Kollajdy jasaǵan – Amangeldi Qııas, «EQ»
Ǵasyrǵa jýyq tarıhy bar irgeli bilim ordasynyń aktıvterine qatysty shıkiliktiń sheti shyqqaly talaı ýaqyt ótti. Jaýapty tulǵalardyń zańǵa tompaq áreketi áshkerelenýi kerektigin keńes músheleri buǵan deıin de kótergen edi. Kezekti otyrysqa bastamashy toptan bólek memlekettik organ ókilderi, joǵary oqý ornynyń ǵalymdary, qoǵam belsendileri men qala turǵyndary qatysty.
«Amanat» partııasy janyndaǵy Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl jónindegi respýblıkalyq keńes tóraǵasy Erlan Saırov ádildikti qalpyna keltirip, sybaılas jemqorlyq áreketine qatysy bar azamattardy jaýapqa tartý qajet ekenin taǵy bir eske saldy. «2000 jyldardyń basynda Qazaq ulttyq agrarlyq zertteý ýnıversıtetinde memlekettiń jáne osy oqý ordasynyń menshigi talan-tarajǵa tústi. Atap aıtqanda, ýnıversıtettiń 3 jataqhanasy, 5 laboratorııalyq iri nysany, 6 gektar jeri belgisiz bir sebeptermen jeke adamdardyń qolyna ótip ketti. Munyń artynda sybaılas jemqorlyq áreketi turǵany anyq. Búginde «Amanat» partııasynyń atsalysýymen Bas prokýratýranyń jáne Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttiginiń qyzmetkerleri osy máselemen aınalysyp jatyr. Árıne, osy jyldar aralyǵynda menshikter ekinshi, úshinshi, tórtinshi qolǵa ótip ketti. Soǵan qaramastan, ádildik qalpyna kelýi kerek. Balalarymyzdyń aýzynan jyryp alynǵan barlyq yryzdyqty qaıtarýymyz qajet. Buǵan jol bergen azamattar quqyqtyq jaýapkershilikke tartylýǵa tıis», deıdi Májilis depýtaty Erlan Saırov.
О́z kezeginde Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttiginiń Sotqa deıingi tergeý qyzmeti basshysynyń orynbasary Qýandyq Rashıt ýnıversıtet nysandaryn jeke qolǵa berýge qatysty zań buzýshylyq faktilerine toqtalyp, agenttik byltyrdan beri osy oqý ordasynyń múlikterin jeke tulǵalarǵa satý derekteri boıynsha tergeý amaldaryn júrgizip jatqanyn málimdedi.
«Qazirgi ýaqytta tıisti saraptamalar jasaldy. Quzyretti organdardyń mamandarymen birge atalǵan menshikter jeke tulǵalarǵa qandaı jolmen berilip, nendeı zań buzýshylyq jasalǵany tekserildi. Osy faktiler boıynsha tergeý amaldary qolǵa alyndy. Budan basqa da nysandarǵa qatysty tergeý júrgizilip jatyr», deıdi Qýandyq Rashıt.
Oqý ordasyna qatysty oryn alǵan olqylyq ýnıversıtet ujymyn da alańdatyp otyr. Olar talan-tarajǵa túsken telimder men ǵımarattar bilim ordasynyń menshigine qaıtarylsa degen tilekterin jetkizdi. Bul rette, ýnıversıtet tergeý amaldaryn júrgizýge jan-jaqty atsalysyp jatqan kórinedi.
«Elimizde 120-ǵa jýyq joǵary oqý orny bar. Sonyń ishinde ulttyq dárejedegi sanaýly bilim ordasynyń biri – 96 jyldyq tarıhy bar Qazaq ulttyq agrarlyq zertteý ýnıversıteti. Aýyl sharýashylyǵy salasyna qajet mamandar daıarlaıtyn birden-bir bilim ordasy agrarlyq saladaǵy bilim men ǵylymnyń damýyna úles qosyp keledi. Soǵan qaramastan bir kezderi ýnıversıtette sybaılas jemqorlyq faktileri oryn aldy. Quzyrly organdar onyń anyq-qanyǵyn áli de zerttep, zerdelep jatyr. Al tergeý amaldaryn júrgizýge qajet barlyq materıal ýnıversıtet tarapynan tolyq qamtamasyz etildi. Eń bastysy, Ádiletti Qazaqstanda ádiletti ýnıversıtet qurýymyz kerek», dedi Qazaq ulttyq agrarlyq zertteý ýnıversıtetiniń rektory-basqarma tóraǵasynyń birinshi orynbasary Pirimqul Ibragımov.
