Foto: Ashyq derekkóz
Energy Analytics arnasynyń málimetinshe, ásirese Túrkistan oblysy bıýdjetke eń kóp táýeldi óńir retinde erekshelenedi. Onyń qajettilikteri úsh óńirdiń jalpy úlesin quraıtyn qarajattan asyp túsedi.
Bıýdjetke nelikten tek úsh óńir ǵana úles qosady?
-
Atyraý oblysy – munaıly aımaq. Munda iri ken oryndary men olarǵa qyzmet kórsetetin servıstik sektor bar.
-
Astana – eldiń ákimshilik jáne ekonomıkalyq ortalyǵy. Munda ulttyq kompanııalar men iri munaı-gaz kompanııalarynyń bas keńseleri tirkelgen, ıaǵnı negizgi tabys batysta jasalsa da, salyq túsimi elordada qalady.
-
Almaty – qarjy sektorynyń ortalyǵy: bankter, saqtandyrý kompanııalary, qor naryǵy jáne qosalqy qyzmetter.
Jai Sandar arnasynyń málimetinshe, Ulttyq banktiń elordaǵa kóshirilýine qaramastan, Almaty «Qarjylyq astana» mártebesin saqtap otyr. Aıta keteıik, buǵan deıin Mańǵystaý, Batys Qazaqstan jáne Aqtóbe oblystary bıýdjetke aıtarlyqtaı úles qosyp kelgen.
Sarapshylardyń boljamynsha, aldaǵy jyldary tizimge Pavlodar oblysy men Mańǵystaý qosylýy múmkin. Biraq aımaqtar sanynyń azaıýy, olardyń tabysynan shyǵynynyń kóp bolýy máselege aınalyp barady. Tutastaı alǵanda eldiń jalpy ekonomıkasy óz múmkindigine saı damymaı, belgili bir óńirler men salalarǵa táýeldi bolyp otyr.
Energy Analytics jazýynsha, eger bıýdjet jáne óńirlik saıasat qaıta qaralmasa, Qazaqstan rentalyq ekonomıka modelinde qala beredi. Iаǵnı, shekteýli óńirler men salalar qalǵan aımaqtardy qarjylandyrýǵa májbúr bolady. Bul jergilikti salyq bazasyn keńeıtý men óńirlik ekonomıkany damytýǵa jol bermeıdi.
