Kollajdy jasaǵan – Záýresh SMAǴUL, «EQ»
Ulttyq biryńǵaı testileý ortalyǵynyń (UTO) taratqan aqparatyna súıensek, negizgi UBT-ǵa ótinishter 12-25 sáýir aralyǵynda qabyldanady. UBT-ǵa qatysý úshin Ulttyq testileý ortalyǵynyń http://app.testcenter.kz saıty nemese UTO.kz qosymshasy arqyly ótinish berýge bolady. Talapkerler testileý kúnin, ýaqytyn jáne pýnktin ózderi tańdaıdy. Bul rette olar eki múmkindik úshin beıindi pánderdiń bir ǵana kombınasııasyn belgileıdi.
Talapkerlerdiń negizgi UBT-ǵa daıyndyǵyn jaqsartý maqsatynda engizilgen ár pán boıynsha jeke taqyryptyq taldaý bar. Iаǵnı ár UBT-dan keıin (qańtar, naýryz) túlekterge jeke taqyryptyq taldaý boıynsha bilimin arttyrý usynylady. Sonymen qatar birinshi múmkindikti tapsyrǵannan keıin olar ekinshi múmkindikke deıin daıyndyǵyn pysyqtaı alady. Sondaı-aq onlaın baıqaý synaqtary iske qosylǵan. Oqý jylynyń basynda UTO saıtynda test tapsyrmalary qurastyrylǵan oqýlyqtar tizimi men test jospary; «Qazaqstan tarıhy» jáne «Dúnıejúzi tarıhy» pánderi boıynsha 100 tarıhı data tizimi; «Informatıka» páninen termınder tizimi; «Qazaq ádebıeti» jáne «Orys ádebıeti» boıynsha ádebı shyǵarmalar tizimi jarııalandy.
Bıyl testileý talaptary men erejelerinde asa ózgeris joq. Aıtalyq, UBT-daǵy pánderdiń sany – burynǵydaı, úsheýi mindetti jáne ekeýi tańdaý boıynsha. UBT tapsyrmalar sany – 120. Muny ishinde «Qazaqstan tarıhynan» 20, «Oqý saýattylyǵynan» 10, «Matematıkalyq saýattylyqtan» 10 jáne eki beıindi pán boıynsha 40 tapsyrmadan. Joǵary ball – 140. Testileý ýaqyty – 4 saǵat (240 mınýt). Bul rette erekshe bilim berý qajettilikteri bar balalar úshin usynylatyn qosymsha 40 mınýt ýaqyt saqtalatynyn aıta ketý kerek. Shekti baldar da ózgerissiz qaldy: «Quqyq» jáne «Pedagogıkalyq ǵylymdar» baǵyttaryna túsý úshin keminde 75 ball, «Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik qamtamasyz etý (medısına)» úshin keminde 70 ball, ulttyq JOO-na túsý úshin keminde 65 ball, basqa JOO-na túsý úshin keminde 50 ball jınaý qajet. Akademııalyq adaldyqty qamtamasyz etý maqsatynda UBT-ǵa qatysýshy ár adam jeke jasalǵan test nusqasyn alady. Emtıhan kezinde testileý baǵdarlamasynda, ıaǵnı kompıýterde kalkýlıator, hımııalyq elementterdiń perıodtyq júıesi jáne tuzdardyń erigishtik kestesin qoldanýǵa múmkindik bar. Sonymen birge talapkerlerge yńǵaıly bolý úshin kestelerdiń qaǵaz nusqalary da beriledi. Testileýge kireberiste tyıym salynǵan zattardy, mysaly, telefondardy, shpargalkalardy alyp kirýge jol bermeý úshin metall izdegishter qoldanylady. Testileý aýdıtorııasynda baılanys sıgnaldaryn basatyn qurylǵy qoldanylady, sondaı-aq beınebaqylaý júrgiziledi.
Qatysýshylar óz nátıjesine qanaǵattanbasa, testileý aıaqtalǵannan keıin 30 mınýt ishinde apellıasııaǵa bere alady. Sertıfıkat apellıasııa qaralǵannan keıin testilenýshiniń jeke kabınetinde shyǵady. Osy jerde bir talapty eske sala ketken jón, oqýdyń meıli tegin ıa aqyly túrine túsýge arnalǵan UBT bolsyn, árqaısysy aıaqtalǵannan keıin, anyǵy bıylǵy 31 qazanǵa deıin beınejazbalarǵa taldaý jasalady. Tyıym salynǵan zattardy paıdalaný nemese basqa da erejelerdi buzý faktileri anyqtalǵan jaǵdaıda, talapkerdiń test nátıjeleri joıylady.
Aıtpaqshy, jaqynda naýryzdaǵy UBT aıaqtaldy, tapsyrǵan 159 myńnan asa adamnyń 75,5%-ǵa jýyǵy shekti baldy jınady. Úmitkerler «Oqý saýattylyǵy» pánin joǵary deńgeıde tapsyrdy. Ortasha eseppen, suraqtardyń 77,9%-yna durys jaýap berilgen. Testileýge qatysýshylardyń basym bóligi «Bıologııa-Hımııa», «Matematıka-Fızıka», «Matematıka-Informatıka» kombınasııalaryn tańdaǵan. Eń az tańdalǵan kombınasııa – «Hımııa-Fızıka», buny 171 adam tapsyrǵan. UBT ótkizý barysynda 235 ereje buzýshylyq anyqtalǵan. Onyń ishinde 85 talapker smartfon jáne shpargalka sııaqty tyıym salynǵan zattardy alyp ótý áreketi saldarynan test tapsyrý múmkindiginen aıyryldy, testileý kezinde erejelerdi buzǵany úshin aýdıtorııadan 95 adam shyǵaryldy, al 55 adamnyń sertıfıkaty testileý beınejazbasyn tekserý nátıjesinde joıyldy.
