Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»
Úkimettiń «Ortalyq atqarýshy organdar basshylarynyń halyqpen kezdesýlerin ótkizý týraly» qaýlysy aıasynda Almaty oblysyna jumys saparymen kelgen Densaýlyq saqtaý mınıstri Aqmaral Álnazarova Eńbekshiqazaq kópbeıindi ortalyq aýdandyq aýrýhanasynyń jumysymen tanysyp, Talǵar aýdandyq ákimdiginde azamattyq sektor ókilderimen, óńir turǵyndarymen kezdesý ótkizdi. Alqaly basqosýǵa Almaty oblysy ákiminiń birinshi orynbasary Qanat Esbolatov, oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń basshysy Erjan Súleımenov, medısına salasynyń jaýapty mamandary qatysty. Kezdesý barysynda mınıstr bıylǵy 9 aıdyń qorytyndysyna toqtalyp, densaýlyq salasyndaǵy oń ózgeristerdi atap ótti.
Densaýlyq salasyndaǵy eń ońtaıly sheshim, budan bylaı buqara skrınıngtik tekserýden kepildi medısınalyq kómek aıasynda óte alady. Elimizdiń bas dárigeri Aqmaral Álnazarova aqjoltaı habardy halyqqa jetkizip qana qoımaı, el azamattarynyń ómir súrý jasy ulǵaıǵanyna baılanysty, skrınıngtik tekserýden ótý 76 jasqa uzartylǵanyn atap aıtty.
– Tegin medısınalyq kómektiń kepildik berilgen paketine endigi kezde onkoskrınıng te qosyldy. Bul óz kezeginde 300 myń saqtandyrylmaǵan halyqtyń tekserýden ótýine múmkindik beredi, – dedi A.Álnazarova.
О́ńir turǵyndarymen kezdesý barysynda vedomstvo basshysy jedel járdem qyzmetindegi ózgeristerdi málim etti. Mınıstrdiń aıtýynsha, 4-sanattaǵy jedel shaqyrtýlar MSAK deńgeıine berilip, mobıldik brıgadalar men call-ortalyqtar engizildi. Bul jedel járdem júktemesin 40-50%-ǵa tómendetken. Sondaı-aq jedel járdem kabınetteri ashylýynyń arqasynda stasıonarlarǵa túsetin ótinishter sany 20%-ǵa azaıǵan.
Mınıstr medısınalyq saqtandyrý júıesin kúsheıtý jóninde qabyldanǵan zańnamalyq ózgeristerdi de túsindirdi. Aldaǵy jyldan bastap MÁMS jarnalarynyń esepteý bazasy ulǵaıady, júıege qosymsha 200 mlrd teńge túsedi. 2027 jyldan bastap memleket jarnalary 2%-dan 4,7%-ǵa deıin kezeń-kezeńimen ósedi. Aıta keteıik, Almaty oblysynda búginde halyqtyń 83,2%-y saqtandyrylǵan, 16,8%-y saqtandyrylmaǵan. Bul baǵyttaǵy jumysty úılestirý maqsatynda óńirlik shtab qurylǵan. Mınıstr densaýlyq saqtaý ınfraqurylymyn jańǵyrtý, medısınalyq kómektiń sapasyn arttyrý, qoljetimdiligin keńeıtý jumysy jalǵasatynyn aıtty.
Búginde Almaty oblysynda turǵyndarǵa 356 medısınalyq uıym qyzmet kórsetedi, onyń 54-i – jeke menshik nysandar. Aımaqtaǵy densaýlyq saqtaý salasynda 3 myńǵa jýyq dáriger, 10 myńnan asa orta býyn medısına qyzmetkeri eńbek etedi.
О́tken jyly oblystyń medısınalyq mekemeleri jalpy quny 3,7 mlrd teńgeni quraıtyn 239 birlik medısınalyq qural-jabdyqpen, 15 sanıtarlyq avtokólikpen qamtamasyz etildi. Jahandyq qordyń qoldaýymen ftızıopýlmonologııa ortalyǵy 51,5 mln teńgege rentgen apparatyn aldy.
