Sý qaýipsizdigin qamtamasyz etý, transshekaralyq yntymaqtastyqty damytý, sý paıdalaný tıimdiligin arttyrý jáne sırkýlıarly ekonomıkaǵa kóshý sharalary talqylandy. Sonymen qatar Qazaqstannyń EO-men ekologııalyq tehnologııalar engizý, ınvestısııalar tartý jáne ozyq tájirıbeler almasý salasyndaǵy áriptestiginiń keleshegi qaraldy.
Premer-mınıstr óz sózinde elimizdiń sý balansyna júktemeniń kúsheıýi jaǵdaıynda sý resýrstaryn utymdy ári ornyqty basqarýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti. Qazaqstan Úkimetiniń aldynda turǵan mindetterdi eskere otyryp, onyń ishinde sý sharýashylyǵy ınfraqurylymyn jańǵyrtý jáne sý paıdalanýdyń tıimdiligin arttyrý, ásirese aýyl sharýashylyǵynda Sý resýrstaryn basqarý júıesin damytý tujyrymdamasy iske asyrylyp jatyr. Qazaqstan men Eýropalyq Odaq arasyndaǵy transshekaralyq yntymaqtastyq aıasynda júzege asyrylyp jatqan birqatar bastama oń baǵalandy. Osylaısha, Sustainable Energy Connectivity in Central Asia (SECCA) aıasynda turaqty sý paıdalaný jáne energııa tıimdiligin arttyrý salasyndaǵy pılottyq jobalar iske qosyldy. Team Europe Initiative on Water, Energy and Climate Change óńirlik baǵdarlamasy Qazaqstannyń sý sektoryna jeke ınvestısııa tartý quraly retinde qyzmet etedi.
Qaldyqtardy basqarý máselesine erekshe nazar aýdaryldy. Keıingi 10 jylda Qazaqstanda qaldyqtardy qaıta óńdeý úlesi 1%-dan 25%-ǵa deıin ósti. 2030 jylǵa qaraı bul kórsetkishti 40%-ǵa deıin jetkizý josparlanyp otyr. О́ndirýshi jaýapkershiliginiń keńeıtilgen júıesin engizýdiń, qaldyqtardy energetıkalyq kádege jaratý ınfraqurylymy men tehnologııalaryn damytýdyń róli erekshe atap ótildi.
Premer-mınıstr Qazaqstan men Eýropalyq Odaq arasyndaǵy áriptestikti nyǵaıtý ekologııalyq ınnovasııalardy engizý, ınfraqurylymdyq jobalardy birlesip júzege asyrý jáne «jasyl» kún tártibin ilgeriletý úshin jańa múmkindikter ashatynyna toqtaldy.
«Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev sý resýrstaryn ornyqty basqarý jáne halyqaralyq seriktestermen, atap aıtqanda, Eýropalyq Odaqpen dıalogti damytý máselelerine úlken mán beredi. Búgingi kezdesý – bul jaı ǵana pikir almasý emes, sýdy uqypty ári ádil paıdalanatyn bolashaqty birlesip qalyptastyrýǵa arnalǵan platforma, qaldyqtar qundylyq pen jańa energııanyń qaınar kózine aınalady, al Qazaqstan men EO seriktestigi óńirdegi «jasyl» damý men ınnovasııalyq kóshbasshylyqtyń úzdik úlgisine aınalady. Múddeli taraptardy naqty jobalardy júzege asyrý, tehnologııalardy engizý jáne ekologııalyq minez-qulyqty transformasııalaý úshin kúsh biriktirýge shaqyramyn. Qazaqstan Úkimeti bul máselelerde senimdi seriktes bolýǵa daıyn», dep atap ótti O.Bektenov.
Eýropalyq Odaqtyń dıalogtik platformasynyń otyrysynda EO Elshisi Aleshka Sımkıch, Germanııa elshisi Monıka Iversen, Fınlıandııa elshisi Iаnne Heıskanen, Nıderland elshiliginiń ýaqytsha senimdi ókili Martın van Bıýren; eýropalyq kompanııalardan – Kavkazdaǵy jáne Ortalyq Azııadaǵy Aqualia bıznesti damytý jónindegi dırektory Iraklı Babýhadııa, «SOIL SOLUTION» JShS quryltaıshysy jáne Qazaqstandaǵy Water&Soil kompanııasynyń resmı ókili Danıel Repassı, Ortalyq Azııa jáne Kavkaz aımaǵynyń «Xylem» basqarýshy dırektory Lev Appakov, MicroStep-MIS Slovak Consortium Solution for Water Management aımaqtyq menedjeri Abdýlla Abdýl-Razakov usynystaryn aıtyp, pikir qosty.
Eýropalyq Odaqtyń elshisi Aleshka Sımkıch EO-nyń Qazaqstannyń qaldyqtardy basqarý salasyndaǵy negizgi jobalaryn qoldaýǵa daıyn ekenin atap ótip, jergilikti ınstıtýttardy Horizon Europe zertteýler men ınnovasııalar baǵdarlamasyna belsendi qatysýǵa shaqyrdy.
Elshi Monıka Iversen «Jasyl Ortalyq Azııa» bastamasy aıasynda jáne Team Europe qoldaýymen Germanııa sý resýrstary, energetıka jáne klımat salasyndaǵy óńirlik yntymaqtastyqty damytýdy jalǵastyratynyn atap ótti. Negizgi jobalardyń qatarynda transshekaralyq ózenderdi basqarý boıynsha tájirıbe almasý, tabıǵı apattardyń aldyn alý úshin klımattyq profılderdi daıyndaý jáne sý sharýashylyǵy kompanııalarynyń Qazaqstanǵa bıznes – mıssııasyn uıymdastyrý bar.
Fınlıandııa elshisi Iаnne Heıskanen Qazaqstanda ónerkásiptik jáne mýnısıpaldyq nysandarda aǵyndy sýdy tazartýdyń energııalyq tıimdi tehnologııalaryn engizip jatqan birqatar fın kompanııalarynyń tájirıbesimen tanystyrdy.
Nıderland ókili Martın van Bıýren Nıderland pen Benılıýks elderiniń kompanııalary konsorsıýmynyń Aqtaýda qýaty táýligine 150 myń tekshe metr bolatyn sý tushytý qondyrǵysyn salý jobasyn júzege asyrýǵa daıyndyǵy týraly habarlady. Sondaı-aq gollandııalyq DRRS toby otandyq mamandarmen birlesip jumys isteıtin sý tasqyny týraly ulttyq erte habarlaý júıesin qurý jónindegi bastamaǵa qoldaý bildirildi.
Eýropalyq kompanııa ókilderiniń aıtýynsha, sýdy qaıta paıdalaný tehnologııalaryn engizý, shyǵyndardy azaıtý jáne sý resýrstaryn basqarýda sıfrlyq platformalardy paıdalaný máseleleri ózekti. О́ndiristerdi lokalızasııalaý, tehnıkalyq ortalyqtar qurý, tazartý qurylystaryn matematıkalyq modeldeý tájirıbesin keńeıtý boıynsha usynystar aıtyldy.
Qoıylǵan suraqtarǵa qatysty memlekettik organdar tarapynan sý resýrstary jáne ırrıgasııa birinshi vıse-mınıstri Nurlan Aldamjarov, ekologııa jáne tabıǵı resýrstar vıse-mınıstri Jomart Álıev, «Báıterek» holdıngi basqarma tóraǵasynyń mindetin atqarýshy Ersaıyn Hamıtov jaýap berdi.
