Foto: Ashyq derekkóz
«Búginde dıspanserlik esepte «alkogoldik táýeldilik» dıagnozymen, esirtkige táýeldi, sondaı-aq oıynǵa táýeldilik belgileri bar azamattar az emes. Atalǵan táýeldilikterden emdeý jáne ońaltý boıynsha jumystar negizinen jeke menshik medısınalyq jáne psıhologııalyq ortalyqtarda júzege asyrylady. Alaıda olardyń qyzmet quny kópshilikke qoljetimsiz. Bul óz kezeginde halyqtyń aýqymdy bóligine kómek alý múmkindigin shekteıdi», dedi depýtat.
Depýtattyń aıtýynsha, memlekettik mekemeler kóbine tek medıkamentozdy emdeýmen shektelip, áleýmettik ońaltýdyń tolyqqandy júıesin usynbaıdy. Sonymen qatar, táýeldi azamattarǵa tegin nemese sýbsıdııalanǵan kómek kórsetý, qarjylandyrý mehanızmi men emdeý standarttary áli kúnge deıin júıelenbegen.
«Sıntetıkalyq esirtkilerdi tutynýǵa baılanysty keı óńirlerde qylmys deńgeıiniń kúrt artýy da – profılaktıkanyń, erte dıagnostıkalaý men ońaltýdyń bolmaýynyń saldary. Halyqaralyq tájirıbe kórsetip otyrǵandaı, táýeldilikpen kúres – tek memlekettik qatysý, vedomstvoaralyq úılestirý jáne qyzmetterdiń qoljetimdiligi negizinde ǵana tıimdi bolady», dedi depýtat.
Mysal retinde Turlyhanov Qytaıdaǵy áleýmettik-turmystyq beıimdeýdi qamtıtyn kópdeńgeıli ońaltý ortalyqtaryn, Úndistandaǵy arnaıy memlekettik baǵdarlamalardy, Belarýste tegin qyzmet kórsetetin narkodıspanserler jelisin jáne Reseıdegi 2030 jylǵa deıingi antınarkotıkalyq memlekettik saıasatty atap ótti. Sonymen qatar, Portýgalııa men Nıderlandy sekildi Eýropa elderinde táýeldilik medısınalyq másele retinde qarastyrylyp, resosıalızasııaǵa basymdyq beriletinin mysal etti.
«О́zbekstan 2024–2028 jyldarǵa arnalǵan ulttyq strategııa qabyldady, Qyrǵyzstanda táýeldilikti emdeý alǵashqy medısınalyq kómektiń quramdas bóligine engizilse, Tájikstan 2021–2030 jyldarǵa arnalǵan ulttyq strategııa aıasynda vedomstvoaralyq úılestirýdi qolǵa aldy», dedi depýtat Ortalyq Azııa elderindegi ahýalǵa toqtalyp.
Osyǵan baılanysty Dáýlet Turlyhanov Úkimet basshysyna kelesi usynystaryn jetkizdi:
- Táýeldi azamattardy ońaltýdyń ulttyq baǵdarlamasyn ázirleý jáne bekitý, onyń aıasynda tegin nemese sýbsıdııalanǵan memlekettik ońaltý ortalyqtary jelisin qurý;
- Densaýlyq saqtaý, Ishki ister, Ǵylym jáne joǵary bilim, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý, Týrızm jáne sport mınıstrlikteri men basqa da múddeli uıymdardyń qatysýymen vedomstvoaralyq úılestirý mehanızmin engizý;
- DDU jáne damyǵan elderdiń tájirıbesin eskere otyryp, táýeldilikterge shaldyqqan adamdardy dıagnostıkalaý, emdeý jáne áleýmettik ońaltý boıynsha biryńǵaı ulttyq standarttardy ázirleý;
- Respýblıkalyq bıýdjette táýeldiliktiń aldyn alý men ońaltýǵa, aqparattyq-aǵartý naýqandaryna jáne mamandar daıarlaýǵa baǵyttalǵan maqsatty qarjylandyrýdy kózdeý.
«Bul usynystar Úkimet deńgeıinde keshendi túrde qabyldanatyn bolsa, táýeldilikke shaldyqqan adamdardy emdeý men ońaltý boıynsha turaqty memlekettik júıe qalyptasady jáne elimizdiń azamattarynyń densaýlyǵy men ál-aýqatyna oń áserin tıgizedi», dedi depýtat óz saýalynda.
