Suhbat • 28 Qazan, 2025

Sultan Raev: Qazaqstan – álemdi biriktiretin altyn kópir

210 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Qazaqstannyń táýelsizdik jyldaryndaǵy damýy tek eldiń ishki jetistigimen shektelmeıdi -  ol búkil óńirdiń, tipti túrki áleminiń bolashaǵyna baǵyt beretin mańyzdy faktorǵa aınaldy. Geosaıası turǵydan da, mádenı jáne órkenıettik baılanystar turǵysynan da Qazaqstan búginde álemdik dıalogtyń ortalyǵyna aınalyp otyr. Osy oraıda Respýblıka kúni qarsańynda TÚRKSOI halyqaralyq uıymynyń Bas hatshysy, túrki mádenı keńistiginiń damýyna zor úles qosyp júrgen Sultan Raevpen áńgimelestik.

Sultan Raev: Qazaqstan – álemdi biriktiretin altyn kópir

Sultan myrza, sizdiń oıyńyzsha, Qazaqstannyń qazirgi álemdegi geosaıası róli qandaı?

- Qazaqstannyń álemdegi geosaıası róli erekshe. Qazaqstan álem kartasynda oıyp turyp oryn alady. Dúnıeniń qaq ortasynda ornalasqan zaıyrly memleket. Sol sebepti men Qazaqstandy «jerdiń dińgegi», álemniń «altyn kópiri» dep sıpattaı alamyn. Qazaqstannyń mıssııasy – orasan zor. Keıingi 5–10 jylda bul el halyqaralyq deńgeıdegi mańyzdy sharalar men forýmdar, álemniń ózekti máselelerin talqylaıtyn kezdesýler jıi uıymdastyrdy. Demek, Qazaqstan álemdi biriktiretin ortalyqqa aınaldy.

Odan ózge Qazaqstan saıasat pen ekonomıka salasynda da mańyzdy rólge ıe. Eldiń sarabdal syrtqy saıasaty, júrgizilip jatqan ekonomıkalyq reformalary jáne elderdi biriktirý ıdeıasy kóptegen memleketterge úlgi. TMD memleketteri men túrki elderin biriktirý ıdeıasynyń bastamashylarynyń biri de Qazaqstan boldy. Sol arqyly Qazaqstan álemdi birlikke shaqyryp, yntymaqtastyqqa úndeıdi.

Mysaly, jaqynda Astanada ótken Dinder kóshbasshylarynyń álemdik forýmy – dál osy oıymyzdyń aıqyn kórinisi. Qazaqstan eshbir elde birige almaǵan dinderdi bir arnaǵa toǵystyryp, geosaıası qıyn jaǵdaılarda ózekti máselelerdiń sheshimin kórsetti. Bul – eldiń beıbitshilik pen kelisimge degen shynaıy umtylysynyń dáleli.

- Túrki memleketteri arasyndaǵy yntymaqtastyqta Qazaqstannyń róli qandaı dep sanaısyz?

- Túrki memleketteri arasynda Qazaqstannyń róli erekshe. El túrki álemin biriktirý ıdeıasynyń bastamashysy boldy. Qazaqstannyń usynǵan mańyzdy bastamalary arqasynda basqa elder qoldaý kórsetip, iri jobalar júzege asty.

Onyń ishinde Túrksoı – túrki áleminiń «altyn kópiri». Biz óz mádenıetimiz, tilimiz, dástúrimiz ben qundylyqtarymyz arqyly birikken baýyrlas eldermiz. Túrki elderi bir alyp báıterek bolsa, onyń tamyry Qazaqstannan bastaý alady. О́ıtkeni Túrksoı uıymyn qurý ıdeıasy da Qazaqstannyń enshisinde. Qazaq eliniń bastamashylyǵymen 1993 jyly Almatyda Túrksoı uıymynyń, túrki memleketteri arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń negizi qalandy. Bul – Qazaqstannyń myzǵymas ıdeıasy men bastamasynyń jemisi.

- Qazaqstan 25 qazan – Respýblıka kúnin atap ótedi. El úshin bul aıtýly data. Egemendigimizdiń, eldigimizdiń nyshany. Qazaqstan halqyna aıtar tilegińiz bar ma?

- Qurmetti baýyrlar! Men qazaq elin, qazaq halqyn Respýblıka kúnimen shyn júrekten quttyqtaımyn. Bul mereke – halyqtyń merekesi, demokratııa men shynaıylyqtyń toǵysqan kúni. Qazaqstan Respýblıkasynyń kók týy kógimizde jelbireı bersin! Qazaqstan jasaı bersin!