Kópshilikti alańdatyp otyrǵan keleńsizdik quzyrly oryndardyń nazarynda. Almaty qalasynyń basqarma prokýrory Azat Turǵanbek keıingi eki jylda Qazaq ulttyq agrarlyq zertteý ýnıversıtetiniń aktıvterin memleket menshigine qaıtarý baǵytynda qarqyndy jumys júrip jatqanyn málimdedi. Onyń aıtýynsha, Almaty qalasynyń prokýratýrasy 2023 jyly Bas prokýratýranyń tapsyrmasyna sáıkes ýnıversıtette tekserý júrgizgen. Nátıjesinde, joǵary oqý ornyna tıesili jyljymaıtyn múlikterdi zańsyz ıelikten shyǵarý faktileri anyqtalǵan.
«Biz bul faktini arnaıy esepke alý kitapshasyna tirkedik. Keıin osy is boıynsha ári qaraı tekseris júrgizilip, prosestik sheshim qabyldaý úshin qujattar Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttiginiń Almaty qalasy boıynsha departamentine joldandy. Búginde «Bılikti nemese laýazymdyq ókilettikterdi asyra paıdalaný» baby boıynsha is qozǵalyp, tergeý amaldary júrgizilip jatyr. Tıisinshe, osy istiń búge-shigesi anyqtalyp, naqty tártiptik sheshim qabyldanady», deıdi prokýror.
Joǵaryda aıtylǵandaı, ýnıversıtet ujymy máseleniń ońtaıly sheshim taýyp, aktıvterdiń memleket menshigine qaıtarylýyna múddeli. Ásirese bul ahýal ýnıversıtette uzaq jyldan beri eńbek etip kele jatqan ǵalymdardy alańdatady. Qazaq ulttyq agrarlyq zertteý ýnıversıteti «Agronomııa, seleksııa, bıotehnologııa» kafedrasynyń professory Tastanbek Ataqulov bir kezderi bilim ordasynda oryn alǵan zańsyzdyqtar áshkerelenip, ádilet ornasa degen tilegin jetkizdi.
«1967 jyly osy bilim ordasyn alǵash stýdent bolyp attaǵan edim. Sol ýaqyttan beri qara shańyraqtan bir eli ajyraǵan joqpyn. Taban aýdarmaı azdy-kópti 58 jyl eńbek etip kelemin. Búgin aıtylyp jatqan barlyq zańsyz áreket kóz aldymda jasaldy. Bárin bilemin. Alaıda bizben eshkim aqyldasqan joq. Qoldan keler qaıran bolmady. Birtindep oqý korpýsymyzdan da, jataqhanamyzdan da aıyryla bastadyq. Jeke adamdardyń enshisinde ketti. Bir kezderi Sátbaev, Fýrmanov (qazirgi Nazarbaev), Abaı, Krasına (qazirgi Ýálıhanov) kósheleri qıylysatyn tustaǵy shuraıly jer tolyq Qazaq ulttyq agrarlyq zertteý ýnıversıtetine tıesili edi. Bir emes, eki birdeı dene shynyqtyrý zalymyz boldy. Sonyń bári birtindep jeke adamdardyń ıeligine ótkeni ashyndyrady», deıdi Tastanbek Ataqulov.
Jıyn qorytyndysyna sáıkes, Keńes tóraǵasy Erlan Saırov bilim ordasyna tıesili bolǵan jyljymaıtyn múlikterdi qaıtarý isin sońyna deıin jetkizý qajettigin, bul baǵyttaǵy jumys aldaǵy ýaqytta jalǵasyn tabatynyn jetkizdi.
ALMATY