Osy jyly 1 magnıtti-rezonansty tomograf, 1 angıograf, 10 beıneendoskopııalyq tirek, 2 mammograf, 2 joǵary sapaly ýltradybystyq zertteý apparaty, jalpy sany 347 medısınalyq tehnıka satyp alýǵa jergilikti bıýdjetten 6,07 mlrd teńge bólindi. Sonyń nátıjesinde oblystyń medısınalyq uıymdaryn jabdyqtarmen qamtamasyz etý deńgeıi 79%-dan 92%-ǵa jetti.
«Qazaqstan halqyna» qorynyń qoldaýymen berilgen 2 jyljymaly medısınalyq keshen arqyly 2024 jyly 15 871 aýyl turǵyny onkologııalyq skrınıngten ótken. Aýyldyq jerlerde ınfraqurylymdy jańǵyrtý jumysy jalǵasyp jatyr. Atap aıtar bolsaq, «Aýyldyq densaýlyq saqtaýdy jańǵyrtý» ulttyq jobasy aıasynda jalpy quny 3,5 mlrd teńgeni quraıtyn 38 medısınalyq nysannyń qurylysy josparlanǵan. Búginde 23 nysan paıdalanýǵa berildi, qalǵan 15 nysan osy jyldyń sońyna deıin iske qosylady. Sonymen qatar bıyl jergilikti bıýdjet esebinen 7 jańa medısınalyq mekemeniń qurylysy bastaldy. 2022 jyly Eńbekshiqazaq kópbeıindi aýdanaralyq aýrýhanasynda Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń alǵashqy medısınalyq-sanıtarlyq kómek kórsetý jónindegi demonstrasııalyq alańy ashyldy.
Stasıonar pasıentterine kórsetiletin kómektiń sapasyn arttyrý maqsatynda óńirdiń medısınalyq mekemelerinde gospıtaldyq farmasııa bólimsheleri jumysyn bastady. Búginde oblysta travmatologııa, neırohırýrgııa, rentgenohırýrgııa, LOR, ýrologııa baǵyttarynda joǵary tehnologııalyq medısınalyq kómek kórsetiledi. Sonymen qatar respýblıkalyq deńgeıde jasalatyn endoprotezdeý, neırohırýrgııalyq operasııalar júrgizilip jatyr.
Balalarǵa arnalǵan ońaltý qyzmetteri de keńeıip keledi. «Qamqorlyq» qorynyń qoldaýymen oblysta serebraldy sal aýrýy, aýtızm, epılepsııa, psıhıkalyq jáne sóıleý damýynyń buzylystary, sondaı-aq ókpe, júrek-qan tamyrlary aýrýlary bar balalarǵa arnalǵan ońaltý ortalyqtary ashyldy. Ortalyqtar Eńbekshiqazaq aýdanaralyq aýrýhanasy, Jambyl, Kegen aýdandyq aýrýhanalarynyń bazasynda jumys isteıdi. Bul ortalyqtar erekshe qajettiligi bar balalardyń medısınalyq kómekke qoljetimdiligin arttyryp, ońaltý nátıjelerin jaqsartýǵa múmkindik berdi.
О́ńirdegi kadr tapshylyǵyn tómendetý maqsatynda jyl saıyn jergilikti bıýdjet esebinen medısınalyq kadrlardy daıarlaý júzege asyrylyp keledi. Byltyrǵy jyly oblysqa 90 jańa dáriger kelgen. Qazirgi tańda medısınalyq rezıdentýrada 180 maman jergilikti bıýdjet qarajaty esebinen oqyp jatyr. Asa tapshy mamandyqtar boıynsha qyzmetke kelgenderge 8 500 000 teńge kóleminde bir rettik áleýmettik tólem beriledi.
– Halyqtyń suranysyna saı keletin tıimdi densaýlyq saqtaý júıesin qalyptastyrý – basty mindetimiz, – dep qorytyndylady Aqmaral Sháripbaıqyzy.
Sapar sońynda sala basshysy Qonaev qalasyndaǵy kópbeıindi qalalyq aýrýhanasynyń jumysymen tanysty. Azamattardy jeke ótinishterimen qabyldady. Sondaı-aq brıfıngte BAQ ókilderiniń saýaldaryna jaýap berdi.