Zań men Tártip • 30 Qyrkúıek, 2025

Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-sharalar – ádiletti qoǵamǵa bastaıtyn jol

30 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Sybaılas jemqorlyq – qazirgi zamannyń eń ózekti áleýmettik keselderiniń biri. Ol qoǵamdaǵy ádildik qaǵıdattaryn álsiretip, halyqtyń memleketke degen senimin tómendetedi. Ekonomıkalyq turǵydan alǵanda, jemqorlyq ınvestısııalyq ahýaldy nasharlatyp, bıznestiń damýyna kedergi keltiredi. Sol sebepti Qazaqstanda sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl máselesi memlekettik saıasattyń strategııalyq basymdyqtarynyń biri retinde qarastyrylady.

Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-sharalar – ádiletti qoǵamǵa bastaıtyn jol

Qazaqstan Respýblıkasy Táýelsizdik alǵan kúnnen bastap jemqorlyqqa qarsy júıeli sharalardy qolǵa aldy. 2015 jyly qabyldanǵan «Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl týraly» Zań osy baǵyttaǵy negizgi qujattardyń biri bolyp tabylady. Sonymen qatar, «Qazaqstan – 2050» strategııasynda, Memlekettik qyzmet týraly zań, 2022–2026 jyldarǵa arnalǵan sybaılas jemqorlyqqa qarsy saıasat tujyrymdamasy sııaqty strategııalyq qujattar keshendi túrde júzege asyrýǵa múmkindik beredi.

Qoldanyp jatqan is-sharalar:

  1. Zańnamalyq tetikterdi jetildirý. Jemqorlyq quqyqbuzýshylyqtarǵa qoldanylatyn jazalardy qatańdatý, memlekettik qyzmetshilerdiń ádebi men jaýapkershiligin arttyrý.

  2. Ashyqtyq pen eseptilik. «Ashyq bıýdjetter», «Ashyq NQA» sııaqty onlaın platformalar arqyly memlekettik organdardyń jumysy qoǵam nazarynda bolady.

  3. Qoǵamdyq baqylaý. Azamattyq qoǵam ókilderiniń qyzmet atqarýshylardyń formatyna belsendi aralasýy. Úkimettik emes uıymdar, jýrnalıster men belsendi azamattar memlekettik organdardyń jumysyna monıtorıng jasap, usynystar engize alady.

  4. Sybaılas jemqorlyqqa qarsy mádenıetti qalyptastyrý. Áleýmettik jobalar, tárbıe men bilim berý is-sharalary arqyly jastardyń boıynda adaldyq pen ádildik qundylyqtaryn nasıhattaý. JOO-larda «Parasat joly» ortalyqtary jumys isteıdi.

Sońǵy jyldary halyqaralyq reıtıngterde Qazaqstannyń kórsetkishteri birtindep jaqsarǵanymen, jemqorlyqpen kúres áli de mańyzdy mindet bolyp otyr. Bul baǵyttaǵy júıeli jumystar elimizdiń turaqty damýy úshin asa qajet. Qazaqstan óz aldyna qoıǵan damyǵan 30 eldiń qataryna qosylý maqsatyna jetý úshin ashyqtyq pen ádildikke negizdelgen memlekettik basqarý júıesin qalyptastyrýǵa tıis.

Sybaılas jemqorlyqqa qarsy kúres – uzaq merzimdi jáne úzdiksiz prosess. Bul tek memlekettik organdardyń mindeti emes, búkil qoǵamnyń ortaq jaýapkershiligi. Árbir azamat adaldyq pen ádildikti ómirlik ustanymǵa aınaldyrsa, memlekettik qurylymdar ashyqtyqpen ádildikke súıense, Qazaqstanda sybaılas jemqorlyqsyz órkenıettti qoǵam qalyptasatyny sózsiz.

Aınagúl MÁJITOVA,

Batys Qazaqstan oblysynyń mamandandyrylǵan aýdanaralyq ekonomıkalyq sotynyń bas mamany.