Ata Zań aıasynda

Bul endi meniń qarapaıym jumysshy retindegi kózqarasym. Jeke quqyq týraly bala kezde mektep qabyr­ǵasynda júrip, az-kem oqyǵanymyz bolmasa, el men jerdiń quqyna qatysty uǵymdy qarııalardyń aýzynan estip, qulaqqa quıyp alǵanbyz. Al qazirgi Konstıtýsııanyń adam quqy qorǵalýyn qamtamasyz etetindiginen habarym mol jáne onda adam quqyna qatysty baptar óte kóp. Sondyqtan, óz quqymnyń memle­kettik turǵydan qorǵalatyndyǵyn jaqsy bilemin. Men qazir elordamyzdaǵy Oryn­bor kóshesin jaǵalaı ornalasqan mınıs­tr­likter úıiniń aldyn jasyl jelekpen kómkerip, abattandyrý isine aralasyp kelemin. Astananyń kórkeıýine óz úlesimdi murapshy retinde qosyp jatyrmyn. Iаǵnı, qyzmetine saı ózime tıesili jerge egilgen gúlder men aǵashtardy, jasyl jelekti sýaramyn. Atqaratyn mindetim asa jeńil bolmasa da, jasyma laıyq, oryndaı alýǵa qaýqarlymyn. Taǵy bir 4-5 jyl eńbek etsek, osy beınetimizdiń zeınetin kóremiz. Men joǵaryda atap ótken quqymnyń memle­kettik turǵydan qorǵalýynyń birden-bir kórinisi sol bolý kerek. Iаǵnı, jasym jetkende zeınetke shyǵyp, uzaq jyldyq eńbegimniń rahatyn kóremin. Ony memleket qamtamasyz etedi emes pe?!. Muny bir dep qoıyńyz. Endigi sózimdi dáıekteı túsý úshin óz ómi­rimnen naqty bir mysaldar keltireıin. Biz ózi bilimdi Keńes zamanynda alǵandyqtan, belgili bir salaǵa beıimdelip mamandyq alýǵa múmkindik bolmady. Desek te, Táýelsizdik alǵannan keıingi memleketimizdiń qalyptasýy biz­diń tolqyn ókilderine birqatar aýyrt­­palyqtar túsirip, jaýapkershilik júk­tedi. Aýyrtpalyǵy sol, biz eki zaman­nyń kýágerlerindeı kúıge tústik. Salys­tyrmaly túrde aıtar bolsam, qazirgi kezde quqyńnyń qorǵalýyna meılinshe jaǵdaı jasalǵan. Ony osy kúnderi basymnan ótkerip júrgen mynadaı jaǵdaımen aıǵaqtaı alamyn. Meniń Qazaqstan Respýblıkasynyń azamaty bolyp tabylýym – osy eldiń eń basty baılyǵynyń bir bólshegi ekendigim. Osyny óte jaqsy sezinemin jáne túsinemin. Al bul, óz kezeginde meniń Konstıtýsııalyq quqymnyń qorǵalýyna kepildik berile­tindigin aıǵaqtaıdy. Ende­she, osy azamat­tyq quqym­nyń qorǵalýynan týyndaıtyn áleý­mettik-turmystyq jaǵdaı­larym­nyń túzelýin tarqata aıtyp bereıin. Belgili bir zań salasynda oqyǵan-toqy­ǵany bar maman bolmasam da, azamat retinde qorǵalýym kerektigin logı­kalyq turǵydan sezemin. Qyzylorda obly­synyń Jańaqorǵan aýylynda týyp, ósip uzaq jyldar eńbek ettik. О́t­ken jylǵa deıin Keńestik júıedegi sov­hozymyzdan qalǵan sharýashylyqtyń shashaýyn shyǵarmaı-aq ustap keldik te, aqyldasa kele, múlki men tehnıkasy joq, esesine, gektarlap jatqan jeri bar qojalyǵymyzdy bóliske saldyq. Alaıda, ol jerde maǵan jáne meniń tórt balamnan turatyn otbasyma tıesili úlesim tımeı qaldy. Al aýyl irgesinde áli de bolsa bóliske salynbaǵan jer jatyr. Biz ketermiz-aý, biraq, búgingi balalarym men erteńgi urpaǵymnyń enshisine buıyrýy tıis paıymdy baǵalaı otyryp, 2-3 gektar jer bolsa da alýym kerek edi. Ol múmkin bolmaǵandyqtan, qazirgi kezde aýyl men aýdan, oblystaǵy tıisti mamandarmen sóılesip, óz úlesimdi enshileýge barymdy salyp, júgirip júrmin. Tipti, osy másele boıynsha óz ól­kemizden saılanǵan Májilis depý­tatynyń qabyldaýynda da bolyp, onyń kómekshisimen tikeleı baılanysta otyrmyn. Bar maqsatym – erteń zeınetke shyqqanda nemerelerime mura retinde qaldyratyn zańdy jerim bolsa dep oılaımyn ǵoı. Qazirgi kezde jan-jaqty tekserip, sebebin anyqtaý, túsindirý, naqtylaý jumystary júrgizilý ústinde. Oń nátı­jege qol jetkizemin degen úmit­temin. Al eger bolmaı jatsa, Elba­sy­nyń atyna hat jazyp, arasha suraý da oıymda joq emes. Bul meniń el aza­maty ári qarapaıym jumysshy retin­degi óz oıym. О́ıtkeni, maǵan Ata Zańy­myz osyn­daı múmkin­dikter beredi. Jaýap­ty vedomstvolar men tıisti quzyrly organ­­darǵa aryz, shaǵymyńdy aıta oty­­ryp, óz quqyńdy qorǵaısyń. Eger olar­­dyń jumysyna kóńiliń tolmasa, tipti, Pre­zıdentke deıin hat jazyp, óz quqyń­nyń qorǵalýyn qamtamasyz ete ala­syń. Bizdiń Konstıtýsııamyz azamat­tarǵa osyndaı múmkindikter beredi. Salystyra otyryp, saralap kórińiz endi, Keńes zamanynda osyndaı múmkindikter boldy ma ózi?!.

Quralbaı SÁRSENOV,

«Astana kógaldandyrý» AQ muraby.