Saıasat • Búgin, 08:45

Qarjy sektoryna salyq salý jaıy qaraldy

0 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Premer-mınıstrdiń orynbasary – Ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarınniń tóraǵalyǵymen Salyq kodeksin engizý jónindegi jobalyq keńseniń kezekti otyrysy ótti. Onda qarjy sektoryna qatysty 38-ge jýyq másele talqylandy.

Qarjy sektoryna salyq salý jaıy qaraldy

Otyrysta 10-nan astam suraq redak­sııalyq jáne naqtylaý sıpatynda boldy. Jıynda salyq qupııasyna jatpaıtyn málimetter tizbesin keńeıtý máselesi, elektrondyq shot-faktýralardy jazý tártibi, ózge de tehnıkalyq normalar talqylandy. Sonymen qatar suraqtardyń bir bóligi ınvestısııalyq naryqqa yqpaly turǵysynan qarastyryldy.

Qazaqstan qarjygerler qaýymdastyǵy keńesiniń tóraǵasy Elena Bahmýtovanyń málimetinshe, jańa Salyq kodeksi aqshalaı nysanda berilgen kredıtter men mıkrokredıtterge qatysty paıyzdardy QQS-dan bosatady. Alaıda banktik kepil­dikter men kepildikter berý operasııa­lary QQS-dan bosatylmaıdy. Faktorıngtik operasııalar da salyq salýǵa jatady.

Faktorıng – bul jetkizýshi bankke nemese qarjy uıymyna talap qoıý quqyǵyn berý arqyly taýar úshin tólemdi merziminen buryn alatyn qural. Birqatar bankterge bul másele óte mańyzdy. О́ıtkeni klıenttermen jumystyń edáýir bóligi kepildikter men faktorıngtik operasııalar arqyly qurylady. Damyǵan naryqtarda faktorıng qarjylyq qyzmet retinde qarastyrylady ári ol boıynsha paıyzdyq kiris ádette QQS-dan bosatylady. Salyq rejimin halyqaralyq tájirıbege keltirý qarjy naryǵynyń básekege qabilettiligin arttyryp, bıznes úshin qarjylandyrý qunyn tómendetýi múmkin.

Talqylaý qorytyndysynda birqatar tujyrymdar jasaldy. QQS-dan bosatý salyq jeńildigi bolyp esepteledi, sondaı-aq Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý jónindegi agenttiktiń ustanymyn talap etedi. Úkimettiń saıasatyna sáıkes, eger olar ekonomıkanyń naqty sektoryn qarjylandyrýǵa, ishki ınvestısııalyq belsendiliktiń ósýine yqpal etse, salyqtyq jeńildikter berý múmkindigi qarastyrylady.

Sonymen qatar jıynda boryshtyq quraldar boıynsha syıaqy túrindegi tabysty aıqyndaý máselesi jeke qaraldy. Qoldanystaǵy redaksııada baǵaly qaǵaz­dardy óteý kezindegi dıskont syıaqy qura­mynan alynyp, qunnyń ósýine jatqy­zylady. Bul salyq shegerimderin qolda­nýdy qıyndatady ári qosymsha salyq júktemesine ákelýi yqtımal. Qarjy qoǵamdastyǵynyń ókilderi normalardy ekiushty túsindirmeý maqsatynda syıaqy quramynda dıskontty saqtaýdy usyndy.

Salyq salynatyn kiristi azaıtý maqsatynda boryshtyq baǵaly qaǵazdarǵa keminde úsh jyl ıelik etý qajettiligi týraly norma da talqyǵa tústi. Naryq qatysýshylarynyń pikirinshe, bul ınvestorlardyń osyndaı quraldarǵa degen qyzyǵýshylyǵyn tómendetip, bırjalyq alańdar arasynda teńsizdik týǵyzýy múmkin. Barlyq usynys kabyldanǵan Kodekste eskerilip, jan-jaqty qaralady.

Taǵy bir másele aýyl sharýashylyǵy ónimderin eksporttaý kezindegi QQS-ny túzetýge qatysty boldy. Qoldanystaǵy normaǵa sáıkes, eksport kezinde aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshi buryn esepke qabyldanǵan QQS-ny 80%-ǵa azaıtýǵa mindetti. Tıisinshe, qaıtarý 20% mólsherinde júzege asyrylady. О́ıtkeni fermerler salyq mindettemelerin 80%-ǵa tómendetýge quqyly. Bul norma beıindik zańnamaǵa sáıkes egin sharýashylyǵy men mal sharýashylyǵy ónimderine, onyń ishinde bastapqy qaıta óńdeý ónimderine ǵana qoldanylatyny túsindirildi.

Memlekettik kirister komıtetiniń málimetinshe, 12 aqpanda jeńildetilgen deklarasııa negizinde arnaıy salyq rejimin 921 myń salyq tóleýshi, jalpyǵa birdeı belgilengen rejimdi 113 myń adam tańdaǵan. 500 myńǵa jýyq salyq tóleýshi áli tańdaý týraly sheshim qabyldaǵan joq. Olarǵa 1 naýryzǵa deıin salyq rejimin tańdaý qajettigi týraly eskertilip, jeke kabınetteri arqyly qaıtalama habarlamalar jiberildi.