Rýhanııat • 23 Jeltoqsan, 2025

Rýhanı qara shańyraqtyń mereıli belesi

40 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Almatyda ult ǵylym-biliminiń altyn qory Ulttyq kitaphananyń 115 jyldyǵy atap ótildi. Ǵasyrdan astam ýaqyt boıy eldiń rýhanı jady men tarıhı sanasyn saqtap kele jatqan bas kitaphananyń mereıtoıy mádenı qaýym úshin mańyzdy oqıǵaǵa aınaldy.

Rýhanı qara shańyraqtyń mereıli belesi

Aıtýly is-shara sanaly ǵumy­ryn kitap isine arnaǵan ardager kitaphanashylarǵa qurmet kórsetýmen bastaldy. Jasy toqsanǵa taıaǵan Kúlásh Aıazbe­kova bastaǵan ardagerler qyzyl kilem ústimen júrip ótip, ótken kúnniń ónegesi jaıly estelikterimen bólisti. Ǵımarat dálizinen úılesimdi oryn alǵan «Ulttyń jady – Ulttyq kitaphanaǵa 115 jyl» atty kórme taǵylym ordasynyń ótkeni men búgininen syr shertedi. Onda Ulttyq kitaphananyń qalyptasý kezeńderi, damý joly, basshylyq etken tulǵalar týraly mol derekter qamtylǵan.

Is-sharanyń resmı bóliminde sóz alǵan  Prezıdenttiń keńes­shisi Málik Otarbaev, ordaly ujymdy mereıli belesimen quttyqtap, Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń quttyqtaýyn oqyp berdi.

«Qadirli qaýym, sizderdi Ult­tyq kitaphananyń qurylǵanyna 115 jyl tolýymen quttyqtaı­myn. Bul – halqymyzdyń rýhanı ómirindegi aıtýly beles.  Ulttyq kitaphana ǵylym men bilimdi, mádenıet pen ónerdi, sondaı-aq aǵartýshylyq qyzmetti damytý isinde aıryqsha ról atqarady. Munda sırek kezdesetin kitap­tardyń, qoljazbalar men ǵylymı eńbekterdiń biregeı qory jınaqtalǵan. Osy teńdessiz murany kózdiń qarashyǵyndaı saqtap, keler urpaqqa jet­kizý óte mańyzdy. Sizder bul mindettiń mánin tereń túsinip, ultymyzdyń zııatkerlik áleýetin kúsheıtý jolynda tabysty eńbek etip kelesizder. Barshańyzǵa shynaıy rızashylyǵymdy bildiremin! Búginde irgeli mekeme ujymy halyq­aralyq uıymdarmen ty­ǵyz baılanys ornatyp, kásibı biliktiligin zaman talabyna saı jetildirip jatyr. Kitaphanada qolǵa alynǵan ınnovasııalyq bas­tamalar men jobalar oqyrman qaýymǵa usyny­lyp otyrǵan sıfr­lyq sheshimder osynyń aıqyn dáleli. Ulttyq kitaphana ujy­my aldaǵy ýaqytta da jańa­shyl jáne jasampaz isterge uıyt­qy bola­dy dep senemin. Bar­shańyzǵa amandyq, zor tabys tileı­min», delingen Quttyqtaý hatta.

aqparat

Mereıtoı aıasynda kitaphana ujymynyń zamanaýı baǵyttaǵy bastamalary, sıfrlyq qordy da­mytý, oqyrmanmen jumys for­matyn jańǵyrtý sekildi joba­lar tanystyryldy. Son­daı-aq kitap­hananyń ár jyldar­daǵy qyzmetin qamtıtyn tarıhı derekter arqyly onyń ult­tyq mádenıet pen bilim keńis­ti­gindegi róli atalyp ótti.

Parlament Májilisiniń depýtattary, Mádenıet jáne aqpa­rat mınıstrliginiń ókilde­ri, mádenıet jáne qoǵam qaı­rat­kerleri, zııaly qaýym ókil­de­ri, aqyn-jazýshylar, óner sala­synyń mamandary, ardager ki­taphanashylar men oqyrman­dar qatysqan mazmundy is-shara­da birqatar vedomstvo basshy­la­ry­nyń, qala men oblys ákim­deriniń quttyqtaý hattary tabys­talyp, halyqaralyq uıymdar­dyń beıne­quttyqtaýy kórsetildi.

Jazýshy Beksultan Nurje­keev «Kóp biletin adamdar bar, biraq bárin biletin adam joq. Bárin biletin – kitap. Rýha­nı ómi­ri­mizdiń aınasy, ultqa qyz­met etýdiń jarqyn ónegesi – kitap­hana. О́mirin osy ıgilikti ispen ushtastyrǵan jandarǵa alǵys bil­diremin», dep kitaphana­shylarǵa júrekjardy lepesin jetkizdi.

Al aqyn Aqushtap Baqty­gereeva ádebıet alyptarynyń kitaphanadaǵy qyzyqty oqıǵala­ryn baıandap, óziniń alǵash osy kitaphanaǵa aıaq basqandaǵy oqyr­man bıletin kórsetti.

«Biz kitaphananyń tarıhymen qatar ómir súrgenderdiń bireýimiz. Bul kitaphana jaıynda jazýshylar ortasynda qyzyqty dúnıeler kóp. Ospanhan Áýbákirov stýdent kezinde osy kitaphanaǵa jaqsy kóretin qyzyn kezdesýge shaqyrypty. Sol kúni qatty jer silkinip, Ospanhan birin­shi qabattyń terezesinen sekirip qashyp ketse kerek. «Sóıtip, men osylaısha, jaqsy kórgen qyzym­nan aıyrylyp qaldym» degen eken Áýbákirov. Qadyr Myrzalıev
6 767 kitabyn týǵan jeri Oralda­ǵy Qadyr ortalyǵyna kóshirip aldy. Qadyrdy bilmeıtin qazaq joq desek, sol 6 767 kitaptyń betterinde Qadaǵań qoıǵan belgi bar. Endeshe, sondaı aqyn bolý úshin qansha kitap oqý kerek bolǵan. Ábish Kekilbaıuly sonaý Mańǵystaýdyń túkpirindegi eshqandaı kitap barmaıtyn, poıyz ben ushaq qatynamaıtyn túkpirde otyryp, búkil aýyl men aýdannyń kitaphanasyn mektepte júrip taýysypty. Sondyqtan da, onyń basy kompıýterden de myqty edi, kez kelgen taqyrypty tereń biletin. Bul – kitaptyń mańyzyn, qasıetin kórsetetin dúnıe», deıdi A.Baqtygereeva.

Saltanatty jıyn aıasynda «Júlgesi úzilmegen 115 jyl» atty aqyndar músháırasynyń jeńimpazdary marapattaldy. Baıqaý jas qalamgerlerdi qoldaýǵa jáne poezııa arqyly kitaphana qundylyǵyn nasıhat­taýǵa baǵyttalǵan.

Aıta keteıik, Ulttyq ki­tap­­hana 1910 jylǵy 31 jel­toqsanda Vernyı qala­lyq kitaphanasy retinde negi­zi qa­lanyp, keıingi tarıhı ke­zeń­derde óńirlik jáne respýb­lıka­lyq mártebeler beril­di. Al 2020 jyly Memleket bas­shy­synyń Jarlyǵymen «Ult­tyq» mártebesi bekitildi.

 

ALMATY