Almatydaǵy Ábilhan Qasteev atyndaǵy memlekettik murajaıda «Ejelgi Shyǵys ańyzdary men mıfteri» atty kórme óz jumysyn bastady.
1935 jyly shańyraq kótergen Qazaqstannyń tuńǵysh murajaıyna Máskeý muraǵatynan Shyǵys elderiniń mádenıetin pash etetin kóptegen jádigerler ákelinip, sol qundy dúnıeler búginde el nazaryna usynylyp otyr. Munda HVI ǵasyrdan bastap HVIII, HIH ǵasyrlardyń tynys-tirshiliginen habar beretin Shyǵys elderiniń ómiri men órkenıetin, sol baǵzy zamandaǵy bıleýshiler men aqsúıek áýlet ókilderiniń turmys-saltyn kórsetetin buıymdar jáne múlik-múkámaldar barshylyq.
Ermıtaj, Tretıakov galereıasy, A.S.Pýshkın atyndaǵy orys murajaıy men Máskeýdiń ortalyq mádenıet oryndarynan ákelingen jádigerlerdiń árqaısysy bir dáýir, bir tarıhtan syr shertedi. Kúni búginge deıin Qytaı mádenıetiniń bólshegi dep eseptelip kelgen Shyǵys ǵıbadathanasynyń ıis taratqysh qazanshyǵyn jýyrda Qytaı ǵalymdary men mamandary HIH ǵasyrdaǵy japon sheberi Sıoýn Nıshımýra deıtin áıgili sheberdiń týyndysy ekendigin anyqtaǵan. Sondaı-aq, óner murajaıynyń Shyǵys jádigerleri qoıylǵan zalynda kúrish qaǵazyna túrli-tústi boıaýmen salynǵan Qytaı aqsúıekteriniń ómirin beıneleıtin 33 metrlik sýret-baıan oramasy, Shyǵys hanshaıymynyń altyn jippen aıdahar beınesi bederlengen qamzoly, keremet sheberlikpen jasalǵan hanshaıym jelpýishi, farfor men qyshtan jasalǵan kóne qumyralar, nefrıt pen qoladan qashalǵan Býddanyń músinderi bar.
Sheteldik qonaqtar men qala turǵyndarynyń úlken qyzyǵý-
shylyǵyn týdyrǵan Shyǵys ómiri men ápsanasyn nasıhattaıtyn kórme tamyz aıynyń ortasyna deıin jalǵaspaq.
Qanat ESKENDIR, «Egemen Qazaqstan».
ALMATY.
