Elimizdiń erkin kúres sheberleri Azııa chempıonatyna 1993 jyldan beri úzdiksiz qatysyp keledi. Sol aralyqta atalǵan jarystyń jalaýy 29 márte jelbirese, sonyń ekeýiniń komandalyq esebinde kósh bastadyq. Alǵashqy tolaǵaı tabysqa 2006 jyly qol jetkizdik. Almatyda uıymdastyrylǵan baıraqty básekede Leonıd Spırıdonov (66 kg), Nurjan Qataev (96 kg), Marıd Mýtalımov (120 kg) qarsy kelgenderdiń barlyǵyn alyp ta, shalyp ta jyǵyp, qurlyq chempıony atandy. Baýyrjan Orazǵalıev (60 kg) pen Gennadıı Lalıev (84 kg) qola medal enshiledi. Odan keıin 2023 jylǵy dúbirli dodada atoı saldyq. Astanadaǵy alamanda Sanjar Dosjanov (70 kg), Darhan Esenǵalı (74 kg), Bolat Saqaev (79 kg), Azamat Dáýletbekov (86 kg) syndy sańlaqtar dara shyqty. Rızabek Aıtmuhan (92 kg) men Iýsýp Batyrmurzaev (125 kg) kúmispen kúptelse, Rahat Qaljan (57 kg) qolaǵa qol sozdy.
2021 jyly Almatyda da úsh altyn alǵan edik. Alataý baýraıynda Syrbaz Talǵat (70 kg), Nurqoja Qaıpanov (74 kg), Oleg Boltınniń (125 kg) baǵy jansa, Adlan Asqarov (61 kg) pen Álisher Erǵalı (97 kg) fınalda utyldy. Biraq medaldardyń sany men sapasy jaǵynan Iran quramasy aldymyzdy orap ketti. Úsh jarysta (2018, 2019, 2020) eki altynnan oljalasaq, 12 baıraqty básekede bir ǵana bas júldeden buıyrdy. Sondaı-aq atalǵan dodada taǵy 11 márte týymyz kókte jelbiregenimen, ánuranymyz birde-bir ret shyrqalmady. Iаǵnı sol básekelerde otandastarymyzǵa altyn medal buıyrmady.
Erkin kúreste alyp Azııada Iran quramasyna teń keler komanda joq. Olar 1993 jyldan beri jalpy esepte 22 ret (1993, 1995–1997, 2001, 2003–2005, 2007–2010, 2012, 2014–2017, 2019–2022, 2024) jeńis toıyn toılady. Elimiz Táýelsizdik almaı turǵan kezde jalaýy jelbirgen segiz jarysta da (1979, 1981, 1983, 1987, 1988, 1989, 1991, 1992) Parsy eli pehlevandary aldaryna jan salmady. Irandyqtardan bólek, komandalyq saıysta tek О́zbekstan (1999, 2000, 2011, 2018), Qazaqstan (2006, 2023), Úndistan (2013) ǵana ozdy. О́zge memleketteterdiń órenderine ondaı baq buıyrmady.
1993–2024 jyldar aralyǵynda Irannyń 101 erkin kúres sheberi Azııa chempıony atandy. О́zbekstannyń 29, elimizdiń 28 balýany sol mejeden kórindi. О́zge elderdiń kórsetkishteri mynadaı: Soltústik Koreıa – 17, Japonııa – 14, Qyrǵyzstan –13, Ońtústik Koreıa – 12, Mońǵolııa – 11, Úndistan – 9, Qytaı men Bahreın – 3, Tájikstan – 2.
Qazaq eli balýandary arasynan Marıd Mýtalımov (2005, 2006, 2010), Dáýlet Nııazbekov (2015, 2016, 2018), Azamat Dáýletbekovtiń (2022, 2023, 2024) ózgelerden kósh ilgeri. Olardyń Azııanyń úsh dúrkin chempıony degen ataqtary bar. Osy kórsetkishti jańartýǵa Semeı óńiri týmasynyń jaqsy múmkindigi bar. О́ıtkeni Iordan ózeniniń jaǵalaýyna attanǵandardyń qatarynda Dáýletbekov te bar. Azamat Ammanda atoı salsa, onda tórt dúrkin Azııa chempıony atanady. Danııar Qaısanov (2019, 2020) pen Nurqoja Qaıpanov (2019, 2021) eki jarysta jeńimpaz atansa, Elmádı Jabyraıylov (1995), Máýlen Mamyrov (1999), Islam Baıramýkov (2000), Leonıd Spırıdonov (2006), Nurjan Qataev (2006), Dáýren Jumaǵazıev (2011), Rasýl Qalıev (2014), Aqjúrek Tańatarov (2017), Nurıslam Sanaev (2018), Iýsýp Batyrmurzaev (2020), Syrbaz Talǵat (2021), Oleg Boltın (2021), Sanjar Dosjanov (2023), Darhan Esenǵalı (2023), Bolat Saqaev (2023) bir-bir retten altyn tuǵyrdan qol bulǵady.
Jerlesterimiz byltyr Bishkekte ótken Azııa chempıonatynyń jalpy esebinde úzdik úshtikti túıindedi. Azamat Dáýletbekov (86 kg) qarsylas shaq keltirmedi. Fınalda ol jazǵy Azıadanyń qola júldegeri, ózbekstandyq Jabyraıyl Shápıevke shań qaptyrdy. Asyl Aıtaqyn (61 kg) men Rızabek Aıtmuhan (97 kg) kúmis medaldy moıyndarynda jarqyratty. Fınalda Asyl qyrǵyz Taıyrbek Jumashbekulynan jeńilse, Rızabek ataǵy alysqa jaıylǵan bahreındik Ahmed Tádjýdınovten utyldy. Jartylaı fınalda súringen Meırambek Qartbaı (57 kg) qola júldeni enshiledi.
Qyrǵyzstannyń bas shaharynda da Iran quramasy (5+0+3) qarsylas shydatpady. Sarapqa salynǵan 10 bas júldeniń teń jartysyn enshilep, ózderiniń ústemdigin pash etti. Ekinshi orynda – Japonııa (2+1+2). Qarymdy Qyrǵyzstan (1+1+2) men kileń daǵystandyq legıonerlerden jasaqtalǵan Bahreın (1+0+3) tórtinshi, besinshi satylarǵa jaıǵasty.
Erkin kúresten 2024 jyly Azııa chempıondary: 57 kg – Kento Iýmııa (Japonııa), 61 kg – Taıyrbek Jumashbekuly (Qyrǵyzstan), 65 kg – Rahman Amýzat (Iran), 70 kg – Ámir Iаzdanı (Iran), 74 kg – Kota Takasahı (Japonııa), 79 kg – Muhammad Nohodı (Iran), 86 kg – Azamat Dáýletbekov (Qazaqstan), 92 kg – Ámir Hosseın Fırýzpýr (Iran), 97 kg – Ahmed Tájýdınov (Bahreın), 125 kg – Ámir Hosseın Zare (Iran).
