn medısına mamandary joǵary bilim alyp jatyr. Endi olarǵa da pasıentpen jeke konsýltasııa júrgizýge ruqsat beriledi. Osylaısha, orta býyn medısına mamandarynyń quzyreti keńeıip, dárigerlerdiń júktemesi azaıady. Árıne, joǵary bilim alǵan orta býyn mamannyń jalaqysy ózge orta býyn medısına mamanynan joǵaryraq bolady. Munyń barlyǵy zańmen rettelip qoıǵan. Osyǵan qosa, emhanada medısınalyq kómektiń sapasyn arttyrý maqsatynda pasıenttermen qarym-qatynas etıkasy jóninde turaqty trenıng ótip turady. Dárigerlerdiń biliktiligin arttyrý, emhanany tıisti medısınalyq qural-jabdyqtarmen qamtamasyz etý máselesi kún tártibinen túspeıdi.